تفسیر آیات قیام و زندگی عبرت آموز حضرت موسی علیه السلام صفحه 191

ص:208

می خواهی ما را از سرزمینمان بیرون کنی و به وسیله سحرت این مملکت حاصل خیز را از دستمان بگیری، مگر ما گول تو را می خوریم.

وعده حضرت موسی با فرعون

(فَاجْعَلْ بَیْنَنا وَ بَیْنَکَ مَوْعِداً)1 موسی گفت: اول یک روزی را بین ما و خودت وعده بگذار. موعد به معنای زمان وعده می آید و به معنای مکان وعده هم می آید ولی در اینجا چون در دنباله آیه مکان را هم ذکر می کند معنایش این است که یک روز وعده قرار بده (فَاجْعَلْ بَیْنَنا وَ بَیْنَکَ مَوْعِداً)2 در یک سرزمین مساوی که بعضی ها گفته اند منظور از سر زمین مساوی یعنی سرزمینی که میان مملکت باشد که هرکس می خواهد بیاید و تماشا کند در مرکز مملکت باشد تا از اطراف و اکناف مملکت راهشان یکسان باشد و یا گفته اند، منظور سرزمین مسطح است که تماشاچی ها بتوانند خوب تماشا کنند. این پیشنهاد فرعون به حضرت موسی علیه السلام است. حضرت موسی در جواب پاسخ می دهد (مَوْعِدُکُمْ یَوْمُ الزِّینَهِ) وعده ای که به شما می دهم روز زینت است. معلوم می شود آن روز یک روزی بوده است مانند عید نوروز ما که سر و وضع مردم در آن روز قدری بهتر از روزهای دیگر بوده است (وَ أَنْ یُحْشَرَ النّاسُ ضُحًی)3 و این که مردم در آن روز جمع می شوند. ضحی یعنی وقتی که آفتاب تازه گسترش پیدا کرده است. وقتی است که معمولاً به صحرا می روند، هنوز نزدیک ظهر نشده که کسالت آور باشد. اوائل صبح است.