کتابخانه بالقرآن

انسان شناسی و مهدویت صفحه 56

صفحه 56

اخلاص او در قوای جسمیاش بازتاب خواهد داشت(1) و امدادهای غیبی و برکت های دنیوی نیز شامل حال او خواهد شد.(2)

در این دیدگاه، کارکرد دین ورزی به فعلیت رساندن فطرت و استعدادهای فطری در وجود آدمی است و شکوفایی فطرت نه تنها باعث شکوفایی جسم آدمی می شود، بلکه باعث کمال و رشد طبیعت هم می گردد. اصولاً بهشت زمینی ظهور و آرمان شهر مهدوی از نگاه شیعه، زمانی خواهد بود که بشر از معبر عبودیت و تقوا، زمینه ساز نشاط و شکوفایی حداکثری در نظام طبیعت شود.

4. نسبت انسان با طبیعت

ادیان و فرقه های گوناگون درباره این که آدمی اسیر طبیعت است یا تسخیر کننده آن، نظرات مختلفی دارند. در جدول زیر، می توان نگاهی تطبیقی به این نظریات داشت:

نوع رابطه انسان و طبیعت

مکاتب نظری متمایل به این رویکرد

نگرش انسان به طبیعت

رویکردهای

اصلی

تضاد و تسخیر

مدرنیسم

چیره جویی

طبیعت، کالایی در دست انسان

طبیعت ستیز

بی ارتباط

نئو کلاسیک رنسانس

بی تفاوتی

طبیعتگریز

تقابل

اغلب مکاتب عرفانی و فلسفی، آیین هندویی و برخی از گرایش های مسیحی

طبیعت، زندان انسان (اصالت روح و عرفان انفسی)

1- قرآن در آیات 65 و66 سوره انفال بازتاب دین ورزی بر توانمندی جسمی مؤمنان را چنین بیان می کند: «یا أَیُّهَا النَّبِیُّ حَرِّضِ الْمُؤْمِنینَ عَلَی الْقِتالِ إِنْ یَکُنْ مِنْکُمْ عِشْرُونَ صابِرُونَ یَغْلِبُوا مِائَتَیْنِ وَ إِنْ یَکُنْ مِنْکُمْ مِائَهٌ یَغْلِبُوا أَلْفاً مِنَ الَّذینَ کَفَرُوا بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لا یَفْقَهُونَ * الْآنَ خَفَّفَ اللَّهُ عَنْکُمْ وَ عَلِمَ أَنَّ فیکُمْ ضَعْفاً فَإِنْ یَکُنْ مِنْکُمْ مِائَهٌ صابِرَهٌ یَغْلِبُوا مِائَتَیْنِ وَ إِنْ یَکُنْ مِنْکُمْ أَلْفٌ یَغْلِبُوا أَلْفَیْنِ بِإِذْنِ اللَّهِ وَ اللَّهُ مَعَ الصَّابِرینَ». در این نگاه، توان جسم در صورت ایمان، دو تا ده برابر بیش تر خواهد بود.
2- قراینی به سنت امداد دلالت دارند؛ همانند آیه 96 سوره اعراف: «وَ لَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُری آمَنُوا وَ اتَّقَوْا لَفَتَحْنا عَلَیْهِمْ بَرَکاتٍ مِنَ السَّماءِ وَ الْأَرْض».