آخرالزمان در ادیان ابراهیمی صفحه 86

امید به منجی در دین یهود

امید به ماشیح، در زمان عسرت و گرفتاری شدت یافت. و زمانی که ظلم و تعدی دولت فاتح به ملت اسرائیل غیر قابل تحمل شد، به پیشگویی های کتاب مقدس درباره ماشیح توجه کردند. حتی مدعیان نجات دهنده ای هستند که انبیا، ظهورشان را خبر داده اند؛ مانند «برکوخوا»(1) که بعضی او را «برکوزیوا»(2) نامیده اند.

دانشمندان یهود، برای تشویق و دلداری قوم بنی اسرائیل و برای جلوگیری آن ها از یأس و ناامیدی، به مردم تذکر می دادند که سختی ها و مشکلات قبل از ظهور ماشیح، مانند درد زایمان است که ابتدا تحمل آن سخت است؛ ولی در نهایت به آسایش و راحتی خواهند رسید. از طرفی کوشش برای تعیین پایان ذلت قوم بنی اسرائیل و ظهور منجی (ماشیح) از سوی بیشتر بزرگان یهود، تقبیح و مردود شمرده شده است؛ زیرا در صورت محقق نشدن آن ها باعث یأس و ناامیدی می شود و چنین به ذهن خطور می کند که در آینده هم نخواهد آمد.(3)

نظریه دیگر، این است که زمان ظهور حتی نزد خداوند هم از قبل مشخص نشده و این، اعمال مردم است که ظهور را به جلو یا عقب می اندازد؛ یعنی اگر قوم بنی اسرائیل، زمینه ظهور را محقق کنند، خداوند، به آن سرعت می بخشد در غیر این صورت، با تأخیر خواهد بود.(4) در تلمود، توبه یکی از اسباب تسریع در ظهور شمرده شده است.(5)

منجی در منابع یهود

اشاره

از تعالیم انبیای یهود، امید به آخرالزمان و منجی آن زمان است که توسط پیامبرانی مانند «عاموس» و «اشعیا» بیان شده است؛ بنابراین اندیشه آخرالزمان و طرح مسأله منجی بین یهود، جایگاه مهمی داشته و اساساً قوم یهود، با امید به آینده و نجات و پیروزی، زندگی و مشقات را تحمل می کرد.(6)

1- Barkokhva.
2- Barkoziva.
3- عهد عتیق، حبقوق، 2: 3.
4- عهد عتیق، اشعیاء، 60: 22.
5- یوما، ب 86؛ سنهدرین، ب 97.
6- عهد عتیق، اشعیاء، 40: 1_ 9 و همچنین ر ک به 9: 6_7؛ سوشیانیت، ص 10_ 12؛ موسوعه الیهود و الیهودیه، ج 5، ص 281 _ 294؛ هوشع، 1: 11، 3: 5؛ موسوعه الکتاب المقدس، ص 339.