- پیشگفتار 1
- مقدمه 4
- اشاره 6
- بخش اول: آشنایی با ادیان ابراهیمی، آفرینش عالم از دیدگاه ادیان و پایان شناسی عالم از منظر علوم 6
- اشاره 7
- فصل اول: آشنایی با ادیان ابراهیمی 7
- الف. دین یهود 8
- آشنایی با یهودیت 8
- ب. عهد عتیق 9
- 2. فریسیان 10
- اشاره 10
- ج. فرقه های یهود 10
- 1. صدوقیان 10
- 3. اسنی ها 11
- 5. یهودیان عادی 12
- آشنایی با مسیحیت 12
- الف. دین مسیحیت 12
- 4. زیلوت ها 12
- ب. کتاب مقدس 13
- اشاره 15
- ج. فرقه های مسیحیت 15
- 1. کاتولیک (به معنای اصلی و جامع) 15
- 3. پروتستان 16
- 2. ارتودوکس (به معنای راست دین، دین و عقیده صحیح) 16
- آشنایی با اسلام 17
- الف. دین اسلام 17
- ب. قرآن مجید 18
- ج. فرقه های اسلامی 19
- اشاره 21
- فصل دوم: آفرینش عالم از دیدگاه ادیان 21
- دین یهود 22
- دین اسلام 25
- اشاره 25
- دین مسیحیت 25
- آیات 26
- آیه نخست 26
- آیه دوم 27
- آیه سوم 28
- روایات 29
- اشاره 32
- فصل سوم: معنای پایان عالم 32
- الف. از منظر علم نجوم 33
- ب. دوام عالم از منظر فلسفه و کلام 34
- اشاره 35
- بخش دوم: پایان شناسی عالم در ادیان ابراهیمی 35
- فصل اول: مفهوم آخرالزمان در دین یهود 36
- فصل دوم: مفهوم آخرالزمان در مسیحیت 42
- فصل سوم: مفهوم آخرالزمان در دین اسلام 51
- بخش سوم: وقایع پیش از پایان عالم در ادیان ابراهیمی 59
- اشاره 59
- اشاره 60
- فصل اول: بعد کیهانی پیش از پایان عالم 60
- اشاره 61
- 1. خشکسالی 61
- 2. بیماری های مهلک و بی درمان 61
- بُعد کیهانی پیش از پایان عالم در دین یهود 61
- 4. ویرانی و خرابی شهرها 62
- 3. آفت و آب و هوای بد 62
- اشاره 63
- 1. خسوف و کسوف متعدد و اتفاقات آسمانی 63
- بُعد کیهانی پیش از پایان عالم در دین مسیحیت 63
- 3. بروز مرگ و بلایا 64
- 2. وقوع زلزله و حوادث طبیعی 64
- بُعد کیهانی پیش از پایان عالم در دین اسلام 65
- اشاره 65
- 1. قحطی شدید 67
- 3. وقوع زلزله در شام پیش از خروج سفیانی 67
- 2. وقوع بیماری طاعون 67
- 4. اتفاقات آسمانی 68
- 5. آمدن باران فراوان 68
- 7. خسوف و کسوف بسیار 69
- 6. طلوع ستاره ای از مشرق 69
- 8. طلوع خورشید از مغرب 70
- فصل دوم: بُعد اجتماعی پیش از پایان عالم در ادیان ابراهیمی 73
- اشاره 73
- بُعد اجتماعی پیش از پایان عالم در دین یهود 74
- عهد در ادیان 74
- امید به رهایی 76
- امیدواری به آینده 79
- آمدن مردی از شرق 79
- وقایع مؤثر در اندیشه آخرالزمان در دین یهود 81
- امید به آخرالزمان در دین یهود 84
- امید به منجی در دین یهود 86
- اشاره 86
- منجی در منابع یهود 86
- سفر پیدایش 87
- اشعیای نبی 87
- موعود شناسی 88
- مزمور داوود 88
- کتاب دانیال 88
- موعود شناسی در منابع یهود 91
- پادشاه موعود در دین یهود 92
- مسیح قوم یهود 93
- وقایع اجتماعی پیش از پایان عالم در دین یهود 95
- 2. بروز جنگ و اختلاف 95
- 1. ظهور الیاس 95
- اشاره 95
- 3. بازگشت بنی اسرائیل به سرزمین موعود و محوریت اورشلیم 96
