تفسیر آیات قیام و زندگی عبرت آموز حضرت موسی علیه السلام صفحه 290

ص:307

(بِعِزَّهِ فِرْعَوْنَ إِنّا لَنَحْنُ الْغالِبُونَ) «قسم به عزّت و جلال فرعون و به راستی ما پیروزیم»(1) با یاد فرعون غلبه خود را طالبند. اما همین ها جذبه الهی جذبشان نمود و روحیه شان منقلب شد. زیرا بشر از نظر روحی قابلیت درک حقایق را دارد، فطرت توحید در همه انسان ها هست منتها مشغول شدن به دنیا و امورات آن حجاب روح انسان می شود و اگر حق جرقه بزند و توجه به عالم غیب پیدا شود به طور کلی وضعش عوض می شود وضع ساحران هم این چنین بود، اول می گفتند (بِعِزَّهِ فِرْعَوْنَ) ولی آن گاه که عنایت الهی شامل حالشان شد به فرعون گفتند (لَنْ نُؤْثِرَکَ عَلی ما جاءَنا مِنَ الْحَق)(2) ای فرعون هرچه می خواهی بگو ما برایمان حق معلوم گردید و نمی آئیم تو را به جای حق انتخاب کنیم. و در سوره اعراف دیدیم وقتی فرعون شروع به تهدید کرد که: می بندم و می کُشم، ساحران می گفتند: بکن فکر می کنی وقتی ما را کشتی جای بدی می رویم:

(إِنّا إِلی رَبِّنا لَمُنْقَلِبُونَ)

«ما به سوی پرودگار باز می گردیم»(3)

به کارگیری نعمت در کمک به مظلوم

در رابطه با کمک به ظالم و ظلم در این جا ذکر شد و دیدیم که شاید بیشتر گناهان به گردن همین مُعینِ ظلمه باشد و از داستان حضرت موسی علیه السلام نقل کردیم که: وقتی حضرت موسی علیه السلام در مصر بود و در دعوای بین یکی از