- مقدمه 1
- اشاره 4
- اشاره 5
- 1- لزوم معرفت امام 5
- ب) شناخت امام، عامل هدایت 6
- الف) شناخت امام، شرط اسلام واقعی 6
- ج) شناخت امام و ثواب یاری ایشان در زمان ظهور 7
- د) شناخت امام، راه معرفت خدا 8
- 2- توجه ادیان و مکاتب گوناگون به موضوع مهدویّت 9
- 3- به روز بودن موضوع مهدویّت 10
- اشاره 10
- الف) انکار مهدویّت 11
- اشاره 11
- اول - روش های مبارزه ی مهدی ستیزان 11
- ب) تحریف 12
- ج) تخریب 13
- دوم - ارائه ی راهبرد جهانی مهدوی 14
- د) جایگزین سازی 14
- عرصه های پژوهش 16
- اشاره 18
- مفهوم آسیب شناسی 19
- اهمیّت موضوع آسیب شناسی مهدویّت 19
- 1- برداشت های انحرافی از مفهوم انتظار 20
- مهم ترین آسیب های مهدویّت 20
- اشاره 20
- 2- نشان دادن چهره ای خشن از امام عصر علیه السلام 22
- 3- طرح مباحث غیر ضروری 23
- 4- تعجیل و شتابزدگی 24
- 5- تعیین وقت برای ظهور 25
- 6- تطبیق نشانه های ظهور بر مصادیق خاص 26
- 7- ملاقات گرایی 27
- راه های مبارزه با آسیب های فرهنگ مهدویّت 28
- عرصه های پژوهش 29
- اشاره 31
- نام و القاب 33
- میلاد 35
- مادر 36
- چگونگی ولادت 37
- 1- زهد 39
- 4- سخت کوشی و جهاد 39
- 2- تقوا 39
- 3- عبادت 39
- 5- عدالت 40
- 6- سخاوت 40
- 7- خشوع 40
- 8- موضع گیری در برابر بدعت ها 41
- 9- نصیحت و خیرخواهی 41
- 10- صبر و بردباری 41
- اشاره 42
- 1- دوره ی اختفا 42
- دوره های زندگی حضرت 42
- 3- عصر ظهور 43
- عرصه های پژوهش 44
- اشاره 46
- 1- تفسیر 48
- ب) تفسیر و تأویل 48
- ج) جایگاه پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم و ائمه ی اطهار علیهم السلام 49
- 2- معرفی با صفت و ویژگی 51
- اشاره 51
- 1- معرفی با اسم 51
- 1- غلبه بر جمیع ادیان 52
- گلچینی از آیات مهدویّت 52
- 2- خلافت مؤمنان، وعده ی الهی 54
- 4- وراثت و پیشوایی مستضعفان، خواست خدا 58
- عرصه های پژوهش 60
- اشاره 62
- الف) کتاب های ویژه ی امام عصر علیه السلام 63
- اشاره 63
- 2- الغیبه 64
- 5- الغیبه للحُجَّه 64
- 3- الفُصُولُ العشره فی الغیبه 64
- 4- أربع رسالات فی الغیبه 64
- 8- منتخب الاثر 65
- ب) تواتر احادیث امام مهدی علیه السلام 65
- 6- المُعجمُ الأحادیث الامام المهدی علیه السلام 65
- 7- بحارالانوار (جلدهای 51، 52، 53) 65
- اشاره 66
- ج) امام مهدی علیه السلام در پرتو احادیث 66
- 2- حدیث «مَن ماتَ» 68
- 3- حدیث «إثنی عَشَر خلیفه» 70
- 1- اصل قضیه ی مهدویّت 71
- د) عرصه های مشترک عامه و خاصه در موضوع مهدویّت 71
- 4- نزول عیسی علیه السلام و اقتدا به امام زمان علیه السلام 72
- 3- جهانی بودن دعوت و حکومت امام مهدی علیه السلام 72
- 2- وجوب اعتقاد به امر ظهور و قیام حضرت مهدی علیه السلام 72
- 6- امام مهدی علیه السلام از فرزندان فاطمه علیها السلام 73
- 5- اتّفاق بر لقب مهدی علیه السلام 73
- 8- خسف بیداء به عنوان یکی از علایم ظهور 74
- 7- امداد الهی 74
- 9- مشخصات ظاهری امام علیه السلام 75
- 10- فراوانی نعمت در زمان امام علیه السلام 75
- 12- عدالت فراگیر 76
