- 1. دو ستون محکم دین 1
- فصل اول : اصول دین 1
- بخش اول : توحید 1
- 2. بی همتایی در خلقت 1
- 1. توحید 1
- 6. ستم نابخشودنی 2
- 3. وحدانیت خدا 2
- 5. طنین دلایل توحید 2
- 4. نه زاده و نه زاییده شده ! 2
- 8. بی همتایش بدان ! 3
- 7. آثار اخلاص 3
- 9. اساس دین 3
- 12. گواهی به وحدانیت حق 4
- 11. مرز نداشتن خدا 4
- 10. بی همتایی خداوند 4
- 14. شناخت خدا 5
- 13. حقیقت توحید 5
- 16. ریا، شرک به خداوند 5
- 15. اطاعت در عصیان نشاید 5
- 18. جایگاه رفیع توحید 6
- 17. قبل از همه خدا 6
- 19. توحید بلاوصف 6
- 21. اگر خدا را شریکی بود! 7
- 20. خدایی نیست جز الله 7
- 22. ناتوانی دل و دیده 7
- 2. شناخت خدا 7
- 25. ناتوانی دل از درک خدا 8
- 24. کمال شناخت خداوند 8
- 23. اثبات وجود خدا 8
- 27. بزرگی خداوند 9
- 28. شناخت علی (ع ) از خدا 9
- 29. اعتقاد به خدا 9
- 26. نزدیکی به خدا، دوری از آتش 9
- 3. توصیف صفات خداوندی 10
- 32. اعتراف عقل ها 10
- 30. ناتوانی فرد از شناخت خدا 10
- 31. خداشناسی 10
- 33. بوده و هست 11
- 35. با دل و دست خدا را یاری کن ! 11
- 34. خدا مانند ندارد 11
- 36. بخشایش خدا 12
- 38. پنهان ز دیده ها و همه دیده ها از اوست ! 12
- 37. ادای تکلیف الهی 12
- 41. سازنده وارده کننده حقیقی 13
- 40. تواضع هر چیز در برابر خدا 13
- 42. توانایی خدا و گستاخی بشر 13
- 39. ناظر بر همه کارها 13
- 44. خدا شنواست 14
- 45. چیرگی خداوند قهار 14
- 43. خدای آشکار و نهان 14
- 48. شنوا اما نه با ابزار 15
- 46. خدا لطیف و شنوا و دانای حقیقی 15
- 47. خدا آشکار و نهان است 15
- 52. خدا عزیز است 16
- 50. در وصف خدای سبحان 16
- 51. خدا بینا است ! 16
- 49. عزت بخشیدن ذلیلان 16
- 55. ذلت هر چیزی جز خدا 17
- 54. بیناست اما... (52) 17
- 53. عظمت و نزدیکی خدا به مخلوقات (51) 17
- 58. صفات جامع 18
- 57. در همه جا هست و نیست 18
- 56. خدا تنها قوی 18
- 59. خدا لطیف است 19
- 61. اعتراف هستی به خدا 19
- 60. در خواست گذشت از خدا 19
- 64. ستایش مخصوص این خداست 20
- 62. بخشایش خدا 20
- 63. بخشایش خدا 20
- 67. عفو با بردباری 21
- 66. خدا همه جا هست 21
- 65. عظمت عفو الهی 21
- 70. در وهم نگنجد 22
- 71. بی حدی خداوند 22
- 68. آشکار بودن خدا 22
- 72. اولین و آخرین چیز 23
- 74. قبل و بعد هر چیز 23
- 73. نه ابتدا دارد و نه انتها 23
- 77. در زمان نگنجد 24
- 75. اولین و آخرین 24
- 76. برترین صفات 24
- 79. پیشی بر زمان و مکان 25
- 78. دانای هر چیز 25
- 80. خدا دانای راز نهان 25
- 81. خدا رازها را می داند 26
- 82. خدا ره رازها آگاه است . 26
- 83. آشکار بودن همه چیز نزد خدا 26
- 85. دانای ازلی و ابدی 27
- 87. عجز توصیف 27
- 84. برتری علم خدا 27
- 86. علم ذاتی خدا 27
- 88. علم به اشیاء 28
- 89. اندیشیدن در ذات خدا 28
- 90. توصیف مجاز از خدا 28
- 93. عجز خرد از درک خدا 29
- 92. عاجز از توصیف مخلوق 29
- 91. توصیف از خدا 29
- 96. ناتوانی هر توانا 30
- 95. قدرت خداوندی 30
- 94. شگفتی خرد از عظمت کردگار 30
- 98. خدا منقم 31
- 99. قدرت ازلی (97) 31
- 100. نحوه ی تکلم الهی 31
- 97. دو صفت خدا 31
- 103. خدا سخنگوست 32
- 102. سخن گفتن خدا با نهان بشر 32
- 101. صداقت و عدالت خدای تعالی 32
- 105. خدای ازلی و ابدی 33
- 106. ندیدن خدا با چشم 33
- 104. اعلمیت خدا 33
- 109. شناخت خدا بدون چشم 34
- 108. خدا صداها را می شنود 34
- 107. سخن گفتن و خواسته های الهی 34
- 112. بزرگی خدا را با عقل اندازه نگیرید 35
- 110. ندریدن پرده ء انسانیت در برابر خدا 35
- 113. ما از خداییم و به سوی او بر می گردیم . 35
- 111. ترس از خدا 35
- 115. همه چیز مملوک خداست 36
- 116. هیچ چشمی خدا را نمی بیند 36
- 114. پرهیز از برابری با عظمت خداوندی 36
- 118. توکل بر خدا 37
- 117. خداوند بینا است 37
- 119. بی همتایی در خلقت 37
- 123. پنهان و آشکار 38
- 122. عاری از ماعر و ادراک 38
- 121. دو صفت خاص الهی 38
- 120. راز و نیاز با خدا 38
- 125. عجز قول از شناسایی خدا 39
- 124. پرهیز از معصیت در خلوتگاه 39
- 126. صفات ذات 39
- 129. شایسته نیکوترین صفات 40
- 128. رضای خداوندی 40
- 127. خدای زمین و زمان 40
- 130. حکمت خداوند 41
- 132. عظمت آفرینش الهی 41
- 131. بی حدی خدا 41
- 133. شایسته ستایش حقیقی 42
- 135. محیط و محاط بر هر چیز 42
- 134. سوگند ستمگر 42
- 138. علم عظیم خدا 43
- 137. عالم به همه چیز 43
- 136. اثبات صفات خدا 43
- 141. وجودی جدا و پیوسته 44
- 139. خدا وصف نمی شود 44
- 140. آفریننده بی همتا 44
- 144 معنی آفرینندگی خدا 45
- 142. نه درون چیزها و نه بیرون آن ها 45
- 145. شنوایی حق 45
- 143. نه زاده و نه زاییده شد 45
- 147. حاضر بودن هر غایبی نزد خدا 46
- 148. مالک همه چیز 46
- 146. علم خدا در وضف نگنجد 46
- 151. ظاهر نیکوی روزگار 47
- 150. پاداش شکیبایی 47
- 4. قضا و قدر 47
- 149. خرسندی و ناخرسندی خداوند 47
- 153. قضای الهی 48
- 154. ناخرسند از قدر الهی 48
- 155. سرنوشت و تقدیر 48
- 152. تغییر قضا با صدق و خلوص 48
- 157. آفت در تدبیر 49
- 156. سپاس تقدیر الهی 49
- 158. مصدر قضا و قدرها 49
- 161. خرسند نبودن به قضا 50
- 159. ناخشنودی به قضای الهی 50
- 160. قطعیت تقدیر 50
- 164. تقدیر و تدبیر 51
- 162. تقدیر معلوم الهی 51
- 165. فرمان های محکم حق 51
- 163. تقدیر معلوم الهی 51
- 167. نامعلومی سرنوشت 52
- 168. آرزوی بهترین تقدیر 52
- 166. تقدیر الهی 52
- 170. قضای متقن الهی 53
- 169. خشم به قضای الهی 53
- 5. توصیف فرشتگان 53
- 171. آفرینش فرشتگان 53
- 175. اراده فرشتگان در عبادت 54
- 174. توصیف فرشتگان 54
- 173. درجه یقین فرشتگان 54
- 172. بندگی بی کسالت 54
- 176. کم بودن طاعت ملایک 55
- 178. صفت ملایک (176) 55
- 177. عصمت فرشتگان (175) 55
- 179. عبادت ملایکه 56
- 181. نظارت فرشتگان 56
- 180. فرشتگان شیفته عبادت (178) 56
- 182. سعی و کوشش در عبادت 57
- 185. داناتر از خلایق ! (183) 57
- 184. فرشته تحذیر 57
- 183. وصف فرشتگان الهی 57
- 186. همیشه در رکوع و سجود 58
- 6. خلقت و آفرینش خداوند 58
- 187. عجز انسان 58
- 190. طبع آدمی 59
- 189. شکوه و عظمت آفرینش 59
- 188. آفرینش جهان 59
- 191. شکوه و عظمت آفرینش 60
- 192. آفرینش زمین 60
- 194. عظمت سلطنت الهی 61
- 195. تعدیل حرکات زمین 61
- 193. عظمت آفرینش آسمان ها (191) 61
- 198. راز استواری زمین 62
- 196. آفرینش آسمان ها 62
- 197. نیکوترین آفرینش 62
- 201. یکتایی در آفرینش 63
- 200. اوج عظمت خدا در آفرینش انسان 63
- 199. حرکت آسمان ها 63
- 204. راز آفرینش 64
- 202. آفرینش انسان از خاک 64
- 203. قدرت خدا در آفرینش 64
- 205. آفرینش زمین 64
- 208. نابودی دنیا 65
- 207. آفرینش مخلوقات بی نظیر 65
- 206. توصیف خلق آدم 65
- 210. بخشش خدا 66
