- پیشگفتار 1
- مقدمه 4
- اشاره 6
- بخش اول: آشنایی با ادیان ابراهیمی، آفرینش عالم از دیدگاه ادیان و پایان شناسی عالم از منظر علوم 6
- فصل اول: آشنایی با ادیان ابراهیمی 7
- اشاره 7
- الف. دین یهود 8
- آشنایی با یهودیت 8
- ب. عهد عتیق 9
- ج. فرقه های یهود 10
- 2. فریسیان 10
- اشاره 10
- 1. صدوقیان 10
- 3. اسنی ها 11
- آشنایی با مسیحیت 12
- 5. یهودیان عادی 12
- الف. دین مسیحیت 12
- 4. زیلوت ها 12
- ب. کتاب مقدس 13
- ج. فرقه های مسیحیت 15
- اشاره 15
- 1. کاتولیک (به معنای اصلی و جامع) 15
- 3. پروتستان 16
- 2. ارتودوکس (به معنای راست دین، دین و عقیده صحیح) 16
- الف. دین اسلام 17
- آشنایی با اسلام 17
- ب. قرآن مجید 18
- ج. فرقه های اسلامی 19
- اشاره 21
- فصل دوم: آفرینش عالم از دیدگاه ادیان 21
- دین یهود 22
- دین مسیحیت 25
- دین اسلام 25
- اشاره 25
- آیه نخست 26
- آیات 26
- آیه دوم 27
- آیه سوم 28
- روایات 29
- اشاره 32
- فصل سوم: معنای پایان عالم 32
- الف. از منظر علم نجوم 33
- ب. دوام عالم از منظر فلسفه و کلام 34
- بخش دوم: پایان شناسی عالم در ادیان ابراهیمی 35
- اشاره 35
- فصل اول: مفهوم آخرالزمان در دین یهود 36
- فصل دوم: مفهوم آخرالزمان در مسیحیت 42
- فصل سوم: مفهوم آخرالزمان در دین اسلام 51
- بخش سوم: وقایع پیش از پایان عالم در ادیان ابراهیمی 59
- اشاره 59
- اشاره 60
- فصل اول: بعد کیهانی پیش از پایان عالم 60
- اشاره 61
- بُعد کیهانی پیش از پایان عالم در دین یهود 61
- 1. خشکسالی 61
- 2. بیماری های مهلک و بی درمان 61
- 4. ویرانی و خرابی شهرها 62
- 3. آفت و آب و هوای بد 62
- اشاره 63
- بُعد کیهانی پیش از پایان عالم در دین مسیحیت 63
- 1. خسوف و کسوف متعدد و اتفاقات آسمانی 63
- 3. بروز مرگ و بلایا 64
- 2. وقوع زلزله و حوادث طبیعی 64
- اشاره 65
- بُعد کیهانی پیش از پایان عالم در دین اسلام 65
- 2. وقوع بیماری طاعون 67
- 3. وقوع زلزله در شام پیش از خروج سفیانی 67
- 1. قحطی شدید 67
- 4. اتفاقات آسمانی 68
- 5. آمدن باران فراوان 68
- 6. طلوع ستاره ای از مشرق 69
- 7. خسوف و کسوف بسیار 69
- 8. طلوع خورشید از مغرب 70
- اشاره 73
- فصل دوم: بُعد اجتماعی پیش از پایان عالم در ادیان ابراهیمی 73
- عهد در ادیان 74
- بُعد اجتماعی پیش از پایان عالم در دین یهود 74
- امید به رهایی 76
- آمدن مردی از شرق 79
- امیدواری به آینده 79
- وقایع مؤثر در اندیشه آخرالزمان در دین یهود 81
- امید به آخرالزمان در دین یهود 84
- امید به منجی در دین یهود 86
- اشاره 86
- منجی در منابع یهود 86
- سفر پیدایش 87
- اشعیای نبی 87
- مزمور داوود 88
- کتاب دانیال 88
- موعود شناسی 88
- موعود شناسی در منابع یهود 91
- پادشاه موعود در دین یهود 92
- مسیح قوم یهود 93
- وقایع اجتماعی پیش از پایان عالم در دین یهود 95
- 2. بروز جنگ و اختلاف 95
- اشاره 95
- 1. ظهور الیاس 95
