- مقدمه 1
- اشاره 4
- 1- لزوم معرفت امام 5
- اشاره 5
- ب) شناخت امام، عامل هدایت 6
- الف) شناخت امام، شرط اسلام واقعی 6
- ج) شناخت امام و ثواب یاری ایشان در زمان ظهور 7
- د) شناخت امام، راه معرفت خدا 8
- 2- توجه ادیان و مکاتب گوناگون به موضوع مهدویّت 9
- اشاره 10
- 3- به روز بودن موضوع مهدویّت 10
- اول - روش های مبارزه ی مهدی ستیزان 11
- الف) انکار مهدویّت 11
- اشاره 11
- ب) تحریف 12
- ج) تخریب 13
- دوم - ارائه ی راهبرد جهانی مهدوی 14
- د) جایگزین سازی 14
- عرصه های پژوهش 16
- اشاره 18
- اهمیّت موضوع آسیب شناسی مهدویّت 19
- مفهوم آسیب شناسی 19
- 1- برداشت های انحرافی از مفهوم انتظار 20
- اشاره 20
- مهم ترین آسیب های مهدویّت 20
- 2- نشان دادن چهره ای خشن از امام عصر علیه السلام 22
- 3- طرح مباحث غیر ضروری 23
- 4- تعجیل و شتابزدگی 24
- 5- تعیین وقت برای ظهور 25
- 6- تطبیق نشانه های ظهور بر مصادیق خاص 26
- 7- ملاقات گرایی 27
- راه های مبارزه با آسیب های فرهنگ مهدویّت 28
- عرصه های پژوهش 29
- اشاره 31
- نام و القاب 33
- میلاد 35
- مادر 36
- چگونگی ولادت 37
- 3- عبادت 39
- 1- زهد 39
- 2- تقوا 39
- 4- سخت کوشی و جهاد 39
- 6- سخاوت 40
- 7- خشوع 40
- 5- عدالت 40
- 10- صبر و بردباری 41
- 8- موضع گیری در برابر بدعت ها 41
- 9- نصیحت و خیرخواهی 41
- 1- دوره ی اختفا 42
- اشاره 42
- دوره های زندگی حضرت 42
- 3- عصر ظهور 43
- عرصه های پژوهش 44
- اشاره 46
- ب) تفسیر و تأویل 48
- 1- تفسیر 48
- ج) جایگاه پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم و ائمه ی اطهار علیهم السلام 49
- 2- معرفی با صفت و ویژگی 51
- اشاره 51
- 1- معرفی با اسم 51
- گلچینی از آیات مهدویّت 52
- 1- غلبه بر جمیع ادیان 52
- 2- خلافت مؤمنان، وعده ی الهی 54
- 4- وراثت و پیشوایی مستضعفان، خواست خدا 58
- عرصه های پژوهش 60
- اشاره 62
- اشاره 63
- الف) کتاب های ویژه ی امام عصر علیه السلام 63
- 2- الغیبه 64
- 5- الغیبه للحُجَّه 64
- 3- الفُصُولُ العشره فی الغیبه 64
- 4- أربع رسالات فی الغیبه 64
- 8- منتخب الاثر 65
- 7- بحارالانوار (جلدهای 51، 52، 53) 65
- 6- المُعجمُ الأحادیث الامام المهدی علیه السلام 65
- ب) تواتر احادیث امام مهدی علیه السلام 65
- اشاره 66
- ج) امام مهدی علیه السلام در پرتو احادیث 66
- 2- حدیث «مَن ماتَ» 68
- 3- حدیث «إثنی عَشَر خلیفه» 70
- د) عرصه های مشترک عامه و خاصه در موضوع مهدویّت 71
- 1- اصل قضیه ی مهدویّت 71
- 2- وجوب اعتقاد به امر ظهور و قیام حضرت مهدی علیه السلام 72
- 3- جهانی بودن دعوت و حکومت امام مهدی علیه السلام 72
- 4- نزول عیسی علیه السلام و اقتدا به امام زمان علیه السلام 72
- 5- اتّفاق بر لقب مهدی علیه السلام 73
- 6- امام مهدی علیه السلام از فرزندان فاطمه علیها السلام 73
- 8- خسف بیداء به عنوان یکی از علایم ظهور 74
- 7- امداد الهی 74
- 10- فراوانی نعمت در زمان امام علیه السلام 75
- 9- مشخصات ظاهری امام علیه السلام 75
- 13- هم نام با پیامبر صلی الله علیه و آله 76