- بخش دوم : عدل و عدالت 66
- 211. عجب از این آدم ! 66
- 209. شگفتی های انسان 66
- 213. دادگری واقعی 67
- 215. بردبار عادل 67
- 212. عدل چیست 67
- 214. دادگری حق 67
- 218. عدل شریف تر از بخشش 68
- 216. نتیجه عدل 68
- 217. قضاوت بی عدالت 68
- 220. پیوند دهنده خلق 69
- 219. امر به عدل و احسان 69
- 221. سفارش به کارگزاران 69
- 222. توصیه به عدالت 70
- 223. توصیه علی (ع ) به یکی از کارگزارانش 70
- 224. انصاف با رعیت 70
- 227. سر گذشت شگفت آورتر! 71
- 226. شعبه های عدالت 71
- 225. یاوران عدالت 71
- 229. اختلاف حکم ها 72
- 228. نخستین گام عدل 72
- 231. وظیفه پیشوای عادل 73
- 232. هدایت کننده انسان ها 73
- بخش سوم : نبوت 73
- 230. گستردگی دامنه عدالت 73
- 235. زهدی موسی (ع ) 74
- 234. وصف عیسی (ع ) 74
- 233. برترین آفریده 74
- 237. پزشک امت 75
- 239. وصف علی علیه السلام در زمان مبعوث شدن پیامبر صلی الله علیه و آله 75
- 236. پیامبر زداینده شبهات 75
- 238. نشانه رستاخیز 75
- 242. فضیلت پیامبر صلی الله علیه و آله 76
- 240. نزول وحی بر جان پیامبر (ص ) 76
- 241. اجرای پیمان الهی 76
- 243. وصف پیامبر صلی الله علیه و آله 77
- 244. بهترین راه و روش 77
- 245. علم پیامبر 77
- 246. آشکار کننده حق 78
- 247. سرمشق از پیامبر صلی الله علیه و آله و رفتار او 78
- 249. پیام های پیامبر 79
- 248. عظمت پیامبر صلی الله علیه و آله 79
- 250. عامل جلوگیری از عذاب خدا 79
- 251. اراده و عزم نبوی 80
- 252. نشانه قیامت 80
- 253. واسطه از بین رفت گمراهی ها 80
- 255. سرانجام اختیار کردن دینی جز اسلام 81
- 256. مایه کمال دین 81
- 254. حجت های خداوند 81
- 259. پایان بخش وحی 82
- 258. فرمان بردن از پیامبر و اولیای امر 82
- 257. پاکی معنوی 82
- 261. حال مردم هنگام بعثت محمد 83
- 262. وصف پیامبران 83
- 260. مسابقه در خوبی ها 83
- 263. روزگار لغزش و گناه 84
- 264. حکمت برگزیده شدن محمد 84
- 265. عمل بر طبق راه پیامبران 84
- 268. امین وحی الهی و خاتم رسولان 85
- 266. روزگار مبعوث شدن پیامبر 85
- 267. توصیف روزگار پیامبر 85
- 269. روزگار در هم ریخت 86
- 270. پیامبر، نوری در تاریکی جهل و نادانی 86
- 272. مبعوث شدن پیامبر 88
- 271. نوری در تاریکی 88
- 275. یاد کردن پیامبر (ص ) 89
- 274. سرچشمه روشنایی و روشنی بخش تاریکی ها 89
- 273. خصایل نیک پیامبر (ص ) 89
- 276. مبلغان خدا 90
- 278. برپا کننده احکام نورانی و نشانه های روشن گر 90
- 279. فرمان بردن از پیامبر و اولیای امر (274) 90
- 277. محبوبترین بندگان 90
- 282. آسان کننده ناهمواری ها 91
- 280. وضع روزگار پیامبر 91
- 281. سخن علی (ع ) در تمجید از پیامبر (ص ) 91
- 284. فضیلت مستضعفان 92
- 285. سرور بندگان 92
- 283. پیامبران مستضعف 92
- 287. فروتنی صفت پیامبران 93
- 286. مایه بصیرت و بینایی 93
- 288. نامه علی (ع ) به معاویه 93
- 299. دو گروه رسول 94
- 290. راهنمایان شبهات 94
- 291. سر برانگیختن حضرت محمد (ص ) 94
- 292. نتیجه اطاعت از پیامبر 95
- 294. بنده و فرستاده خدا 95
- 293. خشوع پیامبران 95
- 297. نزدیک ترین مردم به پیامبران 96
- 296. رمز ارسال رسولان 96
- 295. موجبات نعمت 96
- 298. داستان موسی و فرعون 97
- 300. حقارت دنیا در نظر پیامبر 98
- 302. تمام شدن حجت خدا با پیامبر (ص ) 98
- 301. لطف خداوند در فرستادن پیامبر 98
- 303. مقام امامت 99
- 305. همراه با ائمه 99
- 1- امامت 99
- بخش چهارم : امامت (298) 99
- 304. گنج های خداوندی 99
- 307. کوه های استوار دین 100
- 308. توصیف خاندان محمد (ص ) 100
- 306. قیاس امت با آل محمد (ص ) 100
- 309. دزد واقعی 101
- 311. سخاوتمندانی اهل بیت 101
- 310. ستون های استوار 101
- 312. تمجید از اهل بیت 102
- 314. وزیر پیامبر (ص ) 102
- 318. امر اهل بیت 103
- 315. خاموشی ستوده 103
- 317. چراغی در تاریکی 103
- 316. فضیلت خاندان رسول 103
- 320. خصایص اولیای خدا 104
- 319. خواسته حضرت علی (ع ) 104
- 321. فضیلت علی جهت قبول سخن و امر رسول الله 105
- 322. مثل آل محمد (ص ) 105
- 323. عترت پیامبر 105
- 324. دعوت به خدا 105
- 326. تشبیه خاندان رسالت 106
- 325. رابطه علی (ع ) با پیامبر (ص ) 106
- 329. رد ستایش ستایشگران 107
- 328. سرور اهل فجور 107
- 2 - توصیف علی و زمانش 107
- 330. من اینگونه ام ! 107
- 331. رفتار با حاکم حقیقی 108
- 332. روزگار بس دشوار 108
- 333. مداوای مردم 108
- 335. روزگار حضرت علی علیه السلام 109
- 334. راسخ در عمل 109
- 336. تنهایی علی علیه السلام 109
- 340. علم غیب در روزگار بعدی 110
- 339. توصیف روزگار 110
- 338. دعای علی علیه السلام 110
- 337. نگرش علی علیه السلام به روزگار 110
- 342. آسانی مرگ دنیا در قیاس با آخرت 111
- 341. عظمت محبت علی علیه السلام 111
- 343. نظر امام علیه السلام نسبت به دنیا 111
- 345. مرد نمایان نامرد 112
- 344. توصیف آخر زمان از زبان امام علی علیه السلام 112
- 346. شگفتا از سخن دشمن 112
- 349. احوال آدمی در دنیا 113
- 347. مقام اهل بیت علیه السلام 113
- 348. شناخت مقام علی علیه السلام 113
- 352. رستگاری در دوری از دنیا 114
- 350. اطاعت با شناخت 114
- 351. سرزنش علی علیه السلام 114
- 355. بی ارزش دنیا 115
- 353. امام هدایتگر 115
- 354. امید به دنیا 115
- 358. پیشگویی عاقبت خوارج 116
- 356. توجه به زندگی به جای آخرت 116
- 357. احتجاج امام در موضوع حکمین 116
- 3 - فتنه خوارج 116
- 359. در آوردن چشم فتنه 117
- 361. حکمین نادان 117
- 360. سپاهی شریک جرم قتل 117
- 363. قاسطین ، ناکثین ، مارقین 118
- 362. نهی از کشتن خوارج 118
- 364. هدایت امام در حکمیت 118
- 365. احتجاج امام در موضوع حکمین 119
- 366. ارتداد 119
- 4 - مذمت اهل بصره و پیشگویی حوادث 119
- 367. بپرسید قبل از فوت وقت 119
- 369. علم علی علیه السلام علم غیب نیست ! 120
- 368. پشتوانه دین 120
- 370. پیمودن راه حق 121
- 372. تحذیر از سبکسری 121
- 371. اصلاح با مدارا 121
- 374. جواب دشنام 122
- 373. گروگان گناه خویش 122
- 376. تاسف بر نادان مخور! 123
- 375. ذکر فضایل 123
- 377. ادای فضیلت 123
- 378. اسرا حکومتداری 124
- 380. عبرت از سرگذشت زمامداران 124
- 379. بدترین مردم نزد خدا 124
- 5 - حکومت و فرمانروایان و صفات فرمانروا 124
- 383. کارمندانی چنین انتخاب کن ! 125
- 381. کیفر قتل عمد 125
- 384. موقعیت خطرناک 125
- 382. سنت پیشوایان را نقض مکن ! 125
- 386. شرایط حاکم 126
- 387. میدان آزمایش مردان 126
- 385. رابطه امیران 126
- 389. حالات زمامداران 127
- 390. پاسداران احکام خدا 127
- 388. نهی از گماشتن حاجت 127
- 394. زمامداری و تصرف در کار 128
- 392. سامان یافتن کار 128
- 391. روزگار پس از علی علیه السلام 128
- 393. وظیفه پیشوا 128
- 395. وظیفه امام 129
- 396. وصف داوران ناشایسته 129
