- مقدمه 1
- اشاره 4
- 1- لزوم معرفت امام 5
- اشاره 5
- ب) شناخت امام، عامل هدایت 6
- الف) شناخت امام، شرط اسلام واقعی 6
- ج) شناخت امام و ثواب یاری ایشان در زمان ظهور 7
- د) شناخت امام، راه معرفت خدا 8
- 2- توجه ادیان و مکاتب گوناگون به موضوع مهدویّت 9
- اشاره 10
- 3- به روز بودن موضوع مهدویّت 10
- اول - روش های مبارزه ی مهدی ستیزان 11
- الف) انکار مهدویّت 11
- اشاره 11
- ب) تحریف 12
- ج) تخریب 13
- دوم - ارائه ی راهبرد جهانی مهدوی 14
- د) جایگزین سازی 14
- عرصه های پژوهش 16
- اشاره 18
- اهمیّت موضوع آسیب شناسی مهدویّت 19
- مفهوم آسیب شناسی 19
- 1- برداشت های انحرافی از مفهوم انتظار 20
- اشاره 20
- مهم ترین آسیب های مهدویّت 20
- 2- نشان دادن چهره ای خشن از امام عصر علیه السلام 22
- 3- طرح مباحث غیر ضروری 23
- 4- تعجیل و شتابزدگی 24
- 5- تعیین وقت برای ظهور 25
- 6- تطبیق نشانه های ظهور بر مصادیق خاص 26
- 7- ملاقات گرایی 27
- راه های مبارزه با آسیب های فرهنگ مهدویّت 28
- عرصه های پژوهش 29
- اشاره 31
- نام و القاب 33
- میلاد 35
- مادر 36
- چگونگی ولادت 37
- 3- عبادت 39
- 1- زهد 39
- 4- سخت کوشی و جهاد 39
- 2- تقوا 39
- 7- خشوع 40
- 6- سخاوت 40
- 5- عدالت 40
- 9- نصیحت و خیرخواهی 41
- 10- صبر و بردباری 41
- 8- موضع گیری در برابر بدعت ها 41
- اشاره 42
- 1- دوره ی اختفا 42
- دوره های زندگی حضرت 42
- 3- عصر ظهور 43
- عرصه های پژوهش 44
- اشاره 46
- ب) تفسیر و تأویل 48
- 1- تفسیر 48
- ج) جایگاه پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم و ائمه ی اطهار علیهم السلام 49
- اشاره 51
- 2- معرفی با صفت و ویژگی 51
- 1- معرفی با اسم 51
- 1- غلبه بر جمیع ادیان 52
- گلچینی از آیات مهدویّت 52
- 2- خلافت مؤمنان، وعده ی الهی 54
- 4- وراثت و پیشوایی مستضعفان، خواست خدا 58
- عرصه های پژوهش 60
- اشاره 62
- اشاره 63
- الف) کتاب های ویژه ی امام عصر علیه السلام 63
- 2- الغیبه 64
- 5- الغیبه للحُجَّه 64
- 4- أربع رسالات فی الغیبه 64
- 3- الفُصُولُ العشره فی الغیبه 64
- 8- منتخب الاثر 65
- 7- بحارالانوار (جلدهای 51، 52، 53) 65
- ب) تواتر احادیث امام مهدی علیه السلام 65
- 6- المُعجمُ الأحادیث الامام المهدی علیه السلام 65
- اشاره 66
- ج) امام مهدی علیه السلام در پرتو احادیث 66
- 2- حدیث «مَن ماتَ» 68
- 3- حدیث «إثنی عَشَر خلیفه» 70
- د) عرصه های مشترک عامه و خاصه در موضوع مهدویّت 71
- 1- اصل قضیه ی مهدویّت 71
- 2- وجوب اعتقاد به امر ظهور و قیام حضرت مهدی علیه السلام 72
- 3- جهانی بودن دعوت و حکومت امام مهدی علیه السلام 72
- 4- نزول عیسی علیه السلام و اقتدا به امام زمان علیه السلام 72
- 5- اتّفاق بر لقب مهدی علیه السلام 73
- 6- امام مهدی علیه السلام از فرزندان فاطمه علیها السلام 73
- 8- خسف بیداء به عنوان یکی از علایم ظهور 74
- 7- امداد الهی 74
- 10- فراوانی نعمت در زمان امام علیه السلام 75