- 12- عدالت فراگیر 76
- عرصه های پژوهش 78
- اشاره 80
- 1- موعود در آیین یهود 82
- 2- موعود در آیین مسیحیّت 84
- 3- موعود در آیین زرتشت 86
- 4- موعود در آیین هندو 88
- ملل جهان در انتظار مصلح موعود جهانی 91
- اسامی مقدّس منجی موعود در کتب مذهبی اهل ادیان 92
- عرصه های پژوهش 94
- اشاره 96
- 1- دیده نشدن امام علیه السلام 97
- 2- ناشناس بودن امام علیه السلام 98
- اشاره 98
- تحلیل دو نظریه 100
- پیشینه ی غیبت 101
- انواع غیبت 105
- اشاره 105
- 1- غیبت صغری 105
- 2- غیبت کبری 106
- غیبت امام علیه السلام در قرآن 107
- اشاره 109
- علل غیبت 109
- 1- امتحان مردم در زمان غیبت 110
- 2- نبودن بیعت کسی بر گردن ایشان 111
- 3- حفظ جان و ترس از کشته شدن 112
- 4- قدر ناشناسی مردم 113
- عرصه های پژوهش 115
- اشاره 117
- اول: واسطه ی فیض 119
- الف) هدایت تشریعی 122
- اشاره 122
- دوم: هدایت تکوینی 122
- ب) هدایت تکوینی 122
- سوّم: امید بخشی 123
- پنجم: تهذیب نفس 126
- هفتم: پاسخ گویی به سؤالات 128
- هشتم: بهره مندی از دعا و استغفار حضرت علیه السلام 129
- عرصه های پژوهش 131
- اشاره 133
- اهل بیت علیهم السلام مشتاق دیدار امام مهدی علیه السلام 134
- الف) امکان دیدار 136
- ب) نفی نیابت 137
- اشاره 138
- ج) امکان زیارت 138
- 1- دلیل عقلی 138
- 2- دلیل نقلی (روایات) 139
- اشاره 141
- الف) نقل تشرّفات 141
- 3- دلیل عینی 141
- اشاره 142
- د) انواع دیدار 142
- ب) دعاها و اذکار صادر شده از ناحیه ی حضرت 142
- 1- دیدار عام (ملاقات بدون شناخت) 143
- 1- دلیل قاطع بر اثبات وجود امام زمان علیه السلام 145
- اشاره 145
- ه) برکات دیدار امام زمان علیه السلام 145
- 5- افزایش و تعمیق توجه 146
- 2- افزایش یقین و ایمان شیعیان 146
- 3- احساس آرامش و امنیّت روانی 146
- 4- اصلاح و تربیت 146
- و) موانع دیدار امام زمان علیه السلام 147
- اشاره 148
- 1- ترویج خرافات 148
- ز) آسیب های بحث دیدار 148
- 3- افراط و تفریط در نقل تشرفات 149
- عرصه های پژوهش 151
- اشاره 153
- مفهوم انتظار 154
- وجوب انتظار موعود 155
- فضیلت انتظار 157
- 1- صبر 159
- آثار انتظار 159
- اشاره 159
- 2- امید 160
- 3- اصلاح و خودسازی 161
- 5- تربیت منتظران راستین 162
- 4- آماده کردن خود برای پیوستن به امام علیه السلام 162
- وظایف منتظران 163
- 1- دعا برای سلامتی حضرت 163
- مناجات منتظران 163
- 2- دعا برای تجدید عهد و پیمان با حضرت 164
- 3- دعا برای ظهور حضرت 165
- 4- دعا برای جزو یاران و همراهان حضرت بودن 166
- عرصه های پژوهش 167
- اشاره 169
- اهمیّت موضوع 170
- اشاره 170
- 1- آیه ی 54 سوره ی مائده 172
- الف) اوصاف و ویژگی های یاوران امام مهدی علیه السلام در قرآن 172
- اشاره 172
- 2- آیه ی 105 سوره ی انبیاء 173
- 3- آیه ی 62 سوره ی یونس 174
- 5- آیه ی 200 سوره ی آل عمران 175
- 6- آیه ی 148 سوره ی بقره 175
- 1- بینش عمیق 176
- الف) بینش عمیق نسبت به حق تعالی 176
- ب) ویژگی های یاوران حضرت در آیینه ی روایات 176