- 13- هم نام با پیامبر صلی الله علیه و آله 76
- عرصه های پژوهش 78
- اشاره 80
- 1- موعود در آیین یهود 82
- 2- موعود در آیین مسیحیّت 84
- 3- موعود در آیین زرتشت 86
- 4- موعود در آیین هندو 88
- ملل جهان در انتظار مصلح موعود جهانی 91
- اسامی مقدّس منجی موعود در کتب مذهبی اهل ادیان 92
- عرصه های پژوهش 94
- اشاره 96
- 1- دیده نشدن امام علیه السلام 97
- 2- ناشناس بودن امام علیه السلام 98
- اشاره 98
- تحلیل دو نظریه 100
- پیشینه ی غیبت 101
- انواع غیبت 105
- 1- غیبت صغری 105
- اشاره 105
- 2- غیبت کبری 106
- غیبت امام علیه السلام در قرآن 107
- اشاره 109
- علل غیبت 109
- 1- امتحان مردم در زمان غیبت 110
- 2- نبودن بیعت کسی بر گردن ایشان 111
- 3- حفظ جان و ترس از کشته شدن 112
- 4- قدر ناشناسی مردم 113
- عرصه های پژوهش 115
- اشاره 117
- اول: واسطه ی فیض 119
- اشاره 122
- دوم: هدایت تکوینی 122
- الف) هدایت تشریعی 122
- ب) هدایت تکوینی 122
- سوّم: امید بخشی 123
- پنجم: تهذیب نفس 126
- هفتم: پاسخ گویی به سؤالات 128
- هشتم: بهره مندی از دعا و استغفار حضرت علیه السلام 129
- عرصه های پژوهش 131
- اشاره 133
- اهل بیت علیهم السلام مشتاق دیدار امام مهدی علیه السلام 134
- الف) امکان دیدار 136
- ب) نفی نیابت 137
- 1- دلیل عقلی 138
- اشاره 138
- ج) امکان زیارت 138
- 2- دلیل نقلی (روایات) 139
- اشاره 141
- 3- دلیل عینی 141
- الف) نقل تشرّفات 141
- د) انواع دیدار 142
- ب) دعاها و اذکار صادر شده از ناحیه ی حضرت 142
- اشاره 142
- 1- دیدار عام (ملاقات بدون شناخت) 143
- 1- دلیل قاطع بر اثبات وجود امام زمان علیه السلام 145
- اشاره 145
- ه) برکات دیدار امام زمان علیه السلام 145
- 3- احساس آرامش و امنیّت روانی 146
- 2- افزایش یقین و ایمان شیعیان 146
- 4- اصلاح و تربیت 146
- 5- افزایش و تعمیق توجه 146
- و) موانع دیدار امام زمان علیه السلام 147
- 1- ترویج خرافات 148
- اشاره 148
- ز) آسیب های بحث دیدار 148
- 3- افراط و تفریط در نقل تشرفات 149
- عرصه های پژوهش 151
- اشاره 153
- مفهوم انتظار 154
- وجوب انتظار موعود 155
- فضیلت انتظار 157
- اشاره 159
- آثار انتظار 159
- 1- صبر 159
- 2- امید 160
- 3- اصلاح و خودسازی 161
- 5- تربیت منتظران راستین 162
- 4- آماده کردن خود برای پیوستن به امام علیه السلام 162
- 1- دعا برای سلامتی حضرت 163
- مناجات منتظران 163
- وظایف منتظران 163
- 2- دعا برای تجدید عهد و پیمان با حضرت 164
- 3- دعا برای ظهور حضرت 165
- 4- دعا برای جزو یاران و همراهان حضرت بودن 166
- عرصه های پژوهش 167
- اشاره 169
- اهمیّت موضوع 170
- اشاره 170
- اشاره 172
- 1- آیه ی 54 سوره ی مائده 172
- الف) اوصاف و ویژگی های یاوران امام مهدی علیه السلام در قرآن 172
- 2- آیه ی 105 سوره ی انبیاء 173
- 3- آیه ی 62 سوره ی یونس 174
- 5- آیه ی 200 سوره ی آل عمران 175
- 6- آیه ی 148 سوره ی بقره 175
- اشاره 176
- ب) ویژگی های یاوران حضرت در آیینه ی روایات 176
- 1- بینش عمیق 176
- الف) بینش عمیق نسبت به حق تعالی 176
