داستان های قرآن صفحه 219

در مورد سلسله نسب شعیب، به اختلاف نقل شده، محدّث معروف مسعودی او را از فرزندان نابت بن مَدْین بن ابراهیم دانسته است.(1)

مَدْین شهری بود که در سرزمین معان، نزدیک شام، در قسمت انتهایی حجاز قرار داشت، مردم آن علاوه بر بت پرستی و فساد اخلاقی، در داد و ستدها خیانت و کلاه برداری می‌کردند، کم فروشی و خیانت در خرید و فروش حتی کم نمودن طلا و نقره در سکه‌های پول، در میانشان رایج بود، و به خاطر حبّ دنیا و ثروت اندوزی، به نیرنگ و حیله دست می‌زدند و به انواع تباهی‌های اجتماعی خو گرفته بودند.

اَیکه نیز قریه‌ای آباد و پر درخت در نزدیک مَدْین بود، مردم آن جا نیز هم چون مردم، مَدْین غرق در فساد بودند.

خداوند از میان مردم مَدْین، حضرت شعیب - علیه السلام - را به پیامبری برانگیخت تا آنها و مردم اطراف را از لجنزار تباهی‌ها برهاند و به سوی توحید و صفا و صمیمیت دعوت نماید.(2)

حضرت شعیب یکی از پیامبران عرب بود، ولی به گفته بعضی او از نسل ابراهیم - علیه السلام - بود، بلکه نوه دختری حضرت لوط بود، توضیح این که:

از شیخ صدوق به سند خود روایت شده که حضرت شعیب - علیه السلام - و حضرت ایوب و بلعم با عورا، از فرزندان گروهی بودند که هنگام تبدیل آتش نمرودی به گلستان، به ابراهیم - علیه السلام - ایمان آوردند، و همراه ابراهیم - علیه السلام - و لوط - علیه السلام - به سرزمین شام هجرت کردند، و سپس آن گروه با دختران حضرت لوط - علیه السلام - ازدواج نمودند، و هر پیامبری که بعد از ابراهیم - علیه السلام - و قبل از بنی اسرائیل به وجود آمد، از نسل همین سه نفر بود.(3)

حضرت شعیب - علیه السلام - 242 سال عمر کرد، از بعضی از روایات و گفتار مفسّران و قرائن استفاده می‌شود که شعیب - علیه السلام - از طرف خدا به سوی دو قوم (قوم مَدْین و قوم اَیکه) فرستاده شد، هر دو قوم از اطاعت او سرکشی نمودند و هر کدام به یک نوع عذاب سخت گرفتار شدند.(4)

حضرت شعیب - علیه السلام - با منطق و استدلال و شیوه‌های حکیمانه و مهرانگیز، قوم خود را به سوی خدا و عدالت دعوت می‌کرد، بیان او به قدری جالب و جاذب و گیرا بود که پیامبر اسلام - صلّی الله علیه و آله - فرمود:

«کانَ شُعَیبٌ خَطِیبُ الْأنبِیاءِ؛ شعیب - علیه السلام - خطیب و سخنران در بین پیامبران بود.»(5)

نمونه‌ای از بیانات شعیب - علیه السلام - در هدایت قوم