- اشاره 176
- ج) بینش عمیق نسبت به انسان و هستی 177
- ب) بینش عمیق نسبت به امام علیه السلام 177
- 2- عبادت و بندگی 178
- 3- مَحبّت 179
- 4- اطاعت 180
- 5- شجاعت 180
- 6- بردباری 181
- 7- یک دلی 182
- 8- ایثار 182
- 9- علم و بصیرت 183
- 10- نظم 183
- عرصه های پژوهش 185
- اشاره 187
- تعریف 189
- شرایط ظهور 189
- تفاوت 189
- اشاره 189
- الف) قانون جامع 190
- ب) رهبری 191
- ج) یاران 191
- د) آمادگی و پذیرش عمومی 192
- اشاره 194
- 1- نشانه های حتمی 194
- اشاره 194
- ب) خسف بیداء 195
- الف) خروج سفیانی 195
- ج) خروج یمانی 196
- ه) قتل نفس زکیه 198
- عرصه های پژوهش 200
- اشاره 202
- هدف تشکیل حکومت 203
- اشاره 205
- 1. احیای کتاب و سنت 205
- 2. گسترش معرفت و اخلاق 205
- برنامه های حکومت 205
- اشاره 205
- الف) برنامه ی فرهنگی 205
- 3. نهضت علمی 206
- 4. مبارزه با بدعت ها 206
- 1. بهره وری از منابع طبیعی 207
- ب) برنامه ی اقتصادی 207
- اشاره 207
- 2. توزیع عادلانه ی ثروت 207
- ج) برنامه ی اجتماعی 208
- 1. احیا و گسترش امر به معروف و نهی از منکر 208
- 2. مبارزه با فساد و رذایل اخلاقی 208
- اشاره 208
- 4. عدالت قضایی 209
- دستاوردهای حکومت 209
- 1- عدالت فراگیر 209
- اشاره 209
- 2- رشد فکری و اخلاقی و ایمانی 210
- 5- خیر و برکت فراوان 211
- 3- اتحاد و همدلی 211
- 4- سلامت جسمی و روانی 211
- 7- حاکمیت اسلام و نابودی کفر 212
- 6- ریشه کن شدن فقر 212
- 8- امنیّت عمومی 213
- 9- گسترش دانش 213
- الف) قلمرو و مرکز آن 214
- ویژگی های حکومت 214
- اشاره 214
- ب) مدت حکومت 215
- اشاره 216
- 1. سیره ی جهادی و مبارزاتی 216
- ج) سیره ی حکومتی امام 216
- 2. سیره ی قضایی امام 217
- 4. سیره ی اقتصادی امام 217
- 3. سیره ی مدیریتی امام 217
- ه) مقبولیت عمومی 218
- د) سیره ی شخصی امام 218
- عرصه های پژوهش 220
- اشاره 222
- معنای رجعت 223
- ویژگی های رجعت 224
- اشاره 225
- تاریخچه ی رجعت 225
- الف) دوره ی پیدایش عقیده ی رجعت 225
- ب) دوره ی رشد و بالندگی عقیده ی رجعت (95 تا 260 ه .ق) 227
- ج) دوره ی گسترش و تکامل (260 ه ق به بعد) 228
- ج) اعتقاد به رجعت، شرط ایمان 229
- الف) رجعت، یوم الله 229
- اهمیّت رجعت 229
- ب) اعتقاد به رجعت، ویژگی شیعه 229
- معاد و رجعت 230
- د) انکار رجعت، انکار قدرت خداوند 230
- اشاره 231
- 1- ذلّت کفّار و منافقین و عزّت مؤمنین 231
- 3- تحقق وعده های خداوند در قرآن 232
- 4- نصرت دین و حکومت عدل جهانی 233
- الف) رجعت در امّت ها ی پیشین 234
- اشاره 234
- 1- رجعت در قرآن 234
- ب) وقوع رجعت در آینده (قبل از قیامت) 236
- 2- رجعت در روایات 239
- 1- زیارت جامعه ی کبیره 240
- اشاره 240
- تصریح ادعیه و زیارات به عقیده ی رجعت 240
- 2- زیارت آل یس 240
- 4- زیارت امام حسین علیه السلام 241
- 6- زیارت حضرت بقیّه الله علیه السلام در روز نیمه ی شعبان 241
- 5- زیارت وارث 241
- آثار رجعت در زندگی معتقدان 242
- 1- امید و حرکت 242
- 3- تسکین دل مؤمنان 242