- 397. رعایت توده مردم 129
- 398. توجه نکردن به روابط 130
- 399. شرایط استخدام کار گزاران 130
- 402. برترین وزراء 131
- 401. غرور والی ، ذلت مؤ من 131
- 400. دگرگونی زمانه 131
- 404. توصیف حکومت بنی امیه 132
- 403. لزوم رسیدگی به مالیات 132
- 405. نابودی دنیا و دین 132
- 408. شایسته اهل عصمت 133
- 6. عصمت 133
- 407. نوعی از عصمت 133
- 406. حفظ در پناه خدا 133
- 410. موجبات عصمت 134
- 409. لغزش مردم 134
- 1. مرگ 134
- بخش پنجم : معاد 134
- O توصیف مرگ 135
- O استقبال از مرگ 140
- O یاد مرگ 143
- O غفلت از مرگ 148
- O نزدیکی مرگ به آدمی 150
- 3. قیامت 159
- O توصیف آخرت 159
- O توشه آخرت 161
- O نشانه های قیامت 167
- O یوم الحساب 170
- O بهشت 176
- O دوزخ 181
- فصل دوم : فروع دین 185
- 1. فلسفه نماز 185
- بخش اول : نماز 185
- 574. نشانه اصلی دین 186
- 577. نماز چونان چشمه آبگرم 186
- 576. تقرب متقین 186
- 575. اسباب تشکر از خدا 186
- 580. تواضع در برابر حق سبحانه 187
- 579. پاک شدن از تکبر 187
- 578. پاک کننده ذنوب 187
- 583. از بین برنده گناهان 188
- 582. مصونیت به وسیله نماز 188
- 581. اعمال تابع نمازند! 188
- 584 .سابقین در نماز 189
- 585. واجبات را به جای آورید! 189
- 586. توصیه پیامبر به نماز 189
- 3. احکام نماز فرادی و جماعت 190
- 588. از نماز گزاران باشید! 190
- 589. نماز را مراعات کنید! 190
- 587. قدر نهادن به نماز 190
- 590. نماز جماعت را طولانی نکنید 191
- 592. واجبات و مستحبات 191
- 591. رعایت حال ماءمومین 191
- 4. وقت نماز 192
- 595. نماز در وقت خواندن 192
- 594. اهمیت نماز جمعه 192
- 598. یقین برتر از شک و تردید 193
- 5. نماز شب و شب زنده داری 193
- 596. بر پا داشتن نماز 193
- 599. خوشا به حال شب زنده داران 194
- 601. اوصاف شب زنده داران 195
- 600. از خدا بترسید! 195
- 603. علی علیه السلام در محراب نیایش 195
- 602. چه نیکوست خواب زیرکان ! 195
- بخش دوم : روزه 196
- 604. توصیف اصحاب محمد (ص ) 196
- 606. حکمت روزه 197
- 607. آزمایش اخلاص بندگان 197
- 605. عید واقعی 197
- 611. وقت افطار 198
- 609. روزه دار ظاهری 198
- 608. زکات بدن 198
- 610. سپر عذاب 198
- 614. وسیله نگاهداری اموال 199
- 612. زکات طلب 199
- 613. قسمت مال بین نیازمندان 199
- بخش سوم : زکات 199
- 615. رشد دارایی 200
- 617. جمع آوری زکات 200
- 616. تدبیر برای روز نیازمندی 200
- 619. زکات پیروزی 201
- 620. زکات با طیب خاطر 201
- 618. آداب جمع آوری زکات 201
- 622. زکات بدن 202
- بخش چهارم : حج 202
- 621. حکم غنیمت 202
- 623. مهم ترین وسیله قرب 202
- 626. فلسفه حج 203
- 625. حرم امن الهی 203
- 624. خدا را خدا را! در خانه خدا 203
- 1. فلسفه جهاد، فضیلت جهاد 204
- بخش پنجم : جهاد 204
- 628. جهاد ناتوانان 204
- 627. توجه به خانه خدا 204
- 630. شهید معرفت 205
- 631. دری از درهای بهشت 205
- 629. نیروی ایمان 205
- 632. جهاد ناتوانان و زنان 205
- 635. هم اجر جهادگر شهید 206
- 634. جایگاه شهید راه حق 206
- 633. عزت اسلام 206
- 638. مایه اعتلای اسلام 207
- 636. جامه خواری 207
- 637. چهار رکن جهاد 207
- 639. نکات پیش از شروع جنگ 208
- 640. دعا هنگام رو به روی شدن با دشمن 208
- 641. دعای رویاروی 208
- 2. دعاهایی قبل از شروع جنگ 208
- 642. رحمت خدا بر شما باد! 209
- 643. نهی از فرار 209
- 644. محبوب ترین چیزها نزد علی علیه السلام 209
- 3. اهتمام امیر مؤ منان علی علیه السلام در جهاد 209
- 646. دعوت به جهاد هر حال 210
- 647. پیشگویی علی علیه السلام در نبرد خوارج 210
- 645. پاکسازی زمین 210
- 649. جانبازترین طایفه 211
- 648. جنگ در رکاب پیامبر (ص ) 211
- 650. جنگ با حق ستیزان 211
- 651. اشتیاق علی به جنگ 211
- 653. آموزش جنگی 212
- 652. جنگ صفین 212
- 654. هدایت به راه روشن بهشت . 213
- 655. مبارز سرکش به خاک افتد؟ 213
- 656. حمایت از یکدیگر در عرصه میدان 213
- 4. آموزش نظامی 213
- 658. آموزش فنون جنگی 214
- 657. ثابت قدم در جنگ 214
- 659. رموز شکست در جهاد 214
- 661. جهاد سه گانه 215
- 663. گزیده ترین سران سپاه 215
- 660. جایگاه سربازان مسلح و غیر مسلح 215
- 662. نیروی خشم را تیز کنید! 215
- 664. نهی از آزار به زنان 216
- 665. خصوصیات فرمانده سپاه 216
- 666. سفارش علی در میدان جنگ صفین 217
- 5. شکایت جنگی علی علیه السلام 217
- 668. خطبه پس از حکمین 217
- 667. جایگاه امیر لشکر 217
- 670. شکایت نامه به معاویه 218
- 671. کاش یک روز هم با شما نبودم ! 218
- 669. همه شما سیاهی لشکرید! 218
- 674. آیا زنانتان را نهی نمی کنید! 219
- 672. شکوه از غفلت یاران 219
- 673. شکایت از سستی مردم 219
- 677. فلسفه امر به معروف و نهی از منکر 220
- 676. امر به معروف و نهی از منکر با دست و زبان 220
- بخش ششم : امر به معروف و نهی از منکر 220
- 675. افزایش رزق ، دوری اجل 220
- 678. چون قطره در برابر دریا 221
- 680. نفرین خدا بر این گروه ! 221
- 679. خطر رها کردن امر به معروف و نهی از منکر 221
- 681. نهی از منکر علی (ع ) 222
- 682. انواع امر به معروف و نهی از منکر 222
- 686. از خواب غفلت بیدار شو! 223
- 685. نیکوترین امر و نهی 223
- 684. مالیدن بینی کافر به خاک 223
- 683. نهی از منکر عملی 223
- 687. از این کار دور باش ! 224
- 688. این گونه مباش ! 224
- 689. دوری گزین از این کار! 224
- 691. نهی از کمک به نااهل 225
- 692. بالاترین مرتبه نهی از منکر 225
- 690. بدتر از بد و خوب تر از خوب ! 225
- 695. برتر از نماز و روزه همه عمر 226
- بخش هفتم : دوستی و دشمنی 226
- 693. اول خود، سپس دیگری 226
- 694. علت وجوب نهی از منکر 226
- 697. رفتار با دشمن در عرصه نبرد 227
- 698. علاقه متقابل 227
- 696. سه دستگی دوستان و دشمنان 227
- 699. اهمیت رفیق 228
- 702. دوستان حضرت محمد (ص ) 228
- 700. دوستی با برادر 228
- 701. همه پل های پشت سر را خراب مکن ! 228
- 704. هدایت دشمنان 229
- 703. پند و اندرز برادر 229
- 705. سپری نگهدارنده ! 229
- 708. دشمن ظالم ، یار مظلوم 230
- 707. بال محبت 230
- 706. صلح مایه آرامش 230
- 710. خشنودی روز قیامت 231
- 709. وای بر ایشان ! 231
- 711. حذر از دوستی با فاجر نابکار 231
- 712. مصونیت از دشمن 231
- 715. گذشت بر دشمن 232
- 713. پاس داشتن دوستی 232
- 714. خویشاوندی اکتسابی 232
- 718. رغبت در دوستی 233
- 716. محبت و دوستی پدران 233
- 717. ملامت دوستانه 233
- 719. نیمی از خردمندی 234
- 721. بپرهیز از دوست احمق ! 234
- 720. رفاقت با رسولان الهی 234
- 722. فراوانی یاران 234
- 723. دشمنی با پیمان شکنان 235
- 724. نیکی و احسان 235
- 725. دام محبت و دوستی 235
- 727. حسد و دوستی 236
- 728. از منافقان حذر کن ! 236
- 726. دو گروه هلاک شدند! 236
