اسلام فراتر از زمان‌ صفحه 61

مؤثري است براي هدايت همچنين تفسير ميزان به قرآن مجيد نيز ناظر به همين معني است.

مسأله نظم و حساب در زندگي

در بدن ما بيش از بيست فلز و شبه فلز به كار رفته است كه هر كدام با كيفيت خاص و كميت معيني است، و هرگاه كمترين تغييري در ميزان و معيار آنها رخ دهد سلامت ما به خطر مي‌افتد، في المثل در فصل گرما كه انسان زياد عرق مي‌كند گاه گرفتار گرمازدگي مي‌شود، و بي آنكه بيماري ديگري داشته باشد ممكن است تا سرحد مرگ پيش رود، در حالي كه علت آن مسأله بسيار ساده‌اي است و آن كم شدن آب بدن و نمك خون مي‌باشد، و درمان آن چيزي جز نوشيدن آب و خوردن نمك اضافي نيست! اين يك نمونه ساده از نظم و حساب در ساختمان تن ماست، گاه اندازه گيريها در ساختمان موجودهاي ظريف تر همچون سلولها، و از آن ظريفتر اتمها به قدري دقيق و ظريف است كه يكهزارم، و گاه يك ميليونيم ميليمتر، يا ميلي گرم، سرنوشت ساز است، تا آنجا كه دانشمندان ناچارند براي اين محاسبه‌هاي دقيق از مغزهاي الكترونيكي استفاده كنند.

اين در نظام تكوين است، در جريانهاي اجتماعي نيز انحراف از قانون عدالت، بسيار مي‌شود كه ملتي را در كام نيستي فرو مي‌برد.

قرآن مجيد در چهارده قرن قبل با تعبيراتي كه در آيات فوق خوانديم پرده از روي اين حقيقت برداشته، و با جمله وَ السماءَ رَفَعَها وَ وَضعَ الْمِيزانَ همه گفتني ها را گفته است، و طغيان و سرپيچي از قوانين تشريعي را همسنگ طغيان و سرپيچي از قوانين تكويني كه حاكم بر آسمانهاست شمرده.

چه تصوير جالبي قرآن در اين آيات از جهان هستي، و از عالم انسانيت ارائه مي‌دهد نه تنها اين جهان كه جهان آخرت نيز يوم الحساب است، و روز نصب موازين بلكه در آنجا حساب و ميزان به درجات دقيق تر از اينجا است، و به همين دليل در روايات اسلامي به ما دستور داده شده است كه حساب خودمان را برسيم پيش از آنكه به حسابمان برسند، و خويشتن را در ميزان سنجش بگذاريم پيش از آنكه ما را