- 9- مشخصات ظاهری امام علیه السلام 75
- 12- عدالت فراگیر 76
- 13- هم نام با پیامبر صلی الله علیه و آله 76
- عرصه های پژوهش 78
- اشاره 80
- 1- موعود در آیین یهود 82
- 2- موعود در آیین مسیحیّت 84
- 3- موعود در آیین زرتشت 86
- 4- موعود در آیین هندو 88
- ملل جهان در انتظار مصلح موعود جهانی 91
- اسامی مقدّس منجی موعود در کتب مذهبی اهل ادیان 92
- عرصه های پژوهش 94
- اشاره 96
- 1- دیده نشدن امام علیه السلام 97
- 2- ناشناس بودن امام علیه السلام 98
- اشاره 98
- تحلیل دو نظریه 100
- پیشینه ی غیبت 101
- اشاره 105
- 1- غیبت صغری 105
- انواع غیبت 105
- 2- غیبت کبری 106
- غیبت امام علیه السلام در قرآن 107
- علل غیبت 109
- اشاره 109
- 1- امتحان مردم در زمان غیبت 110
- 2- نبودن بیعت کسی بر گردن ایشان 111
- 3- حفظ جان و ترس از کشته شدن 112
- 4- قدر ناشناسی مردم 113
- عرصه های پژوهش 115
- اشاره 117
- اول: واسطه ی فیض 119
- اشاره 122
- الف) هدایت تشریعی 122
- دوم: هدایت تکوینی 122
- ب) هدایت تکوینی 122
- سوّم: امید بخشی 123
- پنجم: تهذیب نفس 126
- هفتم: پاسخ گویی به سؤالات 128
- هشتم: بهره مندی از دعا و استغفار حضرت علیه السلام 129
- عرصه های پژوهش 131
- اشاره 133
- اهل بیت علیهم السلام مشتاق دیدار امام مهدی علیه السلام 134
- الف) امکان دیدار 136
- ب) نفی نیابت 137
- اشاره 138
- ج) امکان زیارت 138
- 1- دلیل عقلی 138
- 2- دلیل نقلی (روایات) 139
- اشاره 141
- الف) نقل تشرّفات 141
- 3- دلیل عینی 141
- اشاره 142
- د) انواع دیدار 142
- ب) دعاها و اذکار صادر شده از ناحیه ی حضرت 142
- 1- دیدار عام (ملاقات بدون شناخت) 143
- 1- دلیل قاطع بر اثبات وجود امام زمان علیه السلام 145
- اشاره 145
- ه) برکات دیدار امام زمان علیه السلام 145
- 5- افزایش و تعمیق توجه 146
- 3- احساس آرامش و امنیّت روانی 146
- 2- افزایش یقین و ایمان شیعیان 146
- 4- اصلاح و تربیت 146
- و) موانع دیدار امام زمان علیه السلام 147
- اشاره 148
- ز) آسیب های بحث دیدار 148
- 1- ترویج خرافات 148
- 3- افراط و تفریط در نقل تشرفات 149
- عرصه های پژوهش 151
- اشاره 153
- مفهوم انتظار 154
- وجوب انتظار موعود 155
- فضیلت انتظار 157
- 1- صبر 159
- اشاره 159
- آثار انتظار 159
- 2- امید 160
- 3- اصلاح و خودسازی 161
- 5- تربیت منتظران راستین 162
- 4- آماده کردن خود برای پیوستن به امام علیه السلام 162
- مناجات منتظران 163
- 1- دعا برای سلامتی حضرت 163
- وظایف منتظران 163
- 2- دعا برای تجدید عهد و پیمان با حضرت 164
- 3- دعا برای ظهور حضرت 165
- 4- دعا برای جزو یاران و همراهان حضرت بودن 166
- عرصه های پژوهش 167
- اشاره 169
- اهمیّت موضوع 170
- اشاره 170
- 1- آیه ی 54 سوره ی مائده 172
- الف) اوصاف و ویژگی های یاوران امام مهدی علیه السلام در قرآن 172
- اشاره 172
- 2- آیه ی 105 سوره ی انبیاء 173
- 3- آیه ی 62 سوره ی یونس 174
- 5- آیه ی 200 سوره ی آل عمران 175
- 6- آیه ی 148 سوره ی بقره 175