- 730. همنشینی با پیامبران 237
- 729. جایگاه زبان مومن و دل منافق 237
- 731. بهترین همنشین 238
- 733. دشمن خدا 238
- 732. دوست واقعی 238
- 736. بدترین دوستان 239
- 734. خداوند دوست خود را وا نمی گذارد! 239
- 735. دشمنی مردم با آنچه نمی دانند 239
- 737. دعا به رفاقت پیامبران 239
- 739. دوستی افراطی 240
- 740. ناتوان در مقابل دشمن 240
- 738. دوستان و دشمنان علی (ع ) 240
- 742. نباید خود را از دشمن ایمن پنداشت 241
- 741. سزاوار نام دشمن 241
- 743. بخشش بر دشمن 241
- فصل سوم : توصیف دنیا 242
- 1. ثروت 242
- O مال و ثروت 242
- بخش اول : نعمت خداوندی 242
- 744. دستیابی به دوستی با دیگران 242
- O وظیفه توانگران 246
- O توانگری و پیروزی 252
- 2. عمر 253
- 781. عمر مقدر شده ! 254
- 783. گذشت عمر 254
- 784. کوتاه شدن عمر 254
- 782. غنیمت شمردن عمر 254
- 786. مدت عمر 255
- 787. هدر دادن عمر 255
- 785. مغتنم شمردن فرصت عمر 255
- 789. حجت عمر 256
- 3. عافیت 256
- 788. عمر هر چیز 256
- 790. طلب خیر و خوبی از خدا 256
- 793. سخن علی علیه السلام در پایان عهدنامه 257
- 792. درشتی و نرمی به هم در به است 257
- 791. سازش با بیماری 257
- 795. طلب عافیت 258
- 796. نعمت وبلای حقیقی 258
- 797. دو نعمت زایل 258
- 794. امان از تیرهای روزگار 258
- 798. فرجام کار 259
- 799. محاسن بیماری 259
- 4. خرد و تفکر 260
- O وصف خرد و عقل 260
- O اوصاف خردمندان 264
- O توصیف نادان 268
- O نتایج تفکر و خردورزی 271
- 845. انواع روزی 274
- 846. تضمین روزی 274
- 5. روزی 274
- 847. حکمت کاهش و افزایش روزی 275
- 848. ورودی مرگ و روزی 275
- 849. میانه روی در طلب روزی 275
- 853. بی نیازی از مردم 276
- 850. روزی و خداشناسی 276
- 851. راضی به روزی خدا 276
- 852. روزی مقدر است 276
- 856. ضمانت روزی مورچه 277
- 855. زیاد و کم شدن روزی 277
- 854. ضمانت روزی هر کس و هر چیز 277
- 858. روزی همانند قطرات باران است ! 278
- 857. غم روزی مخور! 278
- 859. دو گانگی روزی 278
- 861. استغنای طبع 279
- 862. روزی به تمام بندگان 279
- 860. کاستن روزی در اثر مصرف آن 279
- 863. شرط شریک 280
- 865. روزی مقرر است . 280
- 864. روزی مقدر 280
- 867. رزاق زندگان 281
- 868. روزی معنوی 281
- 866. راه زیاد شدن روزی 281
- 869. حکمت کاهش و افزایش روزی 281
- 6. شکر نعمت و کفر نعمت 282
- 872. اکمال نعمت ها 282
- 870. ستایش به پاس نعمت ها 282
- 871. پرهیز از مستی نعمت 282
- 873. نعمات همراه نقمات 283
- 875. سبب فزونی روزی 283
- 874. نعمت و گردنکشی 283
- 876. نعمت و گرفتاری 284
- 878. نعمت مخصوص بندگان خداوند 284
- 877. دوام نعمت های خداوندی 284
- 879. کمترین حق خدا 285
- 881. شکر نعمت 285
- 880. نعمت پیاپی خدا 285
- 882. بزرگ ترین نعمت 285
- 885. دعای علی (ع ) به درگاه حق 286
- 883. خصلت هایی که شایسته خدا نیست 286
- 884. نعمت شکر 286
- 886. مردمان زیانکار 287
- 887. رمز زیادتی نعمت 287
- 888. اثرات اندیشیدن 287
- 892. شکر نعمت نعمتت افزون کند 288
- 890. دو خصلت نیک 288
- 891. شکر گزاری امام علی علیه السلام 288
- 895. مصرف درست نعمت 289
- 893. کامل کننده نعمت 289
- 894. نعمت حقیر، بلای عافیت 289
- 898. مؤ ثرترین عامل تغییر نعمت خدا 290
- 897. باز گو کردن نعمت خدا 290
- 896. بسا سختی که ... 290
- 901. سرگشتگان حیرتکده دنیا 291
- 899. مواظبت بر نعمت ها 291
- 905. نعمت بی حد و حصر خداوندی 292
- 904. هراس در حال نعمت 292
- 903. فزونی نعمت 292
- 902. اثرات بزرگ جلوه کردن خدا 292
- 906. سفارش امام علی علیه السلام به مالک اشتر 293
- 908. شکافتن امواج فتن 293
- 907. ترس از نافرمانی خدا 293
- 910. سود آزمایشات الهی 294
- 911. پاداش در برابر عمل نیکو 294
- 909. منفورترین خلق نزد خدا 294
- 913. هر چیزی سببی دارد 295
- 912. بپرهیز از مستی نعمت 295
- 914. آزمایش و تنگدستی 295
- 916. نهی از پیروی بزرگان 296
- 918. مصیبت های کوچک و بزرگ 296
- 915. وسیله آزمایش انسان 296
- 917. هنگام فتنه اینگونه باش ! 296
- 919. روزگار فتنه و آزمایش 297
- 920. فتنه همان آزمایش است 297
- 923. مغرور مشو! 299
- 922. نبرد با کفار قریش 299
- 921. پناه بر خدا از فتنه 299
- 924. عبرت از گذشتگان 300
- 926. از دیده عبر کن هان ! 300
- 925. عبرت از پیشینیان 300
- 929. چشم بینا و گوش شنوا داشته باشید! 301
- 927. نصیحت کننده ای عالی 301
- 928. عبرت بگیرید! 301
- 932. سودمندترین داستان 302
- 930. گردن در گرو سخن 302
- 931. مواعظ امیر 302
- 933. رحمت خدا بر عبرت گیران 303
- 936. عبرت ها بسیار، عبرت گرفتن اندک 303
- 935. عالم بی عمل 303
- 934. عبرت گرفتن از گذشتگان 303
- 937. عبرت از گذشته 304
- 938. رابطه حکمت و عبرت 304
- 939. عبرت گرفتن از گذشته 304
- 940. درس گرفتن از عبرت ها 305
- 942. آسایش در همسایگی خداوند 305
- 941. امام مایه عبرت 305
- 943. پند از جدایی 306
- 946. پذیرفتن پند 306
- 945. عبرت از آرامش ابدی 306
- 944. پند از حوادث 306
- 948. پند خداوندی 307
- 949. هر مثلی دلیلی است 307
- 947. فروغ واعظ 307
- 952. نافرمانی و حسرت 308
- 950. پند از عاقبت زندگی دیگران 308
- 951. سنجیدن نفس ها 308
- 955. تعلیم خردمند 309
- 956. پند گوی پندناپذیر 309
- 954. نگرش مؤ من به دنیا 309
- 953. نفع از تجارت 309
- 959. زنده کننده قلب 310
- 958. ناشنوای حقیقی 310
- 957. پرده غرور 310
- 963. موفقیت و تجربه 311
- 961. ناصح دلسوز 311
- 962. دیده عبرت 311
- 960. پند با مردم 311
- 965. بهره مندی از تجربه 312
- 964. پند از تجربه ها 312
- 966. زبان بسته بهتر که گویا به شر 312
- 968. جایگاه تذکر و پندگیری 313
- 970. بهترین تجربه ها 313
- 969. نگاه مؤ من به دنیا 313
- 967. خیر خواه واقعی 313
- 971. آینه عبرت 314
- 972. صدق گفتار دنیا 314
- 973. سفارش امام علیه السلام به فرزندش 314
- 976. خوشا به حال فقیران ! 315
- بخش چهارم : وصف فقر 315
- 975. مرگی بزرگ تر از مرگ حقیقی 315
- 974. عوامل عبرت آموز 315
- 977. غربت در وطن 316
- 979. بزرگ ترین فقر 316
- 978. معنای فقر 316
- 982.باعث بی دینی 317
- 980. نتیجه سلامت تن 317
- 983. فقر زیرکان 317
- 981. زیور فقر 317
- 986. توانگری و فقر حقیقی 318
- 984. او فقیر نیست ! 318
- 985. نیازمندی بلاست ! 318
- بخش پنجم : وصف دنیا و دنیاطلبان 319
- 989. از علاقه دنیا بکاهید! 319
- 988. علت هلاکت گذشتگان 319
- 987. شگفت از آباد کننده دنیا 319
- 990. برای آخرت آفریده شده ای نه دنیا 320
- 991. اندازه هر چیز 320
- 992. دنیا انسان را غافل می کند. 321
- 995. کارهای بیهوده 321
- 993. شخص آگاه تو را آگاه می کند 321
- 994. یکی بودن خداوند مرگ و زندگی 321
- 998. فریب دنیا را مخورید! 322
- 996. خسر الدنیا و الاخره 322