- 3. بازگشت بنی اسرائیل به سرزمین موعود و محوریت اورشلیم 96
- 4. فزونی دانش 96
- وعده های پیامبران پیشین 97
- هزاره گرایی 98
- بُعد اجتماعی پیش از پایان عالم در دین مسیحیت 98
- اندیشه موعود 99
- وقایع اجتماعی پیش از ظهور منجی در دین مسیحیت 101
- 1. اختلافات اقوام، جنگ و درگیریها 101
- 2. وجود ظلم و بی عدالتی حکام 102
- 3. ظهور ضد مسیح 102
- 4. آمدن الیاس قبل از ظهور مسیح 103
- 5. ویرانی و سقوط اورشلیم 103
- 6. خرابی هیکل 104
- 7. ظهور پیامبران دروغین 105
- امر به آمادگی جامعه و زمینه سازی ظهور 106
- وعده های پیامبران پیشین 106
- اشاره 107
- انجیل متی 107
- منجی در دین مسیحیت 107
- انجیل مرقس 108
- رساله اول به تسالونیکیان 108
- انجیل لوقا 108
- 1. جدایی و تفرقه در اجتماع 109
- انجیل یوحنا 109
- مکاشفات یوحنا 109
- بُعد اجتماعی پیش از پایان عالم در دین اسلام 109
- 2. رواج فساد و ظلم در جامعه 110
- 3. خروج آتش از شرق 110
- 1. خروج سفیانی 111
- 5. شورش و قیام ها 111
- 4. آمدن فتنه های پی درپی 111
- 2. خروج یمانی 112
- 3. قتل نفس زکیه 112
- 4. خروج دجال 112
- 5. ظهور قیام های بسیار در نقاط مختلف 114
- علامات اجتماعی آخرالزمان در حدیث پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم 114
- 1. استبداد حکومت ها 115
- اشاره 115
- ویژگی های حکومت ها پیش از واقعه آخرالزمان 115
- 4. نبود امنیت و هرج و مرج 116
- 3. تزلزل و ناتوانی حکومت ها 116
- 2. نفوذ زنان و کودکان 116
- 5. بروز جنگ ها و اختلافات 117
- هزاره گرایی در اسلام 117
- منجی و زمینه های اعتقاد به آن 117
- امید در اسلام 118
- منجی اسلام از دیدگاه ادیان 119
- منجی در اسلام 121
- اسامی و القاب منجی 121
- اشاره 121
- بشارت منجی در دین اسلام 122
- حکومت جهانی در اسلام 127
- اشاره 128
- فصل سوم: بُعد معنوی پیش از پایان عالم در ادیان ابراهیمی 128
- دین یهود 129
- بعد اخلاقی جامعه 129
- مسیحیت 130
- سردی عواطف 130
- از هم پاشیدن خانواده ها 130
- رواج فساد و گناه در جامعه 131
- بُعد معنوی پیش از پایان عالم در اسلام 131
- وضعیت دین 131
- جنبه های فردی 132
- زمینه های اخلاقی 132
- علایم معنوی آخرالزمان در حدیث پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم 133
- بخش چهارم: واقعه آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 134
- اشاره 134
- اشاره 135
- فصل اول: بُعد کیهانی آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 135
- دین یهود 136
- دین مسیح 138
- دین اسلام 139
- الف. آیات 139
- ب. روایات 140
- اَشراط الساعه 141
- اشاره 141
- 1. ظاهر شدن دود در آسمان 143
- علایم کیهانی اشراط الساعه 143
- 2. متلاشی شدن کوهها 144
- 3. انفجار دریاها 145
- 4. زلزله های عظیم و ویرانگر 145
- 5. ایجاد آسمان و زمین جدید 145
- اشاره 147