- الف) بینش عمیق نسبت به حق تعالی 176
- 1- بینش عمیق 176
- ب) ویژگی های یاوران حضرت در آیینه ی روایات 176
- اشاره 176
- ج) بینش عمیق نسبت به انسان و هستی 177
- ب) بینش عمیق نسبت به امام علیه السلام 177
- 2- عبادت و بندگی 178
- 3- مَحبّت 179
- 4- اطاعت 180
- 5- شجاعت 180
- 6- بردباری 181
- 8- ایثار 182
- 7- یک دلی 182
- 9- علم و بصیرت 183
- 10- نظم 183
- عرصه های پژوهش 185
- اشاره 187
- شرایط ظهور 189
- تعریف 189
- تفاوت 189
- اشاره 189
- الف) قانون جامع 190
- ج) یاران 191
- ب) رهبری 191
- د) آمادگی و پذیرش عمومی 192
- 1- نشانه های حتمی 194
- اشاره 194
- اشاره 194
- الف) خروج سفیانی 195
- ب) خسف بیداء 195
- ج) خروج یمانی 196
- ه) قتل نفس زکیه 198
- عرصه های پژوهش 200
- اشاره 202
- هدف تشکیل حکومت 203
- اشاره 205
- برنامه های حکومت 205
- 1. احیای کتاب و سنت 205
- اشاره 205
- 2. گسترش معرفت و اخلاق 205
- الف) برنامه ی فرهنگی 205
- 4. مبارزه با بدعت ها 206
- 3. نهضت علمی 206
- اشاره 207
- ب) برنامه ی اقتصادی 207
- 1. بهره وری از منابع طبیعی 207
- 2. توزیع عادلانه ی ثروت 207
- ج) برنامه ی اجتماعی 208
- 1. احیا و گسترش امر به معروف و نهی از منکر 208
- اشاره 208
- 2. مبارزه با فساد و رذایل اخلاقی 208
- دستاوردهای حکومت 209
- 4. عدالت قضایی 209
- 1- عدالت فراگیر 209
- اشاره 209
- 2- رشد فکری و اخلاقی و ایمانی 210
- 5- خیر و برکت فراوان 211
- 4- سلامت جسمی و روانی 211
- 3- اتحاد و همدلی 211
- 7- حاکمیت اسلام و نابودی کفر 212
- 6- ریشه کن شدن فقر 212
- 8- امنیّت عمومی 213
- 9- گسترش دانش 213
- الف) قلمرو و مرکز آن 214
- اشاره 214
- ویژگی های حکومت 214
- ب) مدت حکومت 215
- اشاره 216
- 1. سیره ی جهادی و مبارزاتی 216
- ج) سیره ی حکومتی امام 216
- 2. سیره ی قضایی امام 217
- 4. سیره ی اقتصادی امام 217
- 3. سیره ی مدیریتی امام 217
- ه) مقبولیت عمومی 218
- د) سیره ی شخصی امام 218
- عرصه های پژوهش 220
- اشاره 222
- معنای رجعت 223
- ویژگی های رجعت 224
- اشاره 225
- تاریخچه ی رجعت 225
- الف) دوره ی پیدایش عقیده ی رجعت 225
- ب) دوره ی رشد و بالندگی عقیده ی رجعت (95 تا 260 ه .ق) 227
- ج) دوره ی گسترش و تکامل (260 ه ق به بعد) 228
- ج) اعتقاد به رجعت، شرط ایمان 229
- الف) رجعت، یوم الله 229
- اهمیّت رجعت 229
- ب) اعتقاد به رجعت، ویژگی شیعه 229
- معاد و رجعت 230
- د) انکار رجعت، انکار قدرت خداوند 230
- اشاره 231
- 1- ذلّت کفّار و منافقین و عزّت مؤمنین 231
- 3- تحقق وعده های خداوند در قرآن 232
- 4- نصرت دین و حکومت عدل جهانی 233
- الف) رجعت در امّت ها ی پیشین 234
- 1- رجعت در قرآن 234
- اشاره 234
- ب) وقوع رجعت در آینده (قبل از قیامت) 236
- 2- رجعت در روایات 239
- 1- زیارت جامعه ی کبیره 240
- اشاره 240
- تصریح ادعیه و زیارات به عقیده ی رجعت 240
- 2- زیارت آل یس 240
- 4- زیارت امام حسین علیه السلام 241