- 997. دنیا فانی است 322
- 999. سرای گذر 323
- 1001. عزت ناپایدار دنیا 323
- 1000. ایام عمر خود را دریاب ! 323
- 1003. دنیا را برنگزین ! 324
- 1004. مذمت دنیا 324
- 1002. مشمولین رحمت حق 324
- 1005. تعجب از این گوش ! 324
- 1008. روزگار آرزو 325
- 1006. آسایش آخرت 325
- 1007. مذمت دنیا 325
- 1010. توصیف دنیا خواهان 326
- 1011. زاد و توشه اخروی 326
- 1009. آرزو در دنیا 326
- 1013. فریبندگی دنیا 327
- 1012. لذت سیری ناپذیر 327
- 1014. زندگی مذموم دنیا 327
- 1015. تجارت بی سود 327
- 1017. شادمانی همراه اندوه 328
- 1016. ناپایداری دنیا 328
- 1018. دگرگونی احوال دنیا 328
- 1021. بر حذر باشید از تمایل به دنیا! 329
- 1019. سیری ناپذیری آزمند 329
- 1020. سرای رنج و فنا 329
- 1022. سربلندی دنیوی 330
- 1023. احوال متغیر دنیا 330
- 1025. کلید رنج و بلا (1018) 330
- 1024. دولت مستضعفان 330
- 1027. عمل نادانان 331
- 1028. از پستی دنیا 331
- 1026. خستگی و رنج روزگار 331
- 1031. جرعه های سختی 332
- 1030.رو آوردن دنیا به انسان 332
- 1029. آفت دلبتسگی به دنیا 332
- 1033. دنیای زهر آلود 333
- 1032. غفلت اهل دنیا 333
- 1035. پاداش برای اولیاء عذاب برای دشمنان 333
- 1034. دنیا در نظر دوستان و دشمنان خدا 333
- 1036. دنیای نیرنگباز 334
- 1038. تصاحب دنیا و آخرت با هم 334
- 1037. سرای خشم خدا 334
- 1041. اعراض از دنیا 335
- 1039. کلید رنج و بلا 335
- 1040. توانگری و نیازمندی دنیا 335
- 1045. مهرورزی با دنیا 336
- 1044. پرهیز از دلبستگی به دنیا 336
- 1042. نفع دنیوی 336
- 1043. جایگاه نزول وحی 336
- 1047. لغزشگاه های دنیا 337
- 1046. وصف دنیا از دیدگاه امام (ع ) 337
- 1048. مهمانی موقت 338
- 1051. دنیا اینگونه نیکوست ! 338
- 1050. دنیای بی وفا 338
- 1049. مقاسه بهره دنیوی و اخروی 338
- 1053. خیر در دنیا برای دو کس 339
- 1052. شادی و اندوهگینی 339
- 1054. تلاش دنیا برای آخرت 339
- 1056. فریبکاری دنیا 340
- 1055. سرای جنگ و هلاکت 340
- 1057. برق گول زننده دنیا 340
- 1059. نباید فریب دنیا را خورد! 341
- 1058. نعمت های دنیا می فریبد! 341
- 1061. هدف خلقت دنیا 341
- 1060. چون مهر فرزند به مادر 341
- 1062. دنیا مزرعه آخرت 342
- 1064. دنیا در پی تو می آید اگر... 342
- 1063. حکایت مردم دنیا 342
- 1065. نظر بصیرت به دنیا 343
- 1067. بهای جان آدمی 343
- 1066. حقارت دنیا 343
- 1070. خانه مشکلات 344
- 1068. بی اهمیتی دنیا 344
- 1071. پرهیز از دنیا 344
- 1069. پستی دنیا 344
- 1073. آن چه جای شگفتی دارد!؟ 345
- 1072. دنیا جاودانه نیست ! 345
- 1074. موارد عبرت آموز 345
- 1076. حذر از دنیا 346
- 1077. دنیا فانی است ! 346
- 1075. زایل کننده عقول 346
- 1079. زیانکاری در دنیا و آخرت 347
- 1081. سرای گذر 347
- 1080. پرهیز از دنیاپرستی 347
- 1078. سخن علی علیه السلام در وصف دنیا 347
- 1083. فرمان خدا نیکوست 348
- 1. اطاعت از خدا 348
- بخش اول : اطاعت از خدا و غیر خدا 348
- فصل چهارم : عبادت 348
- 1086. سفارش علی علیه السلام به فرزندش 349
- 1084. یکی از انگیزه های شکر گزاری 349
- 1085. طاعت تنها از خدا 349
- 1090. شناساندن پروردگار 350
- 1087. اطاعت بدون عذر 350
- 1089. بزرگ ترین حسرت در قیامت 350
- 1088. فرمانبرداری از خدا 350
- 1092. نهایت خشنودی خدا 351
- 1093. ستون حق 351
- 1091. موجبات خشنودی خدا 351
- 1094. پاس بزرگی خدا 352
- 1097. بهترین ذکر 352
- 1096. پرهیز از کوتاهی در کار 352
- 1095. شایسته فرمانبری 352
- 1100. ستایش حق 353
- 1099. خیر خواه ترین و خیاتنکارترین مردم 353
- 1098. جایگاه فرمانبرداران حق 353
- 1103. بهترین اطاعت 354
- 1102. جاده های مستقیم برای طاعت خدا 354
- 1101. اطاعت و معصیت خداوند 354
- 1105. عاقبت خروج 355
- 1104. حفظ خداوند از مردم 355
- 1107. آثار اطاعت از خدا 355
- 1106. فرمانبری از خدا 355
- 1110. نتیجه پناه بردن به خدا 356
- 1108. لطف دایم خدا 356
- 1109. آثار اطاعت از خدا 356
- 1113. اطاعت از خدا 357
- 1111. عید واقعی 357
- 1115. بیناترین دیدگان و شنواترین گوش ها 358
- 1117. هدایت امام 358
- 1116. ترس ملاقات با خدا 358
- 1114. فرمان بردن از خدا 358
- 1118. همه مردم آزادند 359
- 2. اطاعت از غیر خدا 359
- 1119. به غیر از خدا روی نیاورید 359
- 1120. خیر خواه ترین مردم 359
- 1122. خیر از دیدگاه امام علیه السلام 360
- 1123. عاقبت مطیعان تنبلی 360
- 1121. نافرمانی از خدا 360
- 1125. ترک خیر خداوندی 361
- 1124. نیرومندی در اطاعت خداوند 361
- 1126. بندگی غیر خدا 361
- 1127. پرهیز از نافرمانی خالق 362
- 1128. واجبات خالصانه 362
- بخش دوم : انجام فریضه و عبادت خداوندی 362
- 1129. ادای امانت الهی 362
- 1130. تقسیم ساعات و اوقات 363
- 1132. احتجاج با اعضای بدن 363
- 1131. عبادت بازرگان 363
- 1135. عبادت آزادگان 364
- 1136. عبادت آزادگان 364
- 1133. تجارت و سود 364
- 1134. خوشا به حال این نفس ! 364
- 1137. خوشا به حال حزب خدا 365
- 1138. روزی تضمین شده 365
- 1139. تقسیم ساعات و اوقات 365
- 1141. امید ثواب و عقاب 366
- 1140. تشویق به در نظر داشتن خدا 366
- 1142. نقش یقین در عبادت 366
- 1143. اینگونه نزد خدا برو! 367
- 1144. سکوت معنی دار 367
- 1145. بر پایی حدود 367
- 1147. ترغیب به انجام فرایض 368
- 1149. یاری خواستن از خدا 368
- 1146. تعیین ساعت عبادت خدا 368
- 1148. والاترین عبادت 368
- 1150. فلسفه ایمان 369
- 1152. عبادت به وقت 369
- 1151. فلسفه عبادت 369
- 1153. زمان کنار گذاشتن مستحبات 370
- 1155. تنها قدردان خوبی 370
- 1154. مستحبات مضر 370
- 1157. شفاعت قرآن 371
- 1156. اخبار موجود در قرآن 371
- بخش سوم : قرآن 371
- 1158. نوری تابناک 371
- 1160. تکامل دین در قرآن 372
- 1159. هدایت به طریقه ای محکم 372
- 1162. شفیعی مقبول 372
- 1161. بر طرف کننده تاریکی 372
- 1165. ریسمان محکم الهی 373
- 1164. بهار دل 373
- 1163. وسیله راه یابی 373
- 1167. چنگ به ریسمان خداوندی 374
- 1168. عمل به قرآن 374
- 1166. همنشینی با قرآن 374
- 1169. حکم زندگانی 375
- 1170. در خواست از خدا 375
- 1171. بهترین گفته ها 375
- 1172. وجوه قرآن 375
- 1173. کتاب هدایت 376
- 1174. ای کاش غافلان بیدار می شدند! 376
- 1175. هادی بدون گمراهی 376
- 1179. قران در قیامت 377
- 1178. ثروت در پناه قرآن 377
- 1177. شافع پذیرفته شده 377
- 1176. دوای دردها 377
- 1181. همراهی علی (ع ) با قرآن 378
- 1182. عقاب استهزاء قرآن 378
- 1180. قرآن را گرامی بدار! 378
- 1184. قرآن نور جاویدان 379
- 1183. ظاهری شگفت ، باطنی عمیق 379
- 1185. حق تلاوت 379
- 1186. جلوه گاه رخ الهی 380
- 1187. قرآن در همه شئون زندگی 380
- 1188. حق تلاوت 380
- 1189. نزول قرآن و فغان شیطان 381