- 2- ایجاد روحیه ی استقامت برای مؤمنان 242
- عرصه های پژوهش 244
- اشاره 246
- آگاهی از شیعیان 247
- امان زمین 247
- حضرت فاطمه علیها السلام الگوی امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف 248
- حفظ شیعیان 248
- سعادت دیدار 248
- نماز اول وقت 249
- وجود همیشگی امام 249
- فضیلت تسبیح تربت سیّد الشّهداء 249
- عاقبت به خیری 250
- به سوی او 250
- کیفیت در خواست حاجت 250
- نابودی باطل 251
- عمل به سنّت مبنای مودّت 251
- مشیّت خداوند و خواست اهل بیت علیهم السلام 251
- حکم منکرین امام زمان علیه السلام 252
- آزار دهندگان امام زمان علیه السلام 252
- نهی از تکلّف 252
- دعا برای تعجیل فرج 253
- دفع بلا از شیعه 253
- نهی از تشکیک 253
- حرمت اموال مردم 253
- استغفار در حق یکدیگر 254
- برآوردن حاجات مردم 254
- استغفار سبب غفران 254
- سجده ی شکر 255
- اهل بیت محور حق 255
- فلسفه ی امامت 255
- غیبت از مقدرات الهی است 256
- امید به اجابت دعا 256
- بهره مندی انسان از امام غایب 256
- دعا برای فرج 257
1- شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمه، ج 2، ص 672.
2- شیخ مفید، الإرشاد، ج 2، ص 383.
3- علامه مجلسی، بحارالانوار،ج 52، ص 323، ح 3.
الف) اوصاف و ویژگی های یاوران امام مهدی علیه السلام در قرآن
اشاره
قرآن کریم، در آیات متعدّدی به توصیف خصال و ویژگی های یاوران امام مهدی علیه السلام پرداخته و چنان در این زمینه با دقت و ظرافت سخن گفته است که مخاطبان به راحتی می توانند به تصویری روشن از یاوران آن حضرت علیه السلام دست یابند. در زیر به برخی از این آیات اشاره می کنیم:
1- آیه ی 54 سوره ی مائده
((یا أی_ُّها الذین ءامَنُوا، مَن یرتَدَّ مِنکُم عَن دینهِ فَسَوفَ یأتِی اللهُ بِقَومٍ یُحِبُّهُم و یُحِبُّونَه أذِلهٍ عَلی المؤمنینَ أعِزَّهٍ علی الکافرینَ یُجَاهِدُونَ فی سَبِیلِ اللهِ و لایُخَافُونَ لومَه لائِم ذلک فضلُ اللهِ یُؤتِیهِ مَن یَشاءُ و اللهُ واسِعٌ عَلِیم))؛ «ای کسانی که ایمان آورده اید، هر کس از شما از آیین خود باز گردد (به خداوند زیانی نمی رساند) خداوند جمعیّتی را می آورد که آن ها را دوست دارد و آنان نیز او را دوست دارند، در برابر مؤمنان متواضع و در برابر کافران سرسخت و نیرومندند. آن ها در راه خدا جهاد می کنند و از سرزنش هیچ ملامت گری هراس ندارند. این فضل خداست که به هر کس بخواهد و شایسته ببیند، می دهد و (فضل) خداوند وسیع و داناست.»
امام علی علیه السلام در تفسیر این آیه می فرمایند:
«هُم اصحابُ القائِم علیه السلام »؛(1) «آنان یاوران امام قائم علیه السلام هستند.»
همچنین امام صادق علیه السلام می فرمایند:
«صاحب این امر، در پرتو این آیه (در حمایت چنین یارانی آگاه و دلاور) محفوظ است.»(2)
آیه ی مبارکه، ویژگی یاران را این گونه ترسیم می کند:
1- آن ها عاشق خدا بوده و جز به خشنودی او نمی اندیشند: یُحِبُّهُم و یُحِبُّونَه: خداوند آنان را دوست دارد و آنان او را دوست دارند.
2- دوستی با دوستان خدا: أذِلّهٍ علی المؤمنینَ: در برابر مؤمنان، متواضع و فروتن هستند.