- بخش اول: اهمیت و تعریف انتظار 1
- اشاره 1
- درس اول: وجوب انتظار 3
- فصل 1 - وجوب انتظار 3
- انتظار، شرط قبولی اعمال 3
- وجوب انتظار قائم علیه السلام 7
- عوامل ایجاد کننده انتظار 8
- فصل 2 - انتظار ظهور 14
- غیر قابل توصیف بودن انتظار 14
- درس دوم: انتظار ظهور 14
- تعریف انتظار از روی ملزومات و لوازم آن 16
- درس سوم: انتظار فرج 21
- فصل 3 - انتظار فرج 21
- انتظار، ضد یأس 21
- انتظار فرج، بالاترین عبادت مؤمن 26
- پرسشهای مفهومی از درسهای 1 تا 3 31
- اشاره 32
- بخش دوم انتظار فرج امام عصر علیه السلام و اقسام آن 32
- درس چهارم: غیبت امام علیه السلام، بزرگترین گرفتاری عصر 34
- رابطه شدت انتظار با شدت گرفتاری 34
- فصل 1 - انتظار فرج امام عصر علیه السلام 34
- محرومیتهای ناشی از غیبت 39
- درس پنجم: مقایسه زمان غیبت با زمان ظهور 43
- برطرف شدن اندوه ها و گرفتاریها 43
- اشاره 43
- گرد آمدن بر محور دین حق 45
- کامل شدن عقول 47
- شکایت از غیبت 50
- اشاره 50
- درس ششم: اهمیت احساس درد 50
- شکایت همراه با رضا 53
- ظهور موفور السرور 56
- اشاره 62
- درس هفتم: رنج و مصیبت مؤمن از وقوع ظلم 62
- برطرف شدن ظلم به دست امام عصر علیه السلام 62
- اندوه مؤمن از وقوع ظلم در هر نقطه زمین 64
- اندوه امام صادق علیه السلام از ظلم به یک شیعه 65
- پرسشهای مفهومی از درسهای 4 تا 7 70
- فصل 2 - انتظار فرج منتظر 71
- درس هشتم: انتظار فرج کامل 71
- صاحب بالاترین درجه ایمانی 71
- صاحب شدیدترین گرفتاری 72
- سپرده شدن هدایت خلق به امام علیه السلام 73
- اطلاق «منتظر» بر امام عصر علیه السلام در احادیث 82
- درس نهم: برترین منتظر 82
- درس دهم: جایگاه «نیت» در عبادات 91
- فصل 3 - مراتب انتظار فرج 91
- ارزش عمل به نیت آن است 91
- مراتب قصد قربت 97
- اشاره 104
- درس یازدهم: قصد قربت در انتظار فرج امام عصر علیه السلام 104
- انتظار فرج بدون قصد قربت 104
- انتظار فرج با قصد قربت 107
- پرسشهای مفهومی از درسهای 10 و 11 109
- درس دوازدهم: مراتب انتظار فرج براساس منزلت آن که فرجش را انتظار می کشیم 110
- درس سیزدهم: بالاترین درجه انتظار متناظر با بالاترین درجه معرفت و محبت 121
- رابطه محبت با انتظار فرج 121
- اشاره 121
- محبت امام عصر علیه السلام 124
- دعای قنوت امام عسکری علیه السلام در فرج فرزند خود 133
- درس چهاردهم: درخواست رفع گرفتاری از امام عصر علیه السلام 133
- اشاره 133
- دو نمونه از دعاهای امام عصر علیه السلام در تعجیل فرج خودشان 137
- عالی ترین رتبه فرج امام عصر علیه السلام 139
- پرسشهای مفهومی از درسهای 12 تا 14 142
- اشاره 143
- بخش سوم انتظار لحظه به لحظه 143
- درس پانزدهم: بدائی بودن وقت ظهور 144
- فصل 1 - بداء پذیر بودن وقت ظهور و علائم آن 144
- اشاره 144
- اعتقاد به بداء 145
- اشاره 156
- درس شانزدهم: بداء پذیر بودن علائم ظهور 156
- علائم محتو هم بداء پذیرند 161
- پرسشهای مفهومی از درسهای 15 و 16 166
- درس هفدهم: اصلاح امر ظهور در یک شب 167
- فصل 2 - ناگهانی بودن ظهور امام علیه السلام 167
- اشاره 167
- شبیه حضرت موسی علیه السلام 167
- امیدوارتر باش 170
- حیرت امام علیه السلام 172
- یأس از فرج در هنگام فرج 175
- درس هجدهم: مقدمه نداشتن ظهور (1) 175
- نقد نظریه «ظهور صغری» 181
- اشاره 186
- درس نوزدهم: مقدمه نداشتن ظهور (2) 186
- تجلیات امام عصر علیه السلام در گذشته 186
- درس بیستم: وظیفه امیدواری به ظهور 193
- اشاره 193
- نزدیک شمردن ظهور 196
- پرسشهای مفهومی از درسهای 17 تا 20 200
ظهور» می باشد که مفهوم آن کاملاً وجدانی است. اما بسیاری اوقات انتظار به معنای «انتظار فرج» به کار رفته است که در این صورت ضد آن یأس از امداد و کمک الهی می باشد. چنین یأسی از بزرگترین گناهان کبیره به شمار آمده است. برای شناخت معنای دقیق «انتظار فرج» قدری در مورد آن توضیح می دهیم.
در قرآن کریم، سفارش حضرت یعقوب به فرزندانش در مورد یافتن حضرت یوسف نقل شده است که فرمود:
وَلَا تَیْأَسُوا مِن رَّوْحِ اللَّـهِ ۖ إِنَّهُ لَا یَیْأَسُ مِن رَّوْحِ اللَّـهِ إِلَّا الْقَوْمُ الْکَافِرُونَ (1)
در احادیث وقتی گناهان کبیره را بر شمرده اند، بعد از «شرک به خدا» که بزرگترین گناه است، «یأس از رحمت خدا» را دومین گناه بزرگ محسوب کرده اند. از حضرت موسی بن جعفر علیه السلام منقول است که فرمودند:
اکبر الکبائر – الشرک بالله ... وبعده الیاس من روح الله. لان الله عزوجل یقول: «و لا تیأسوا...»(2)
بزرگترین گناه کبیره شرک به خداست ... و پس از آن ناامیدی از رحت خدا. زیرا خای عزوجل می فرماید: «و لا تیأسوا...».
انسان اگر در گرفتاری واقع شود، چه این گرفتاری، مصیبت و سختی
1- 1. یوسف، 87.
2- 2 عیون اخبار الرضا علیه السلام، جلد 1، ص: 285 و 286.