تنها راه صفحه 110

1- نعمانی، غیبت، ص 32، مقدمه ی مؤلف.

2- منتخب الأنوار المضیئه، ص 154.

راز غیبتشان را بر ما آشکار کنند. اما در عین حال در برخی روایات حکمت هایی برای غیبت ذکر شده است که توجه به آن ها مفید می باشد. برخی از حکمت های غیبت عبارتند از:

1- امتحان مردم در زمان غیبت

امام صادق علیه السلام می فرمایند:

«شکی نیست در این که غیبت حضرت، جایگاه امتحان انسان هاست. همان چیزی که مشیت الهی به آن تعلق گرفته است و مصلحت را اقتضا می نماید. آیا خداوند متعال در کتابش یادآوری نفرموده است که امتحان برای مؤمنین از بندگانش خواهد بود.

((أَل_م * أَحَسِبَ النّاسُ أَن یُترَکُوا أَن یَقُولُوا آمَنّا و هُم لایُفتَنُون))؛(1) آیا مردم پنداشته اند همین که بگویند ما ایمان آوردیم، رها می شوند و مورد امتحان قرار نمی گیرند.

پس برای صبرکنندگان در امتحان ثواب و برای پیمان شکنان و خارجین از دین عذاب به دست می آید.

در جایی دیگر امام موسی کاظم علیه السلام می فرمایند: «هنگامی که پنجمین فرزندم غایب شد، مواظب دین خود باشید تا کسی شما را از آن بیرون نکند. برای این غیبت آزمونی است که خداوند با آن بندگانش را امتحان می کند.»(2)

امتحان غربالی است که مصلح را از مفسد، مؤمن را از منافق و حق را از باطل جدا می سازد و دو رویان را رسوا و باطن ها را آشکار می سازد. مگر نه این است که انسان برای به نمایش گذاردن عبودیّت و بندگی خود به این جهان آمده تا بدین وسیله به مقام قرب الهی نایل شود و به بهشت برین راه یابد، اگر امور عالم بر وفق مراد و خواسته ی او باشد، هرگز این امر مُحقّق نخواهد شد و در روز قیامّت هر کس می تواند مدّعی لیاقت و شایستگی برای بالاترین درجات باشد. اما آن گاه که ناملایمات روی می آورند و صبر بر شدائد و سختی ها مطرح می گردد یا پای گذشتن از مال و جان به میان می آید و انسان بر سر دو راهی ها قرار می گیرد، ارزش او رقم می خورد و ایمان حقیقی از ایمان ظاهری جدا می گردد.