تا ظهور: پژوهشی جامع پیرامون آموزه و مباحث مهدویت صفحه 471

و به او لقب مهدی دادند.(1)

موقعیت جغرافیایی جزیره خضراء

حَمَوی در معجم البلدان با بیان نام پاره ای مناطق، آن ها را از توابع جزیره خضرا می داند؛ همانند: حاضره و حصن محسن و جزاء الشریط و صَفَه و قصر کتامه و لَبَطیط.

او نام برخی از مناطق مجاور جزیره خضراء را نیز مانند: ریّه و زقاق و طنجه و قصرعبدالکریم و مالقه، یادآور می شود.

1 _ در ارتباط با موقعیت اندلس گفته شده: جزیره ای است که از سه ضلع، مانند مثلث تشکیل شده است. و دو دریای آرام و مدیترانه پیرامون آن قرار گرفته اند … نخستین ضلع آن، از دریای مدیترانه شامی تا جزیره خضراء، راه خشکی اندلس می باشد و از آن جا به شهر مالقه منتهی می گردد.(2)

2 _ در مورد مالقه می گوید: یکی از توابع جزیره خضراء است که در آن، سلسله کوه های سر به فلک کشیده ای وجود دارد.(3)

3 _ حَمَوی درباره جزیره خضراء می گوید: شهری است معروف در اندلس و خشکی مقابل آن، سرزمین بَربَر «سبته» قرار دارد و دارای مناطق و توابع متعددی

1- .... و کان سیئ التدبیر فمالت البربر إلی محمد بن القاسم الادریسی فملکوه بالجزیره الخضراء و لقّبوه بالمهدی. سیر اعلام النبلاء، ج 17، ص 657.
2- هی جزیره ذات ثلاثه أرکان مثل شکل المثلث قد أحاط بها البحران المحیط و المتوسط و هو خلیج خارج من البحرالمحیط قرب سلا من بّر البربر فالرکن الاول... فالضلع الاول منها اوله حیث مخرج البحر المتوسط الشامی من البحر المحیط و هو اول الزقاق فی موضع یعرف بجزیره طریف من بّرالأندلس یقابل قصر مصموده بإزاء سلا فی الغرب الاقصی من البرّ المتصل بأفریقیه و دیار مصر و عرض الزقاق ههنا اثنی عشر میلاً ثم تمر فی القبله إلی الجزیره الخضراء من بّرالاندلسی المقابله لمدینه سبته و عرض الزقاق ههنا ثمانیه عشر میلاً و طوله فی هذه المسافه التی ما بین الجزیره طریف و قصر مصموده الی المسافه التی ما بین الجزیره الخضراء و سبته نحو العشرین میلاً و من ههنا یتسع البحرالشامی الی جهه المشرق ثم یمر من الجزیره الخضراء الی مدینه مالقه... معجم البلدان، ج 1، ص 263.
3- الباره:... و الباره ایضاً: اقلیم من اعمال الجزیره الخضراء بالاندلس فیه جبال شامخه. معجم البلدان، ج 1، ص 320.