- 1191. حق مردم بر اهل بیت و پیامبر 381
- 1192. علی علیه السلام قرآن شناس 381
- 1190. عدم اختلاف در قرآن 381
- 1194. پرهیز از تفسیر به راءی 382
- 1193. حق تلاوت 382
- 1195. نیاز به مفسر 382
- 1197. قرآن سیر آبی تشنگان 383
- 1196. ترتیل 383
- 1198. ثروتی که بی آن توانگری نباشد! 383
- 1202. بی اهمیتی به قرآن 384
- 1201. تمسک جویید به کتاب الهی ! 384
- 1199. زینت دل 384
- 1200. دژ استوار الهی 384
- 1205. مجمل های قرآن 385
- 1204. تازگی قرآن 385
- 1203. حق تلاوت 385
- 1207. شناخت راه حق 386
- 1208. حدود الهی در قرآن 386
- 1206. راه حق 386
- 1211. تطبیق امور با قرآن 387
- 1209. شروع فتنه 387
- 1210. جامعیت قرآن 387
- 1213. نور معنوی 388
- 1212. موجبات عصمت 388
- 1214. احیای قرآن 388
- 1215. حال قرآن نزد یاوران مهدی علیه السلام 389
- 1216. نظر اولیاء الله به قرآن 389
- 1217. همه چیز در این کتاب 389
- 1220. گریه بر گناهان 390
- 1219. عمل به قرآن 390
- 1218. خدا را خدا را در قرآن 390
- بخش چهارم : توبه 390
- 1221. قبولی توبه در هر زمان 391
- 1222. آسان تر از توبه 391
- 1223. باز بودن در توبه 391
- 1226. حسن توبه 392
- 1224. سکوت بهتر از سخن نابه جا 392
- 1225. شفیع نافع 392
- 1228. امید توبه 393
- 1230. استغفار چیست !؟ 393
- 1227. تاءخیر در توبه 393
- 1231. خیر واقعی در دنیا 394
- 1232. توبه به همراه آمرزش 395
- 1234. رابطه گناه و باران 395
- 1233. آیا توبه کاری نیست !؟ 395
- 1237. بخشش خداوند 396
- 1236. شتاب در توبه 396
- 1235. گناهان نابخشودنی 396
- 1238. رحمت خدا بر توبه کار 397
- 1240. باز بودن در توبه 397
- 1239. امان آمرزش 397
- 1241. از رحمت خدا نومید مباش ! (1234) 398
- بخش پنجم : ذکر 398
- 1242. کلید یاد خدا 398
- 1243. ذاکران حق 398
- 1246. آرامش دل ها 399
- 1244. ترنم حزب الله به ذکر الهی 399
- 1245. مونس تنهایی ها 399
- 1248. گشایش در دعا 400
- بخش ششم : دعا 400
- 1247. جلابخش قلوب 400
- 1249. نیازمندتر به دعا 400
- 1251. اخلاص در سؤ ال 401
- 1252. نومیدنشدن از کندی اجابت 401
- 1250. دفع بلا با دعا (1243) 401
- 1254. همانند تیرانداز بدون کمان 402
- 1253. محروم نبودن از اجابت (1246) 402
- بخش هفتم : دعاهای امام علی (ع ) (1249) 402
- 1255. طریقه دعاکردن 402
- 1258. پناه به خدا 403
- 1257. نیانیش حضرت علی (ع ) 403
- 1256. پناه بر خدا از انحراف 403
- 1259. نهی از ناسزاگویی 403
- 1260. رضا و توفیق خداوندی 404
- 1262. طلب بخشش 404
- 1261. درددل امیرالمؤ منین (ع ) با خدا 404
- 1265. ماءنوس ترین انس گیرندگان 405
- 1264. نیایش علی (ع ) 405
- 1263. راهنمایی خواستن علی (ع ) از خداوند 405
- 1266. حمد و سپاس خدا را سزاست ! 406
- بخش هشتم : شرافت کارکردن 406
- 1268. دوگونگی کار مردم دنیا 406
- 1267. آهسته و پیوسته 406
- 1269. کار با سرعت 407
- 1271. رابطه بین کار و نسب 407
- 1270. ارزش کار 407
- 1272. راهی به سرای آرامش 408
- 1274. تفاوت بسیار میان دو کار 408
- 1273. سستی در امور 408
- 1275. انجام خیر و بزرگ بودن آن 409
- 1277. ارزش انسان 409
- 1276. بشارت به کار سودمند 409
- 1278. کوتاهی کردن در کار نیک 410
- 1280. گیاه کردار 410
- بخش نهم : صدقه 410
- 1279. نیرومند در نیکوکاری باش ! 410
- 1283. آفات صدقه 411
- 1282. داروی آخرت 411
- 1284. رفع تنگدستی 411
- 1281. فضیلت صدقه آشکار 411
- 1286. حفظ ایمان 412
- فصل پنجم : فضایل اخلاقی 412
- بخش اول : صله رحم 412
- 1285. هر روز با صدقه 412
- 1288. نیاز خویشاوندی به دوستی (1281) 413
- 1289. محبت به خویشاوندان 413
- 1287. حق همسایه 413
- 1290. وجوب صله رحم 414
- 1291. فلسفه خانه بزرگ 414
- 1292. ره آورد جوانمردی 414
- 1293. زکات مال 415
- 1294. غریب حقیقی 415
- بخش دوم : عیب پوشی 415
- 1295. نظر در عیب خود 415
- 1298. راز جامه حیا 416
- 1297. بزرگ ترین عیب 416
- 1296. رابطه عیب و بخت 416
- بخش سوم : صبر و بردباری 417
- 1301. صبر وسیله نجات 417
- 1299. پوشاندن عیوب دیگران 417
- 1300. عیب آدمی 417
- 1303. دورکردن اندوه 418
- 1302. دعا در مورد صبر 418
- 1304. کمک از خدآدر اندوهناکی 418
- 1306. شکیبا در ناراحتی 419
- 1308. مایه شادی و شکر 419
- 1305. نیکوترین خصلت 419
- 1307. پیشه شکیبایی 419
- 1310. امتحان الهی 420
- 1311. صبر علی (ع ) 420
- 1309. دستاوردهای بردباری 420
- 1312. ارزش ایمان 421
- 1314. بی صبری در تدفین پیامبر (ص ) 421
- 1313. صبر در هنگام مصیبت 421
- 1315. صاحب صبری عظیم 422
- 1316. آن چه بردباری می آورد 422
- 1317. تمرین بردباری 422
- 1319. صبر آزادگان 423
- 1320. خطر بی تابی 423
- 1318. تباه شدن اجر صبر 423
- 1322. حلم و عقل 424
- 1321. دوگونه صبر 424
- 1323. مبارزه با حوادث 424
- 1325. نتیجه حلم 425
- 1327. ایمان و صبر 425
- 1324. صبر و ظفر 425
- 1326. از پایه های ایمان (1319) 425
- 1330. فضیلت حلم 426
- 1328. دهان بند بی خرد 426
- 1329. صبر و دلیری 426
- 1332. ابزار ریاست 427
- 1331. حلم و عزت 427
- 1333. گور عیب ها 427
- 1337. صبر بزرگان 428
- 1335. حلم و زندگی با مردم 428
- 1334. خرسندی 428
- 1336. مصیبت و شکایت به خلق 428
- 1338. توصیه به صبر 429
- 1340. صبر و رضا 429
- 1339. بردبار حقیقی 429
- 1343. شکیبا باش ! 430
- 1341. زکات ظفر 430
- 1342. صبر بر طاعت 430
- 1344. قضا و قدر 431
- 1345. ادای امانت الهی 431
- بخش چهارم : امانت داری و رازپوشی 431
- 1346. اولین امانت 431
- 1347. توصیه امام علی (ع ) به مالک اشتر 432
- 1349. حفظ امانت زمامداران 432
- 1348. وفای به عهد 432
- 1353. معاویه خیانتکار 433
- 1350. لغزش ها و علت ها 433
- 1352. امین مشمار! (1345) 433
- 1351. وفا به پیمان الهی 433
- 1355. بندگی مخلصانه برای خدا 434
- 1356. رسوای دنیا و آخرت 434
- 1354. رازپوشی 434
- 1357. سرزنش علی (ع ) به اصحابش 435
- 1359. حد آزادی مسئول 435
- 1358. استحکام میخ به عهد 435
- 1360. رازپوشی 436
- 1362. رحمت خدا بر قناعت پیشگان 436
- بخش پنجم : قناعت 436
- 1361. ثروت بی پایان 436
- 1363. خرسندی به آن چه مقدر شده 437
- 1365. گنج قناعت 437
- 1364. عاقبت قانع بودن 437
- 1366. طلب به اندازه معیشت 437
- 1368. دولتمند حقیقی 438
- 1369. خوشا به حال این فرد 438
- 1367. گنج قناعت 438
- 1371. از دست دادن عزت قناعت 439
- 1372. این گونه باش ! 439
- 1370. همراه نیک 439
- بخش ششم : زهد و زاهد 440
- 1374. قناعت مولای متقیان 440
- 1373. معنای زندگی پاک 440
- 1375. قناعت به روزی 440
- 1379. اوصاف اولیای خداوند 441
- 1378. راه شناسایی نیکوکاران 441
- 1376. عوامل ریاضت 441
- 1377. کلید رنج 441
- 1381. مومنان واقعی 442
- 1380. زهد در دنیا 442
- 1382. امید به خدا 442
