اسلام فراتر از زمان‌ صفحه 141

حمل كنيم و قرينه‌اي بر خلاف آن نباشد دليلي ندارد كه به سراغ معاني كنائي برويم، و چنانكه ديديم چندين تفسيرجالب براي معني حقيقي زوجيت در اينجا وجود دارد.

به هر حال اين آيه يكي ديگر از آياتي است كه محدود بودن علم انسان را بيان مي كند و نشان مي‌دهد كه در اين جهان حقايق بسياري است كه از علم و دانش ما پوشيده است. «1»

3- أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ أَنزَلَ مِنَ السَّماءِ ماءً فَسلَكَهُ يَنابِيعَ في الأَرْضِ ثُمَّ يخْرِجُ بِهِ زَرْعاً مخْتَلِفاً أَلْوانُهُ ثمَّ يَهِيجُ فَتراهُ مُصفَرًّا ثُمَّ يجْعَلُهُ حُطاماً إِنَّ في ذَلِك لَذِكْرَي لأُولي الأَلْبابِ (21) زمر:

21 آيا نديدي كه خداوند از آسمان آبي فرستاد و آن را بصورت چشمه‌هايي در زمين وارد نمود، سپس با آن زراعتي را خارج مي سازد كه رنگهاي مختلف دارد؛ بعد آن گياه خشك مي‌شود، بگونه‌اي كه آن را زرد و بي‌روح مي‌بيني؛ سپس آن را در هم مي‌شكند و خرد مي كند؛ در اين مثال تذكّري است (از ناپايداري دنيا) براي خردمندان!.

4- وَ هُوَ الَّذِي مَدَّ الأَرْض وَ جَعَلَ فِيها رَواسيَ وَ أَنهاراً وَ مِن كلِّ الثَّمَراتِ جَعَلَ فِيهازَوْجَينِ اثْنَينِ يُغْشي الَّيْلَ النهارَ إِنَّ في ذالِك لاياتً لِّقَوْمً يَتَفَكَّرُونَ (3) وَ في الأَرْضِ قِطعٌ مُّتَجاوِراتٌ وَ جَنّاتٌ مِّنْ أَعْنابٍ وَ زَرْعٌ وَ نخِيلٌ صِنْوانٌ وَ غَيرُ صِنْواانً يُسقي بِماءٍ واحِدً وَ نُفَضلُ‌بَعْضها عَلي بَعْضً في الأُكلِ إِنَّ في ذالِك لاياتٍ لِّقَوْمً يَعْقِلُونَ (4) رعد: 3 و 4

و او كسي است كه زمين را گسترد؛ و در آن كوه‌ها و نهرهايي قرار داد؛ و در آن از تمام ميوه‌ها دو جفت آفريد؛ (پرده سياه) شب را بر روز مي‌پوشاند؛ در اينها آياتي است براي گروهي كه تفكر مي كنند!

و در روي زمين، قطعاتي در كنار هم قرار دارد كه با هم متفاوتند؛ و (نيز) باغهايي از انگور و زراعت و نخلها، (و درختان ميوه گوناگون) كه گاه بر يك پايه مي‌رويند و گاه بر دو پايه؛ (و عجيب تر آنكه) همه آنها از يك آب سيراب مي‌شوند! و با اين حال، بعضي از آنها را از جهت ميوه بر ديگري برتري مي‌دهيم؛ در اينها نشانه‌هايي است