راه و بیراهه صفحه 128

2. عمر بن أبان قال: سألت أباعبدالله علیه السلام عما یتحدث الناس أنه دفع إلی أم سلمه _ رضی الله عنها _ صحیفه مختومه. فقال: إن رسول الله صلی الله علیه و آله لما قبض ورث علی علیه السلام علمه و سلاحه و ما هناک، ثم صار إلی الحسن، ثم صار إلی الحسین علیه السلام . قال: فقلت: ثم صار إلی علی بن الحسین، ثم إلی ابنه، ثم انتهی إلیک؟ قال: نعم(1)؛ و عمر بن ابان گوید: از امام صادق علیه السلام پرسیدم از آنچه مردم گویند که: به امّ سلمه طوماری مُهر کرده سپرده شد؟ حضرت فرمود: «چون رسول خدا صلی الله علیه و آله از دنیا رفت، علم و سلاحِ او و آنچه را در آن جا بود، علی علیه السلام از او به ارث برد. آن ها به حسن علیه السلام و سپس به حسین علیه السلام رسید». گوید: من به او عرض کردم: سپس به علی بن الحسین علیه السلام رسید؛ آن گاه به فرزندش و سپس به شما رسیده؟ فرمود: «آری».

3. الحارث بن المغیره النصری، قال: قلت لأبی عبدالله علیه السلام : بأی شیء یعرف الإمام؟ قال: بالسکینه و الوقار. قلت: و بأی شیء؟ قال: و تعرفه بالحلال و الحرام و بحاجه الناس إلیه و لا یحتاج إلی أحد و یکون عنده سلاح رسول الله صلی الله علیه و آله ...(2)؛ حارث بن مغیره نصری گفت: به امام صادق علیه السلام عرض کردم: امام به چه چیز شناخته می شود؟ فرمود: «به سکینه و وقار». عرض کردم: دیگر به چه چیز؟ فرمود: «او را با حلال و حرام می توانی بشناسی و به این که همه مردم به او نیازمند باشند و او از همه بی نیاز و اسلحه رسول خدا صلی الله علیه و آله نزد او باشد...».

مقصود از «تعرفه بالحلال و الحرام» همان دانش امام به حرام و حلال الهی است؛ از این رو، این فقره از روایت در صدد بیان این مطلب است که دانش یکی از نشانه های امام است و در نتیجه، سلاح معیار دیگری خواهد