- فصل دوم: بُعد اجتماعی آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 147
- حکومت مصلح موعود در کتب یهود 148
- بُعد اجتماعی آخرالزمان در دین یهود 148
- ماشیح 149
- سلطنت 151
- پایان جهان و حکومت خدا 152
- صلح و آرامش 154
- 1. توحید و خدا پرستی 155
- 2. برقراری عدالت 155
- ویژگی های حکومت منجی در دین یهود 155
- اشاره 155
- 4. آرامش و امنیت 156
- 5. بهبود وضع اقتصادی 156
- 3. نابودی قدرت ها و تسلط بر جهان 156
- پسر انسان 157
- بُعد اجتماعی آخرالزمان در دین مسیحیت 157
- اصطلاح پسر انسان در انجیل ها 158
- سلطنت 160
- آینده جوامع بشری از دیدگاه قرآن 165
- بُعد اجتماعی آخرالزمان در دین اسلام 165
- حکومت جهانی واحد 166
- ویژگی های حکومت منجی در اسلام 169
- حکومت در آخرالزمان 169
- اشاره 169
- 1. مبارزه با ظلم و ستم 169
- 2. مبارزه با انحرافات دینی 170
- 3. عدالت در حکومت 171
- 4. ایجاد امنیت در جامعه 171
- 5. بالا رفتن سطح زندگی 172
- 6. بالا رفتن عقول و فهم بشری 173
- 8. پیروزی اسلام و جهانی شدن آن 174
- 7. فتوحات حضرت 174
- 9. استخراج معادن و گنج های زمین 175
- علایم اجتماعی اشراط الساعه 177
- اشاره 177
- نزول عیسی 178
- خروج یاجوج و ماجوج 179
- فصل سوم: بُعد معنوی آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 181
- اشاره 181
- بُعد معنوی آخرالزمان در دین یهود 182
- وحدت در دین 182
- اشاره 183
- رجعت 183
- رجعت در دین یهود 184
- بعث و قیامت 185
- روز خداوند 187
- داوری در دین یهود 188
- نجات در ادیان 191
- اشاره 191
- راه های نجات 193
- نجات در دین یهود 193
- گناه مانعی برای نجات 194
- کیفر و پاداش 195
- اشاره 197
- بهشت و جهنم 197
- بهشت 198
- جهنم 199
- بُعد معنوی آخرالزمان در دین مسیحیت 200
- رستاخیز 200
- قیامت 202
- زندگی پس از مرگ 203
- پادشاهی خدا 205
- روز خداوند 208
- عوامل نجات 209
- نجات در دین مسیحیت 209
- اشاره 209
- نظر پولُس درباره گناه و نجات 211
- موانع نجات 211
- کیفر و پاداش 214
- بهشت و جهنم در دین مسیح 215
- بُعد معنوی آخرالزمان در دین اسلام 216
- نوسازی و اصلاح دین 216
- احیای اسلام ناب و حقیقی 217
- وحدت در دین 217
- روز خداوند 218
- الف. قرآن (آیات) 219
- اشاره 219
- دین آینده جهان از نظر اسلام 219
- ب. روایات 220
- رجعت 221
- اشاره 221
- رجعت در آیات 221
- اشاره 223
- نجات در اسلام 223
- رجعت در روایات 223
- عوامل نجات 224
- موانع نجات 225
- اشاره 226
- اشراط الساعه 226
- معاد 227
- قیامت 228
- اشاره 229
- زندگی و حیات اخروی 229
- بهشت 230
- جهنم 232
- بخش پنجم: مقایسه آخرالزمان در ادیان ابراهیمی 235
- اشاره 235
- فصل اول: مقایسه مفهوم آخرالزمان 236
- اشاره 236
- اسلام 237
- یهود 237
- مسیحیت 237
- اشاره 240
- فصل دوم: مقایسه اتفاقات کیهانی در آخرالزمان 240