- 1385. اعلموا عباد الله اءن المؤ من لا یصبح و لا یمسی الا و نفسه ظنون عنده . 443
- 1384. پاداش در ازای کار خوب 443
- 1386. گروگان فضل خداوند 443
- 1383. مؤ من از دیدگاه حضرت علی (ع ) 443
- 1388. یاری در زهد 444
- 1387. وصف راهیان راه خدا 444
- 1389. سخن و اندیشه مؤ من 444
- 1391. ثمرات زهد 445
- 1392. برترین زهد (1385) 445
- 1390. حال زاهدان در دنیا 445
- 1396. زاهد در دنیا و راغب به آخرت 446
- 1394. موجبات آسایش (1387) 446
- 1395. حالات اهل ذکر 446
- 1393. زهد و شناخت 446
- 1397. بهترین بازدارنده 447
- 1399. مومن واقعی از دیدگاه علی (ع ) 447
- 1398. ساعات مومن 447
- 1401. بالاترین زهد 448
- 1402. ریاضت 448
- 1400. فقرزدایی 448
- 1403. حالات زاهدین در دنیا 449
- 1404. امنیت در ترس (1397) 449
- 1405. حقیقت زهد 449
- 1407. دل های مشتاق 450
- 1406. مسابقه در خوبی ها 450
- 1408. نظر اولیاء به باطن دنیا 450
- 1412. محبوب ترین بندگان 451
- 1409. گروگان های گورها 451
- 1410. اوصاف حزب الله 451
- 1411. حالات بندگی مشتاق خدا 451
- 1414. نتیجه اتکای به خدا 452
- 1413. خودپسندی 452
- 1415. چراغ های هدایت 452
- 1416. ترس پیامبر برای امت 453
- 1417. بی اعتنایی علی (ع ) به دنیا 453
- 1418. احوال انسان بی اعتنا به دنیا 453
- 1421. وصیت به تقوی 454
- 1419. ناچیزی دنیا 454
- 1420. تقوا در هر زمان 454
- بخش هفتم : تقوا 454
- 1424. تقوا بالاترین عمل 455
- 1425. آنچه دل را می میراند 455
- 1422. تقوی داروست 455
- 1423. پیش گرفتن تقوا 455
- 1428. تقوی بورزید! 456
- 1426. تقوا پیشه کن 456
- 1427. بهترین بزرگواری 456
- 1429. تقوای الهی در تمام موارد 457
- 1431. نتیجه ترس از خدا 457
- 1430. سفارش به تقوای الهی 457
- 1434. تعالی بخشیدن به روح 458
- 1432. بهترین سفارش 458
- 1435. تقوای اولیاءالله 458
- 1433. تقوا کلید هر در بسته 458
- 1437. عدم غفلت از دنیا (1430) 459
- 1436. تنها مونس 459
- 1438. سرانجام تقواپیشگان (1431) 459
- 1440. وصف پرهیزگاران 460
- 1439. امر به تقوای الهی 460
- 1441. پرهیزگاران چگونه اند؟ 460
- 1444. رفتار صحیح در دنیا 461
- 1443. ترس از خدا (1436) 461
- 1442. تقوای الهی را پیشه کن (1435) 461
- 1447. پرهیزگار از دیدگاه امیر (ع ) (1440) 462
- 1445. رفتار پرهیزگار 462
- 1449. صفت پرهیزگاران 463
- 1450. همت های والا 463
- 1448. توصیف پرهیزگاران 463
- 1452. وپژگی پرهزگاران 464
- 1454. خلوص پرهیزگاران 464
- 1453. خنده و سکوت پرهیزگار 464
- 1451. بالاترین عزت 464
- 1455. نیاز پرهیزگاران 465
- 1457. نشانه های پرهیزگاران (1450) 465
- 1456. عظمت تقوای الهی 465
- 1458. معنای معصوم 466
- 1460. پرهیزگاری و سلامتی بدن 466
- 1459. پناهگاه محکم بشر 466
- 1463. انسان پارسا 467
- 1461. زایل کننده پرهیزگاری 467
- 1462. جلوگیری از سقوط در مهلکه (1455) 467
- 1464. سرور اخلاق 467
- 1465. بزرگی و پرهیزکاری 468
- 1467. عمل در درگاه خداوند 468
- 1466. نشانه ایمان 468
- 1468. حالات پرهیزگاران (1461) 469
- 1469. تقوا، دوای درد جان ها 469
- 1470. توصیه به تقوای الهی 469
- 1471. اثرات پرهیزگاری 470
- 1472. نکوهش دنیا (1465) 470
- 1473. نگریستن به نشانه های تقوا 470
- 1476. نکوهش طمع 471
- 1474. رابطه تقوا و خصومت 471
- 1475. پند تقوا 471
- 1478. راه روشنی به سوی بهشت 472
- 1479. تواضع متقین 472
- 1477. تقوای خاشعانه 472
- 1481. دو توصیه مهم 473
- 1482. بندگان شکرگزار خداوند 473
- 1480. رابطه تقوا و حفظ زبان 473
- 1484. وصیت به تقوا 474
- 1483. شستشوی گناهان باتقوا 474
- 1485. حق تقوا 474
- 1489. کلید هدایت 475
- 1487. در سایه پیشگاه خداوندی (1480) 475
- 1488. تقوای اولیاء خدا 475
- 1486. وصیت به پرهیزگاری 475
- 1490. تقوا بورزید از این پروردگار (1483) 476
- 1491. کلید رستگاری 476
- 1495. شفای بیماری ها با تقوا 477
- 1494. نیرومندی بوسیله پرهیزگاری 477
- 1492. دو سفارش عظیم 477
- 1493. برحذر از دنیا و پیشه گرفتن تقوا 477
- 1498. بهترین وصیت 478
- 1497. صفات پرهیزگار 478
- 1496. زنده بودن مثل ها 478
- 1501. علائم صفات متقین 479
- 1499. نفس مطیع 479
- 1500. تقوا بورز هر چند اندک ! 479
- 1504. پسندیده ترین وصایا 480
- 1503. تحریک برای عمل 480
- 1502. کیفیت تقوای الهی 480
- 1508. بهترین توشه سفر آخرت 481
- 1505. بهتر از تندرستی 481
- 1507. ضرورت تقوا 481
- 1506. انسان پرهیزگار 481
- 1509. اصالت تقوا 482
- 1510. عاقبت بی تقوایی (1503) 482
- 1511. ره توشه تقوا 483
- 1513. طالب دنیابودن 483
- 1512. دوستی و دشمنی پرهیزگار (1505) 483
- 1514. روح و بدن متقین (1507) 484
- 1516. بازدارنده شبهات 484
- بخش هشتم : شک و یقین 484
- 1515. مظلوم شدن عیب نیست مادامی که ... 484
- 1517. شک در حق 485
- 1519. خطر بدعت های شبهه ناک 485
- 1520. نتیجه شک 485
- 1518. حال اولیای خدا هنگام شک 485
- 1522. اقدام به گاه یقین 486
- 1521. آثار مخرب شبهه (1514) 486
- 1523. عاملین به شبهات 486
- 1524. همراه با جماعتی و شبیه به آنان 487
- 1525. شک به خداوند. 487
- 1526. تقویت قلب 487
- 1530. شناخت حوادث و پندآموزی از آن 488
- 1528. بخش های شک 488
- 1529. انتظار خصلت های پسندیده 488
- 1527. یقین و مقصود 488
- 1531. حق یقین 489
- 1533. بالاترین پارسایی 489
- 1532. راسخ در دین 489
- 1535. محبوب ترین بندگان خدا 490
- 1536. اهمیت حلال و حرام 490
- بخش نهم : حلال و حرام خداوندی 490
- 1534. گمان خوب 490
- 1538. اخلاق و فداکاری 491
- 1537. خوشا به آن که ... 491
- 1539. امیدهای بر باد رفته 491
- 1541. دوری از محرمات 492
- 1540. ضامن ویرانی خانه 492
- 1542. تعریف زهد 492
- 1544. نیازخواهی از نااهل 493
- بخش دهم : حیثیت و آبرو 493
- 1543. تشبیه آبرو 493
- 1545. پرهیز از جدال 493
- 1549. حفظ آبرو 494
- 1548. قدر حیثیت انسان 494
- 1546. خودداری از لطمه زدن به حیثیت 494
- 1547. حافظ آبروی انسان 494
- بخش یازدهم : عزت 495
- 1552. رشد عزت در آدمی 495
- 1551. فضیلت برتر 495
- 1550. دنیا از نگاه مومن 495
- 1553. عزت راستین 496
- 1554. بالاترین عزت ها 496
- 1555. حد گفتن و نگفتن 496
- 1556. عزت در اسلام 497
- 1557. بی نیازی از پوزش 497
- 1558. بالاترین نژاد 497
- 1559. ارزش عفت 498
- 1560. حد پاکدامنی 498
- بخش دوازدهم : عفت 498
- 1561. زینت فقر 498
- بخش سیزدهم : زبان و گفتار 499
- 1563. فرشته ای از فرشتگان حق 499
- 1562. مایه پاکدامنی 499
- 1564. تشویق به عفت 499
- 1566. آمادگی گفتار 500
- 1568. درندگی زبان 500
- 1567. اهمیت زبان مرد 500
- 1565. زبان خیرخواه بهتر از مال 500
- 1569. مهار زبان 501
- 1571. گفتار و کردار 501
- 1570. حفظ زبان 501
- 1574. خاموشی از گفتار 502
- 1572. نهی از زخم زبان 502