- ج) بینش عمیق نسبت به انسان و هستی 177
- ب) بینش عمیق نسبت به امام علیه السلام 177
- 2- عبادت و بندگی 178
- 3- مَحبّت 179
- 4- اطاعت 180
- 5- شجاعت 180
- 6- بردباری 181
- 7- یک دلی 182
- 8- ایثار 182
- 9- علم و بصیرت 183
- 10- نظم 183
- عرصه های پژوهش 185
- اشاره 187
- تفاوت 189
- شرایط ظهور 189
- تعریف 189
- اشاره 189
- الف) قانون جامع 190
- ج) یاران 191
- ب) رهبری 191
- د) آمادگی و پذیرش عمومی 192
- 1- نشانه های حتمی 194
- اشاره 194
- اشاره 194
- ب) خسف بیداء 195
- الف) خروج سفیانی 195
- ج) خروج یمانی 196
- ه) قتل نفس زکیه 198
- عرصه های پژوهش 200
- اشاره 202
- هدف تشکیل حکومت 203
- برنامه های حکومت 205
- 1. احیای کتاب و سنت 205
- اشاره 205
- اشاره 205
- 2. گسترش معرفت و اخلاق 205
- الف) برنامه ی فرهنگی 205
- 4. مبارزه با بدعت ها 206
- 3. نهضت علمی 206
- 2. توزیع عادلانه ی ثروت 207
- 1. بهره وری از منابع طبیعی 207
- ب) برنامه ی اقتصادی 207
- اشاره 207
- اشاره 208
- 2. مبارزه با فساد و رذایل اخلاقی 208
- 1. احیا و گسترش امر به معروف و نهی از منکر 208
- ج) برنامه ی اجتماعی 208
- 1- عدالت فراگیر 209
- دستاوردهای حکومت 209
- 4. عدالت قضایی 209
- اشاره 209
- 2- رشد فکری و اخلاقی و ایمانی 210
- 5- خیر و برکت فراوان 211
- 3- اتحاد و همدلی 211
- 4- سلامت جسمی و روانی 211
- 6- ریشه کن شدن فقر 212
- 7- حاکمیت اسلام و نابودی کفر 212
- 8- امنیّت عمومی 213
- 9- گسترش دانش 213
- ویژگی های حکومت 214
- اشاره 214
- الف) قلمرو و مرکز آن 214
- ب) مدت حکومت 215
- اشاره 216
- 1. سیره ی جهادی و مبارزاتی 216
- ج) سیره ی حکومتی امام 216
- 4. سیره ی اقتصادی امام 217
- 3. سیره ی مدیریتی امام 217
- 2. سیره ی قضایی امام 217
- د) سیره ی شخصی امام 218
- ه) مقبولیت عمومی 218
- عرصه های پژوهش 220
- اشاره 222
- معنای رجعت 223
- ویژگی های رجعت 224
- الف) دوره ی پیدایش عقیده ی رجعت 225
- تاریخچه ی رجعت 225
- اشاره 225
- ب) دوره ی رشد و بالندگی عقیده ی رجعت (95 تا 260 ه .ق) 227
- ج) دوره ی گسترش و تکامل (260 ه ق به بعد) 228
- ب) اعتقاد به رجعت، ویژگی شیعه 229
- اهمیّت رجعت 229
- الف) رجعت، یوم الله 229
- ج) اعتقاد به رجعت، شرط ایمان 229
- معاد و رجعت 230
- د) انکار رجعت، انکار قدرت خداوند 230
- اشاره 231
- 1- ذلّت کفّار و منافقین و عزّت مؤمنین 231
- 3- تحقق وعده های خداوند در قرآن 232
- 4- نصرت دین و حکومت عدل جهانی 233
- 1- رجعت در قرآن 234
- الف) رجعت در امّت ها ی پیشین 234
- اشاره 234
- ب) وقوع رجعت در آینده (قبل از قیامت) 236
- 2- رجعت در روایات 239
- 1- زیارت جامعه ی کبیره 240
- اشاره 240
- 2- زیارت آل یس 240
- تصریح ادعیه و زیارات به عقیده ی رجعت 240
- 6- زیارت حضرت بقیّه الله علیه السلام در روز نیمه ی شعبان 241
- 4- زیارت امام حسین علیه السلام 241
- 5- زیارت وارث 241
- 1- امید و حرکت 242
- آثار رجعت در زندگی معتقدان 242
- 3- تسکین دل مؤمنان 242
