حقیقت غیبت از منظر روایات صفحه 195

هستند؟ فرمود: «اندکی». گفتم: به خدا، از عرب ها افراد بسیاری اظهار علاقه به این امر می کنند. فرمود: «باید مردم امتحان شوند و آزمایش گردند و غربال شوند و از  این غربال، خلق بسیاری خارج شوند».(1)

بررسی دلالت حدیث

عبارت « من امرقد اقترب» را علامه مجلسی در مرآه (2) و ملاصالح مازندرانی در شرح کافی(3) به ظهور امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف معنی نموده اند. در آخر روایت، علت کم بودن عرب ها بر این امر، امتحانات سخت الهی در دوران غیبت بیان شده است.

نکته

دو مطلب در ذیل این روایت لازم به توضیح است:

یک: همانطور که در روایات قبل ذکر شد، این امتحان و سختی آن برای عموم قبایل و گروه ها است و خصوص قوم عرب نیست؛ لذا از اینکه در این روایت، قوم عرب ذکر شد، دلیل نمی شود که قوم فارس و ترک و...  شامل آن نشوند، بلکه تمام آنها، این امتحانات را پشت سرمی گذارند. لذا در روایت چهارم فرمود، فقط ما و شیعیان خالص ما باقی می مانند و اشاره به گروه خاصی نکرد.

دو: روایات در رابطه با قوم عرب دو گروه است؛ گروهی وجود آنها را در  کنار حضرت اندک می داند و گروه دیگر از آنها به بزرگی یاد می کند و تعداد آنها را در کنار حضرت را بسیار می شمرد.

1- اصول کافی، ترجمه محمدباقر کمره ای، ج 3، ص 17، ح 2.
2- مرآه العقول، ج4، ص182.
3- شرح اصول کافی، ج6، ص339.