داستان های قرآن صفحه 613

آقا ملّا فتحعلی سلطان آبادی این آیه‌ی مبارک را تلاوت فرمود:

{وَاعْلَمُوا أَنَّ فِیکُمْ رَسُولَ اللَّهِ لَوْ یُطِیعُکُمْ فِی کَثِیرٍ مِنَ الْأَمْرِ لَعَنِتُّمْ وَلکِنَّ اللَّهَ حَبَّبَ إِلَیْکُمُ الْإِیمانَ وَزَیَّنَهُ فِی قُلُوبِکُمْ وَکَرَّهَ إِلَیْکُمُ الْکُفْرَ وَالْفُسُوقَ وَالْعِصْیانَ أُولئِکَ هُمُ الرَّاشِدُونَ} (1)

ای مسلمانان، بدانید که این محمد - صلّی الله علیه و آله - که در میان شماست، رسول خدا و عالم به حقایق و مصالح و مفاسد امور است. شما او را به رأی جاهلانه خود مجبور نکنید؛ که اگر در بسیاری از امور رأی شما را پیروی کند خود به زحمت و مشقت می‌افتید و به مفاسد و مشکلاتی دچار می‌شوید و گمان نکنید قبول اسلام و پذیرفتن ایمان و اجتناب از کفر و گناه از روی کمال عقل و متانت و زیرکی خودتان است، بلکه خداوند متعال به لطف خود مقام ایمان را نزد شما محبوب گردانید و در دل‌هایتان نیکو بیاراست و کفر و فسق و نافرمانی را در نظرتان زشت و ناپسند ساخت و از آنها بیزارتان کرد تا در دو جهان خوشبخت و سعادت‌مند شوید. اینان به حقیقت اهل صواب و هدایتند و این هدایت بر آنان به فضل خدا و نعمت الهی حاصل گردید و خدا به احوال بندگان دانا و به صلاح نظام جهان آفرینش آگاه است.

آقا سلطان آبادی پس از آن شروع به تفسیر {حَبَّبَ إِلَیْکُمُ} نمود. بعد از بیانات طولانی آن را به معنایی تفسیر کرد. هنگامی که بزرگان این معنی را شنیدند از او توضیح خواستند و پس از بیان مطلب و توضیح مقصود همه‌ی حضار به شگفت آمدند و پیش خود می‌گفتند: چرا آنها جلوتر از بیان سلطان آبادی متوجه این نکته نشدند.

روز دوّم در محضر مقدس او حاضر شدند و آقای سلطان آبادی آیه‌ی مبارک را به معنای دیگری غیر از اوّلی تفسیر نمود. حاضران باز توضیح خواستند و پس از شرح و بیان نیز تعجب کردند که چرا پیش از بیان او اذهانشان متوجه این مطلب نشده، آن را درک نکردند.

روز سوّم در خدمت ایشان حضور به هم رسانیدند و همانند روز اوّل و دوّم به شگفت آمدند. پیوسته این چنین بودند و هر روزی که به خدمت ایشان می‌آمدند معنای دیگری برای آنان بیان می‌کرد. نزدیک به سی روز به خدمت او شرفیاب شدند و برای آیه‌ی مبارک نزدیک به سی معنی بیان فرمود و حضار هر وقت معنایی از او می‌شنیدند توضیح می‌خواستند و او نیز توضیح می‌داد.

پاورقی:

1) سوره حجرات، آیه 7. منبع: داستان‌های علوی، ج 1

مفتی عربستان در برابر پاسخ علمی!