- 2- ایجاد روحیه ی استقامت برای مؤمنان 242
- عرصه های پژوهش 244
- اشاره 246
- امان زمین 247
- آگاهی از شیعیان 247
- حضرت فاطمه علیها السلام الگوی امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف 248
- سعادت دیدار 248
- حفظ شیعیان 248
- نماز اول وقت 249
- فضیلت تسبیح تربت سیّد الشّهداء 249
- وجود همیشگی امام 249
- کیفیت در خواست حاجت 250
- به سوی او 250
- عاقبت به خیری 250
- عمل به سنّت مبنای مودّت 251
- مشیّت خداوند و خواست اهل بیت علیهم السلام 251
- نابودی باطل 251
- آزار دهندگان امام زمان علیه السلام 252
- نهی از تکلّف 252
- حکم منکرین امام زمان علیه السلام 252
- نهی از تشکیک 253
- دفع بلا از شیعه 253
- حرمت اموال مردم 253
- دعا برای تعجیل فرج 253
- استغفار در حق یکدیگر 254
- استغفار سبب غفران 254
- برآوردن حاجات مردم 254
- سجده ی شکر 255
- فلسفه ی امامت 255
- اهل بیت محور حق 255
- امید به اجابت دعا 256
- غیبت از مقدرات الهی است 256
- بهره مندی انسان از امام غایب 256
- دعا برای فرج 257
1- نعمانی، غیبت، ص 200.
2- شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمه، ج 2، ص 377.
3- سید محمد بنی هاشمی، سلوک منتظران، ص 27.
اول: یقین به ظهور حضرت: هر قدر علم و یقین شخص به ظهور امام عصر علیه السلام بیشتر و عمیق تر باشد, انتظارش نسبت به ایشان بیشتر است.
دوم: نزدیک دانستن امر ظهور: ممکن است کسی به اصل ظهور حضرت یقین داشته باشد ولی وقوع آن را در آینده ای دور ببیند, در این صورت انتظارش نسبت به آن سست و ضعیف می شود. همان گونه که در دعای عهد آمده است: «إنّهم یَرَونَهُ بعیداً و نراهُ قریباً»؛ «آن ها (کافران و ناباوران) ظهور امام عصر علیه السلام را دور می بینند, ولی ما آن را نزدیک می بینیم.»
چنین اعتقادی خود به خود درجه ی انتظار را در انسان بالاتر می برد, البته لازمه ی نزدیک دانستن ظهور پیش بینی در مورد ظهور نیست و با «استعجال» نیز که در روایات مذمّت شده کاملاً متفاوت است.(1)
سوم: دوست داشتن ظهور امام علیه السلام : کسی که به ظهور امام زمان علیه السلام صددرصد معتقد است و وقوع آن را هم نزدیک می بیند, هر قدر آن وضعیت موعود را بیشتر دوست بدارد, انتظارش برای تحقق آن بیشتر خواهد بود. البته این دوست داشتن تنها زمانی به وجود می آید که مؤمنان تصویر روشنی از زمان ظهور حضرت داشته باشند تا نه تنها از آن نترسند, بلکه برای وقوعش لحظه شماری کنند.
چهارم: دوست داشتن خود امام عصر علیه السلام : هر کس محبت و علاقه اش به امام زمان علیه السلام بیشتر باشد, ظهور ایشان را بیشتر دوست می دارد و قهراً انتظارش نسبت به ظهور ایشان بیشتر و قوی تر خواهد بود.
فضیلت انتظار
در روایات اسلامی, مقام و منزلت والایی برای منتظران فرج امام زمان علیه السلام بیان شده که به چند نمونه از آن ها اشاره می کنیم, وجود نورانی پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله و سلم و ائمه ی اطهار علیهم السلام در فضیلت انتظار فرموده اند:
1- «إنتظار الفرج عباده»؛(2) «انتظار فرج عبادت است.»