- 6- زیارت حضرت بقیّه الله علیه السلام در روز نیمه ی شعبان 241
- 5- زیارت وارث 241
- 1- امید و حرکت 242
- آثار رجعت در زندگی معتقدان 242
- 3- تسکین دل مؤمنان 242
- 2- ایجاد روحیه ی استقامت برای مؤمنان 242
- عرصه های پژوهش 244
- اشاره 246
- امان زمین 247
- آگاهی از شیعیان 247
- حضرت فاطمه علیها السلام الگوی امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف 248
- حفظ شیعیان 248
- سعادت دیدار 248
- نماز اول وقت 249
- وجود همیشگی امام 249
- فضیلت تسبیح تربت سیّد الشّهداء 249
- به سوی او 250
- عاقبت به خیری 250
- کیفیت در خواست حاجت 250
- نابودی باطل 251
- عمل به سنّت مبنای مودّت 251
- مشیّت خداوند و خواست اهل بیت علیهم السلام 251
- حکم منکرین امام زمان علیه السلام 252
- آزار دهندگان امام زمان علیه السلام 252
- نهی از تکلّف 252
- دفع بلا از شیعه 253
- حرمت اموال مردم 253
- دعا برای تعجیل فرج 253
- نهی از تشکیک 253
- استغفار در حق یکدیگر 254
- برآوردن حاجات مردم 254
- استغفار سبب غفران 254
- سجده ی شکر 255
- اهل بیت محور حق 255
- فلسفه ی امامت 255
- غیبت از مقدرات الهی است 256
- امید به اجابت دعا 256
- بهره مندی انسان از امام غایب 256
- دعا برای فرج 257
1- علامه مجلسی، بحار الانوار، ج 52، ح 4، باب 27.
2- علامه مجلسی، بحار الانوار، ج52، ص 321.
موجود در اجتماعات انسانی بوده است. و انسان همیشه در آرزوی دست یافتن به عدالت و مساوات روز شماری کرده و رسیدن به دوران شکوفایی عدالت را به انتظار نشسته است.
نهایت این انتظار، دوران سبز حکومت امام مهدی علیه السلام است. جالب است دانسته شود که عدالت و دادگری از آشکارترین دستاوردهای حکومت امام مهدی علیه السلام است، به گونه ای که در بعضی دعاها به آن لقب گرفته اند:
«اللهُمَّ وَ صلِّ علی وَلیِّ امْرِک القائِم المؤمل وَ العَدل المُنتَظر»؛(1) «خداوندا! به ولیّ امر خود درود فرست. همان که قیام کننده ی آرمانی و عدالتی که همگان انتظارش را می کشند.»
از بررسی روایاتی که در زمینه ی ویژگی های حکومت جهانی امام مهدی علیه السلام وارد شده، چنین برمی آید که در آن عصر، جهان با همه ی وسعتش در دایره ی حاکمیت عدل مهدوی قرار گرفته و هیچ جای جهان از حوزه ی نفوذ عدالت موعود خارج نمی ماند.
فراگیری عدالت و گسترش آن به حدّی است که امام صادق علیه السلام فرموده اند:
«أمّا و اللهُ لَیدخلنَّ (القائم) علیهم عدلهُ جوفَ بُیوتَهُم کَما یدخُلُ الحرُّ و القَرُّ»(2) «به خدا قسم، عدالت را در خانه های مردم خواهد برد آن چنان که سرما و گرما به درون خانه ها نفوذ می کند.»
2- رشد فکری و اخلاقی و ایمانی
همه گیر شدن عدالت در جامعه، به سبب تربیت صحیح افراد و رواج فرهنگ قرآن و عترت در جامعه است و در روایات ما به رشد فکری و اخلاقی و ایمانی مردم در حاکمیت امام مهدی علیه السلام تصریح شده است.
زنان نیز در آن دوران سعادت بار، در شناخت مبانی دین به پایگاه بلندی می رسند. همان طور که امام باقر علیه السلام می فرمایند: