تفسیر آیات قیام و زندگی عبرت آموز حضرت موسی علیه السلام صفحه 89

ص:106

پیغمبر صلی الله علیه و آله و سلم وقتی در فتح مکّه بت ها را می شکست این آیه را تلاوت می فرماید: حق آمد و باطل رفت باطل به اعتبار این که باطل است رفتنی است (و کاری از او نمی آید). خاصیت حق این است که حق است، با جهان هماهنگ است، جزء جهان هستی است و اگر غیر از این در فکر و سخن باشد از توپ پنبه ای هم کم ارزش تر است و واقعیت ندارد.

ملای رومی مثالی می زند:

«یک لاف زن خیال کرده بود پلو خوردن هنر است پوست دنبه ای را در خانه گذاشته بود و صبح ها وقتی از خانه خارج می شد سبیل هایش را چرب می کرد و هر جا وارد می شد پز می داد که سبیلمان چرب است و بچه های خود را می ترساند که اگر پوست دنبه را گربه بخورد گوش شما را می برم».(1)

اگر می شد که این لاف زن همه ی دنیا را به چنگ بگیرد کاری می کرد تا تمام گربه ها بمیرند این شخص فقط دروغش بدست خودش است باقی چیزها به دست او نیست و با واقعیت جور نیست نمی شود که همه دنیا را بهم زد تا حرف او درست شود این است که مفتضح می شود، چون بر باطل است، اما حقیقت یعنی آن چیزی که با واقعیت جهان هستی جور بیاید و از خواص حق این است که دل ها با او موافق است. قبلاً گفته شد انسان در یک سری قوا با حیوانات شریک است مانند حس غذا طلبی، حس شهوت و غضب که خاصیت انسان این است که اگر غضب کرد و وسیله هم در اختیار او بود دنیا را به آتش می کشد. حیوانات اگرچه غضب دارند ولی نمی توانند بمب اتم اختراع کنند ولی این انسان است که می تواند علم و فن خود را به همه عالم سرایت دهد. و این انسان علاوه بر ابعاد