تنها راه صفحه 240

1- علامه طباطبایی، المیزان، ج 15، ص 445 / علامه مجلسی، بحارالأنوار، ج 53، ص 52.

2- علامه مجلسی، بحارالانوار، ج 52، ص 123.

3- علامه طباطبایی، المیزان، ج 2، ص 107.

3- مرحوم شیخ حر عاملی می نویسد:« هیچ شکی نیست که احادیث رجعت به حد تواتر معنوی رسیده است، زیرا موجب یقین هستند؛ برای هر کسی که قلب خویش را از هر شبهه ای و تقییدی پاک کند.»(1)

4- محدث جزایری در شرح تهذیب ادعا کرده که 620 حدیث پیرامون رجعت دیده است.(2)

برای آشنایی اجمالی و مختصر با روایات، لازم است که آن ها را دسته بندی کرده و مفاد هردسته را اجمالاً بررسی کنیم:

الف) روایاتی که رجعت را به عنوان یک عقیده ی حق و لازم در ردیف سایر معارف و اعتقادات اسلام ذکر می کند. به بعضی از این روایات در بحث «اهمیّت رجعت» اشاره شد.

ب) روایاتی که آیات مربوط به «رجعت» را تفسیر می کنند. علامه مجلسی بیش از 125 آیه را همراه با روایت ذکر نموده اند.

ج) روایاتی است که رجعت کنندگان را معرفی می کند. مرحوم شیخ حر عاملی بیش از 170 روایت را در این زمینه گردآوری کرده است که ذکر آن ها در محدوده ی این درس نمی گنجد.

تصریح ادعیه و زیارات به عقیده ی رجعت

اشاره

در این قسمت بنا داریم، به بیان عقیده ی رجعت در ادعیه و زیارات رسیده از معصوم، بپردازیم؛ که به اختصار به چند نمونه از آن ها اشاره می کنیم:

1- زیارت جامعه ی کبیره

«مُعتَرفٌ بِکم مُؤمِن بإیابکم، مُصَدِّقٌ بِرَجعَتِکم، منتظرٌ لأمرِکُم»؛(3) «به شما ایمان دارم، بازگشت شما را باور دارم، رجعت شما را تصدیق می کنم، امر شما را انتظار می کشم.»

2- زیارت آل یس

«و أنَّ رَجعتَکم حقٌّ لا رَیبَ فیها ...»؛(4) «همانا رجعت شما حق است و تردیدی در آن نیست.»