- 4. فزونی دانش 96
- وعده های پیامبران پیشین 97
- بُعد اجتماعی پیش از پایان عالم در دین مسیحیت 98
- هزاره گرایی 98
- اندیشه موعود 99
- وقایع اجتماعی پیش از ظهور منجی در دین مسیحیت 101
- 1. اختلافات اقوام، جنگ و درگیریها 101
- 3. ظهور ضد مسیح 102
- 2. وجود ظلم و بی عدالتی حکام 102
- 5. ویرانی و سقوط اورشلیم 103
- 4. آمدن الیاس قبل از ظهور مسیح 103
- 6. خرابی هیکل 104
- 7. ظهور پیامبران دروغین 105
- امر به آمادگی جامعه و زمینه سازی ظهور 106
- وعده های پیامبران پیشین 106
- انجیل متی 107
- اشاره 107
- منجی در دین مسیحیت 107
- رساله اول به تسالونیکیان 108
- انجیل مرقس 108
- انجیل لوقا 108
- مکاشفات یوحنا 109
- بُعد اجتماعی پیش از پایان عالم در دین اسلام 109
- 1. جدایی و تفرقه در اجتماع 109
- انجیل یوحنا 109
- 2. رواج فساد و ظلم در جامعه 110
- 3. خروج آتش از شرق 110
- 1. خروج سفیانی 111
- 4. آمدن فتنه های پی درپی 111
- 5. شورش و قیام ها 111
- 2. خروج یمانی 112
- 3. قتل نفس زکیه 112
- 4. خروج دجال 112
- 5. ظهور قیام های بسیار در نقاط مختلف 114
- علامات اجتماعی آخرالزمان در حدیث پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم 114
- ویژگی های حکومت ها پیش از واقعه آخرالزمان 115
- 1. استبداد حکومت ها 115
- اشاره 115
- 3. تزلزل و ناتوانی حکومت ها 116
- 2. نفوذ زنان و کودکان 116
- 4. نبود امنیت و هرج و مرج 116
- هزاره گرایی در اسلام 117
- 5. بروز جنگ ها و اختلافات 117
- منجی و زمینه های اعتقاد به آن 117
- امید در اسلام 118
- منجی اسلام از دیدگاه ادیان 119
- اشاره 121
- منجی در اسلام 121
- اسامی و القاب منجی 121
- بشارت منجی در دین اسلام 122
- حکومت جهانی در اسلام 127
- اشاره 128
- فصل سوم: بُعد معنوی پیش از پایان عالم در ادیان ابراهیمی 128
- دین یهود 129
- بعد اخلاقی جامعه 129
- سردی عواطف 130
- از هم پاشیدن خانواده ها 130
- مسیحیت 130
- بُعد معنوی پیش از پایان عالم در اسلام 131
- رواج فساد و گناه در جامعه 131
- وضعیت دین 131
- زمینه های اخلاقی 132
- جنبه های فردی 132
- علایم معنوی آخرالزمان در حدیث پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم 133
- بخش چهارم: واقعه آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 134
- اشاره 134
- اشاره 135
- فصل اول: بُعد کیهانی آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 135
- دین یهود 136
- دین مسیح 138
- دین اسلام 139
- الف. آیات 139
- ب. روایات 140
- اشاره 141
- اَشراط الساعه 141
- 1. ظاهر شدن دود در آسمان 143
- علایم کیهانی اشراط الساعه 143
- 2. متلاشی شدن کوهها 144
- 3. انفجار دریاها 145
- 5. ایجاد آسمان و زمین جدید 145
- 4. زلزله های عظیم و ویرانگر 145
- اشاره 147
- فصل دوم: بُعد اجتماعی آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 147
- بُعد اجتماعی آخرالزمان در دین یهود 148
- حکومت مصلح موعود در کتب یهود 148
- ماشیح 149
- سلطنت 151
- پایان جهان و حکومت خدا 152
- صلح و آرامش 154
- ویژگی های حکومت منجی در دین یهود 155
- 1. توحید و خدا پرستی 155
- اشاره 155
- 2. برقراری عدالت 155
- 4. آرامش و امنیت 156
- 3. نابودی قدرت ها و تسلط بر جهان 156
- 5. بهبود وضع اقتصادی 156
- بُعد اجتماعی آخرالزمان در دین مسیحیت 157
- پسر انسان 157
- اصطلاح پسر انسان در انجیل ها 158
- سلطنت 160
- آینده جوامع بشری از دیدگاه قرآن 165
- بُعد اجتماعی آخرالزمان در دین اسلام 165
- حکومت جهانی واحد 166
- ویژگی های حکومت منجی در اسلام 169
- حکومت در آخرالزمان 169
- 1. مبارزه با ظلم و ستم 169
- اشاره 169
- 2. مبارزه با انحرافات دینی 170
- 4. ایجاد امنیت در جامعه 171
- 3. عدالت در حکومت 171
- 5. بالا رفتن سطح زندگی 172
- 6. بالا رفتن عقول و فهم بشری 173
- 8. پیروزی اسلام و جهانی شدن آن 174
- 7. فتوحات حضرت 174
- 9. استخراج معادن و گنج های زمین 175
- علایم اجتماعی اشراط الساعه 177
- اشاره 177
- نزول عیسی 178
- خروج یاجوج و ماجوج 179
- فصل سوم: بُعد معنوی آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 181
- اشاره 181
- بُعد معنوی آخرالزمان در دین یهود 182
- وحدت در دین 182
- اشاره 183
- رجعت 183
- رجعت در دین یهود 184
- بعث و قیامت 185
- روز خداوند 187
- داوری در دین یهود 188
- نجات در ادیان 191
- اشاره 191
- نجات در دین یهود 193
- راه های نجات 193
- گناه مانعی برای نجات 194
- کیفر و پاداش 195
- اشاره 197
- بهشت و جهنم 197
- بهشت 198
- جهنم 199
- رستاخیز 200
- بُعد معنوی آخرالزمان در دین مسیحیت 200
- قیامت 202
- زندگی پس از مرگ 203
- پادشاهی خدا 205
- روز خداوند 208
- نجات در دین مسیحیت 209
- اشاره 209
- عوامل نجات 209
- نظر پولُس درباره گناه و نجات 211
- موانع نجات 211
- کیفر و پاداش 214
- بهشت و جهنم در دین مسیح 215
- بُعد معنوی آخرالزمان در دین اسلام 216
- نوسازی و اصلاح دین 216
- وحدت در دین 217
- احیای اسلام ناب و حقیقی 217
- روز خداوند 218
- اشاره 219
- الف. قرآن (آیات) 219
- دین آینده جهان از نظر اسلام 219
- ب. روایات 220
- اشاره 221
- رجعت 221
- رجعت در آیات 221
- نجات در اسلام 223
- اشاره 223
- رجعت در روایات 223
- عوامل نجات 224
- موانع نجات 225
- اشاره 226
- اشراط الساعه 226
- معاد 227
- قیامت 228
- زندگی و حیات اخروی 229
- اشاره 229
- بهشت 230
- جهنم 232
- اشاره 235
- بخش پنجم: مقایسه آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 235
- اشاره 236
- فصل اول: مقایسه مفهوم آخرالزمان 236
- یهود 237
- مسیحیت 237
- اسلام 237
- اشاره 240
- فصل دوم: مقایسه اتفاقات کیهانی در آخرالزمان 240
- وقایع کیهانی قبل از متن آخرالزمان 241
- وقایع مربوط به متن آخرالزمان 241
- اشاره 241
- فصل سوم: مقایسه وقایع اجتماعی در آخرالزمان 244
- اشاره 244
- حکومت در ادیان ابراهیمی 246
- امید در ادیان 250
- اشاره 250
- امید به آینده 251
- امید به آخرالزمان 251
- امید به منجی 252
- هزاره گرایی 253
- موعودشناسی 254
- اشاره 254
- عیسی علیه السلام و انتظار ادیان 256
- فصل چهارم: مقایسه بُعد معنوی ادیان ابراهیمی 259
- اشاره 259
- 1. دین آینده جهان 261
- 2. اصلاح دین 263
- اشاره 264
- 3. نجات در ادیان 264
- معاد 268
- قیامت 269
- رجعت 271
- حیات آخرتی 274
- روز خداوند 274
- کیفر و پاداش 275
- بهشت و جهنم 276
- اشاره 277
- آینده بشریت از دیدگاه مکاتب 277
- اختلاف در ایدئولوژی 279
- اشاره 279
- الف. نظر بدبینان 279
- 2. وجود زمینه های مشترک در انسان ها 280
- اشاره 280
- 1. تربیت پذیری انسان 280
- ب. نظر خوش بینان 280
- 4. قانون عکس العمل 281
- 3. سیر تکاملی انسان 281
- 5. تمایل فطری به صلح و عدالت 282
- ج. نظر شکاکان 282
- کتابنامه 283
سلطنت مسیح یهوه نیز اشاره می شود که از جانب یهوه برگزیده شده است؛ ولی در این حالت نیز حاکم اصلی خدا است.
و من، پادشاه خود را نصب کرده ام. بر کوه مقدس خود صهیون. فرمان را اعلام می کنم. خداوند به من گفته است: «تو پسر من هستی. امروز تو را تولید کرده ام. از من درخواست کن و امت ها را به میراث تو خواهم داد. و اقصای زمین را ملک تو خواهم کرد. ایشان را با عصای آهنین، خواهی شکست. مثل کوزه کوزه گر آن ها را خورد خواهی نمود». والآن ای پادشاهان! تعقل کنید. ای داوران جهان! متنبه شوید. خداوند را با ترس عبادت کنید و با لرز شادی نمایید؛ پس پای او را ببوسید؛ مبادا غضبناک شود. و از این طریق هلاک شوید؛ زیرا غضب او به اندکی افروخته می شود. خوشا به حال همه آنانی که بر او توکل دارند!(1)
در مزمور دوم که سلطنت مسیح، توجیه گشته، باز هم این یهوه است که باید از او اطاعت کرد و سلاطین بایستی با ترس و لرز پای او را ببوسند و به او خدمت کنند. این مزمور نشان دهنده آرزوی یهودیان دوران ظهور مسیحیت است که مشتاقانه در انتظار شاهی از خانواده داوود بودند تا به نجات آنان اقدام کند. در این مزمور هم فقط یهوه حاکم واقعی است.
به این طریق، حکومت خدا را می توان یک ایده آل ملی و قومی یهودیان دانست. در رسالات متأخر عهد عتیق، گاهی مردم جهان نیز مورد نظر قرار می گیرند و آن ها کنار قوم یهود و به همین تقدس و برگزیدگی، از آرامش برخوردار خواهند شد؛ زیرا یهوه در آغاز به ابراهیم و جد اسرائیلیان، وعده داده است به وسیله فرزندان او، دیگر اقوام جهان را نیز رستگار سازد؛ ولی در همه جا هدف اصلی حکومت خدا، تجدید قدرت قوم یهود ارائه می شود.
بار دیگر فرشته خداوند به ابراهیم در آسمان ندا در داد. و گفت: «خداوند می گوید: به ذات خود قسم می خورم چون که این کار را کردی و پسر یگانه خود را دریغ نداشتی، هر آینه تو را برکت دهم و ذریت تو را کثیر سازم؛ مانند ستارگان آسمان و مثل ریگ هایی که بر کناره دریا است و ذریت تو دروازه های دشمنان خود را متصرف خواهند شد. و از ذریت تو جمیع امت های زمین، برکت خواهند یافت؛ چون که قول
1- آیه 7 _ 12.