انسان شناسی و مهدویت صفحه 105

1. نسبت بحث انسان شناسی جنسیتی با مهدویت

آیات قرآن کریم دو دسته است؛ یک دسته آیاتی که مخاطبش انسان فارغ از مسأله جنسیت است و دسته دوم، آیات متوجه انسان بر مبنای تفاوت های جنسیتی. وقتی به مبانی آیات دسته دوم توجه می کنیم، معلوم می شود که منشأ تفاوت در حکم ها یا ارزش ها، واقعیت ها و تفاوت های جنسیتی است که به طور دقیق و موشکافانه مورد توجه اسلام و قرآن قرار گرفته است.

باید دانست که در نظام اجتماعی اسلام، این تفاوت ها اثر بسیاری در تمام جوانب فردی و اجتماعی دارد و اگر به آن توجه نشود، تعریفی دینیِ انسانیت، خانواده، جامعه و تمدن، شباهت تامی با مکتب های فلسفی و عرفانی و علمی پیدا می کند که از رساندن بشر به کمال و سعادت نهایی بازمانده اند.

پس از آن جا که مهدویت و آرمان ظهور، ایده اسلام برای پایان تاریخ است و انتظارزیستی معبر رسیدن به آن دوران طلایی است، می بایست رسالت و نقش جداگانه زن و مرد در این مسیر مشخص شود.

هم چنین از آثار دیگر این بحث، دشمن شناسی و سرمایه گذاری شیطان برای دوره آخرالزمان است که نقش زن و مرد را وارونه خواهد ساخت.

پس همان گونه که بدون انسان شناسی فطری نمی توان به کُنه و حقیقت مهدویت شیعی پی برد، بدون بازشناسی نقش های جنسیتی نیز نمی توان به مدل عینی و اجرایی سبک زندگی شیعی و منتظرانه دست یافت.

2. دیدگاه­های موجود درباره حقیقت زن و مرد

اشاره

اقوال و نظریات درباره حقیقت زن را از دو راه می توان کشف کرد؛ یکی از طریق اقوال و آثار مکتوبی که وجود دارد و دیگری با بررسی واقعیت های اجتماعی تمدن ها، ملت ها و جامعه ها. از این رو، رشته مردم شناسی و مطالعات اجتماعی در معرفی نقش و شخصیت زن بسیار کارگشا است.