داستان های قرآن صفحه 134

در ضمن جبرئیل به اسماعیل گفت: تو نیز از دنیا رحلت خواهی کرد، اسماعیل 137 و به قولی 180 سال عمر کرد و سرانجام از دنیا رفت و پیکرش را در کنار قبر مادرش در حجر اسماعیل (کنار کعبه) به خاک سپردند.

اسماعیل می‌خواست مقام نبوت، بعد از او در نسل او باشد، خداوند خواسته او را اجابت کرد و جبرئیل این بشارت را به اسماعیل داد، از این رو اسماعیل در روزهای آخر عمر یکی از فرزندان خود را طلبید، و دایع نبوت را به او سپرد، وصیت‌های خود را به او نمود.(1) با توجه به این که اسماعیل - علیه السلام - زودتر از اسحاق - علیه السلام - از دنیا رفت.

خداوند در قرآن دوازده بار از اسماعیل یاد کرده و او را به عنوان پیامبر صالح، متعهد، صادق الوعد، نیک سرشت و نیک روش، و شریک پدر در بازسازی ساختمان کعبه و پاکسازی آن از هر گونه شرک، و صابر یاد کرده است و در آیه 86 سوره انعام پس از شمارش جمعی از پیامبران از نسل ابراهیم - علیه السلام - می‌فرماید:

«وَ إِسْماعِیلَ وَ الْیسَعَ وَ یونُسَ وَ لُوطاً وَ کلاًّ فَضَّلْنا عَلَی الْعالَمِینَ؛ و اسماعیل، یسع، یونس و لوط، و همه را بر جهانیان برتری دادیم.»

پایان عمر اسحاق پیامبر - علیه السلام -

بخشی از فراز و نشیبهای زندگی حضرت اسحاق - علیه السلام - در ضمن داستان‌های زندگی ابراهیم و اسماعیل - علیهما السلام - ذکر شد، کوتاه سخن این که: اسحاق دومین فرزند ابراهیم - علیه السلام - بود، مادرش ساره نام داشت، ابراهیم و ساره هر دو پیر شده بودند، و امید داشتن فرزند نداشتند، ابراهیم - علیه السلام - همواره دعا می‌کرد که خداوند فرزند صالحی به او بدهد، سرانجام خداوند لطف کرد و فرشتگان الهی تولد اسحاق - علیه السلام - را به ابراهیم - علیه السلام - بشارت دادند. سرانجام با تولد این نوگل زیبا، فصل جدیدی در زندگی ابراهیم - علیه السلام - و ساره به وجود آمد.

در قرآن هفده بار سخن از اسحاق - علیه السلام - به میان آمده، و او را به عنوان عبد صالح خدا، پیامبر شایسته، دارای روش ارجمند یاد شده است، برنامه او همان برنامه پدرش ابراهیم - علیه السلام - بود، حضرت یوسف - علیه السلام - در زندان، برنامه خود را براساس پیروی از آیین پدرانش دانسته و می‌گوید:

«وَ اتَّبَعْتُ مِلَّة آبائِی إِبْراهِیمَ وَ إِسْحاقَ وَ یعْقُوبَ؛ من از آیین پدرانم ابراهیم و اسحاق و یعقوب پیروی کردم.»(2)

حضرت اسحاق - علیه السلام - هنگام بلوغ با دختری در سرزمین بابل به نام بقا خواهر یکی از شخصیت‌های آن دیار به نام لابان ازدواج کرد، پس از رحلت اسماعیل - علیه السلام - به مقام نبوت رسید، و در چهل سالگی از طرف پدرش ابراهیم به عنوان تبلیغ و ارشاد مردم کنعان و فلسطین مأمور شد، آنها را به سوی خدای یکتا فراخواند، سرانجام در شام سکونت نمود، و هم چنان به مسؤولیت مهم ارشاد اشتغال داشت و سرانجام در 180 سالگی رحلت نمود، مرقد مطهرش در شهر قدس خلیل در نزدیک مرقد مطهر پدرش حضرت ابراهیم - علیه السلام - قرار گرفته است(3) او دارای فرزندانی بود که برجسته‌ترین آنها حضرت یعقوب - علیه السلام - پدر حضرت یوسف - علیه السلام - است که داستانش بعداً خاطر نشان می‌شود.