- وقایع کیهانی قبل از متن آخرالزمان 241
- اشاره 241
- وقایع مربوط به متن آخرالزمان 241
- اشاره 244
- فصل سوم: مقایسه وقایع اجتماعی در آخرالزمان 244
- حکومت در ادیان ابراهیمی 246
- امید در ادیان 250
- اشاره 250
- امید به آخرالزمان 251
- امید به آینده 251
- امید به منجی 252
- هزاره گرایی 253
- اشاره 254
- موعودشناسی 254
- عیسی علیه السلام و انتظار ادیان 256
- اشاره 259
- فصل چهارم: مقایسه بُعد معنوی ادیان ابراهیمی 259
- 1. دین آینده جهان 261
- 2. اصلاح دین 263
- 3. نجات در ادیان 264
- اشاره 264
- معاد 268
- قیامت 269
- رجعت 271
- حیات آخرتی 274
- روز خداوند 274
- کیفر و پاداش 275
- بهشت و جهنم 276
- آینده بشریت از دیدگاه مکاتب 277
- اشاره 277
- اختلاف در ایدئولوژی 279
- الف. نظر بدبینان 279
- اشاره 279
- اشاره 280
- 2. وجود زمینه های مشترک در انسان ها 280
- 1. تربیت پذیری انسان 280
- ب. نظر خوش بینان 280
- 3. سیر تکاملی انسان 281
- 4. قانون عکس العمل 281
- 5. تمایل فطری به صلح و عدالت 282
- ج. نظر شکاکان 282
- کتابنامه 283
مسیحیت قرار داده و کلید ملکوت آسمانی را به وی سپرده است. پطرس نیز زمان اقامت در رم، پاپ را جانشین خود و صاحب اختیار کلیسای جامع قرار داده است.
2. ارتودوکس (به معنای راست دین، دین و عقیده صحیح)
ارتودوکس ها بر خلاف کاتولیک ها، به عصمت پاپ و مقامات کلیسا اعتقاد ندارند؛ بلکه معتقدند کلیسای جامع؛ یعنی مجموعه مؤمنان مسیحی، مصون از خطا است؛ به این معنا که روح القدس، جامعه مسیحیت را از انحرافات محافظت می کنند؛ اما این نکته دلیل بر آن نیست که اشخاص خاصی از روحانیون مشمول این هدایت باشند. مصونیت جامعه کلیسایی را کاتولیک ها هم به رسمیت می شناسند، اما معتقدند این عصمت از طریق معصومیت پاپ اعمال می شود.(1) ارتودوکس ها، بی گناهی ذاتی را ویژگی منحصر به فرد عیسی می دانند و حتی عصمت مریم را به رسمیت نمی شناسند. منابع و مآخذ اصول اعتقادی ارتودوکس عبارت از کتاب مقدس و سنت است.(2)
3. پروتستان
این فرقه، شامل صدها گرایش مختلف است و برخی از این گروه ها پیروان اندکی دارند. با وجود این، می توان جنبش پروتستان را به دو گروه اصلی لوتری و کلیساهای اصلاح شده تقسیم نمود.
پروتستان ها در برخی مسائل اعتقادی و آیین های مذهبی، راه خود را از کاتولیک ها جدا کرده اند. بعضی موارد اختلاف این دو گروه به این شرح است:
الف. درباره سعادت بشر که کلیسای کاتولیک فیض خداوند و اعمال صالح را شرط سعادت می دانند، پروتستان ها ایمان را برای نجات یافتن، کافی می دانند و معتقدند اعمال صالح، هیچ نقشی در سعادت بشر ندارد.
ب. پروتستان ها برخلاف کاتولیک ها به عالم برزخ اعتقادی ندارند.
ج. اختلاف دو گروه مذکور در منابع و مأخذ اصول اعتقادی نیز وجود دارد؛ پروتستان ها کتاب مقدس را تنها منبع اساسی برای ایمان مسیحی می شمارند و
1- جهان مسیحیت، ص 35.
2- تاریخ تفکر مسیحی، ص 476.