- 1573. وقت در کلام 502
- 1577. پرهیز از سخن ناپسند 503
- 1575. ثواب گفتار 503
- 1576. مؤ ثرتر از یورش 503
- 1578. حذر از نقل سخن بی محتوا 503
- 1579. جایگاه زبان خردمند و نادان 504
- 1581. رابطه عقل و گفتار 504
- 1580. اهانت به شخصیت 504
- 1583. ثمرات خاموشی 505
- 1584. گذشت 505
- 1582. تفاوت راستگو و دروغگو 505
- بحش چهاردهم : گذشت 505
- 1586. زکات پیروزی (1579) 506
- 1585. جایگاه گذشت 506
- 1587. گذشت 506
- بخش پانزدهم : غیرت 507
- 1588. دست خدا با جوانمردان است ! 507
- 1590. شکرانه ظفر 507
- 1589. شایسته ترین مردم به گذشت 507
- 1594. اندازه غیرت مرد 508
- 1593. تفاوت غیرتمندی زن و مرد 508
- 1591. دوری از غیرتمندی بی جا 508
- 1592. هدف تعصب 508
- 1596. تشبیه زن 509
- 1595. خصلت های خوب زنان 509
- 1597. پرهیز از زنان بد 509
- 1598. مخفی گاه مردان 510
- 1599. چگونگی رفتار با زن 510
- 1600. آزمون شخصیت 510
- 1602. ثمره اعتدال در امور 511
- 1601. نابودی بشر 511
- بخش شانزدهم : اعتدال و میانه روی 511
- 1603. میانه روی در بخشندگی 511
- 1604. ترس را کنار نه ! 512
- 1605. عزم و اراده (1598) 512
- بخش هفدهم : اراده و پایداری 512
- 1606. درجه مشمول رحمت خداوند (1599) 512
- 1609. اراده و پایداری 513
- 1607. اندیشه های مصمم 513
- 1608. ایستادگی 513
- 1610. اعتماد به الطاف کارساز 514
- 1612. هم نومید باش هم امیدوار! 514
- 1611. از هیچ چیز ناامید نباشید! 514
- 1615. امیدوار به لقای پروردگار 515
- 1614. پرهیز از بدگمانی 515
- 1613. نومیدی از رحمت خدا 515
- 1617. نومیدی از رحمت خدا 516
- 1618. خوش گمانی نسبت به خدا 516
- 1619. فقیه واجدالشرایط 516
- 1616. نومیدی از رحمت خدا 516
- 1620. بزرگ ترین توانگری 517
- 1622. امیدواری امام علی (ع ) 517
- 1621. تلخی ناامیدی 517
- بخش نوزدهم : فضیلت مشورت 518
- 1624. عیب و کاستی 518
- 1625. مشورت در امور 518
- 1623. نومید مشوید تا آمرزش هست ! 518
- 1628. دور باد راءی کج اندیش ! 519
- 1627. رابطه راءی و بخت 519
- 1626. پند پیر از راءی جوان به 519
- 1630. شنیدن آرای گوناگون 520
- 1631. سودمندنبودن راءی 520
- 1632. بخیل را در مشورت داخل مگردان ! (1624) 520
- 1629. شریک عقل بزرگان 520
- 1635. مشورت و مقصود 521
- 1633. راه صحیح اندیشی 521
- 1634. بزرگ ترین پشتیبان 521
- 1638. بهترین همنشینان 522
- 1636. آداب معاشرت با خانواده 522
- بخش بیستم : آداب معاشرت 522
- 1639. آداب معاشرت با مردم 523
- 1641. اینگونه معاشرت نما (1633) 523
- 1640. جایگاه نرمی 523
- 1644. موجب فضیلت و برتری 524
- 1642. کفایت ادب (1634) 524
- 1645. میراث بزرگ 524
- 1643. زیورهای تازه 524
- 1647. دوری از سخن چین 525
- 1646. پاداش نیکان 525
- 1648. نهی از بلندکردن صدا 525
- 1651. سرنوشت نهایی (1643) 526
- 1649. توشه آخرت خوشبخت 526
- بخش بیست و یکم : خوشبختی و سعادت 526
- 1650. سعادتمند و بدبخت 526
- 1654. سعادت از آن چه کسی است ؟ 527
- 1653. موجبات آسایش 527
- 1652. گشایش بعد از سختی 527
- 1656. خوشبختی از دیدگاه امام (ع ) (1648) 528
- 1657. خوشبختی ها و بدبختی ها 528
- 1655. درخواست همنشینی با انسان های خوشبخت 528
- 1658. گستاخ بر خدا 528
- 1659. آفریننده خوشبختی ها 529
- 1660. آن چه خوشی می آورد 529
- بخش بیست و دوم : بخشش و سخاوت 529
- 1663. ببخش هر چند کم باشد! 530
- 1661. شرط سخاوت 530
- 1662. پایداری دین و دنیا 530
- 1664. نتیجه یقین 530
- 1666. انفاق مال 531
- 1667. نیکی به دیگران 531
- 1665. بالارفتن ارزش انسان (1657) 531
- 1668. تواضع بزرگان 532
- 1669. از دست دادن دوسوم دین 532
- بخش بیست و سوم : تواضع 532
- 1670. حسن خوارکردن نفس 532
- 1673. نتیجه تواضع 533
- 1672. سنگر فروتنی 533
- 1671. تکیه بر خداوند 533
- 1675. فروتنی در برابر خلق 534
- 1676. تکمیل نعمت 534
- بخش بیست و چهارم : تجلی دل 534
- 1674. بهترین شرافت 534
- 1680. عاقبت دل مرده 535
- 1677. قلب نورانی 535
- 1679. برتری دل پرهیزگار 535
- 1683. هر که دلی را شاد کند (1675) 536
- 1681. دل بی نور 536
- 1682. ره سپران بادل (1674) 536
- 1686. روشنی بخش قلوب 537
- 1685. پرده دل 537
- 1684. لوح دیدگان 537
- 1687. بیمارکننده قلوب 537
- 1688. بهترین دل ها (1680) 538
- 1690. نرم کننده قلوب 538
- 1689. سخت دلی 538
- 1693. دلیل دل مردگی 539
- 1692. دوای دل خسته 539
- 1691. صیقل دهنده دل ها 539
- 1695. طبیب عالمیان 540
- 1696. نادانی دل 540
- 1694. انحراف دل 540
- 1697. خوی وحشی در دل مردان (1689) 540
- 1698. آماده ساختن گوش دل 541
- 1700. نتیجه قلب آگاه 541
- 1699. شگفتی دل آدمی 541
- 1703. نتیجه سنگ دلی 542
- 1701. زنده دلی 542
- 1702. بیماری دل (1694) 542
- 1705. عامل فرورفتن در گناه 543
- بخش اول : حسد 543
- فصل ششم : رذایل اخلاقی 543
- 1706. ستایش کم و زیاد 543
- 1704. پرده دل 543
- 1708. نقصان دوستی 544
- 1709. حسود خرد 544
- 1707. عجب از حسود! 544
- 1710. نتیجه حسادت کم 545
- بخش دوم : طمع 545
- 1712. مطیعان فرمان الهی (1704) 545
- 1711. زبونی در طمع 545
- 1715. طمع بی بازگشت 546
- 1714. بنده ذلت 546
- 1716. مقصد مرکب طمع 546
- 1713. نکوهش طمع 546
- 1717. پرتگاه خرد 547
- 1718. باخت ابدی 547
- 1719. حقارت طمعکار 547
- بخش سوم : نفس و خواهش نفسانی 548
- 1722. بازنده و نکوحال 548
- 1720. طمع و هلاکت 548
- 1721. تربیت قبل از شکل گیری شخصیت 548
- 1725. تربیت نفس 549
- 1723. شریک کوری دل 549
- 1724. زیانکار حقیقی 549
- 1726. ریاضت نفس 550
- 1727. بر پروردگارت دلیر مشو! 550
- 1729. گماشتگان بر انسان 550
- 1728. همرهان نفس 550
- 1730. تبهکاران عمر به هوس 551
- 1732. تشویق به محاسبه نفس 551
- 1731. خدایا تو ببخش ! 551
- 1735. ضرر هوای نفس 552
- 1734. طلب بخشش از هوای نفس 552
- 1733. سرزنش نفس 552
- 1737. کرامت نفس 553
- 1736. اشتیاق بهشت 553
- 1738. رابطه قدرت و شهوت 553
- 1739. غلبه بر هوای نفس 553
- 1740. ناجی از هوای نفس 554
- 1741. برحذر از نفس باشید! 554
- 1742. جنگیدن با هوای نفس 554
- 1744. پرهیز از بدگمانی 555
- 1745. مخالفت با هوای نفس 555
- 1743. آغاز فتنه 555
- 1747. بهترین حمایتگر در برابر نفس 556
- 1749. عاقبت رهایی نفس 556
- 1746. ریشه کنی هوای نفس 556
- 1748. تربیت قبل از رشد هوای نفس 556
- 1750. رحم به نفس خود 557
- 1852. سفارشات علی (ع ) به مالک اشتر 557
- 1751. فراخوانده شده به هوس و گمراهی 557
- 1753. هوای نفس خوارج 558
- 1754. محبوب ترین بنده در نزد خدا (1746) 558
- 1756. نفس خوارشده مؤ من 559
- 1757. تحذیر مالک از هوای نفس 559
- 1755. معاویه فریب خورده هوی 559
- 1760. خیرخواهی برای نفس 560
- 1758. ثمره دیدن با چشم دل 560
- 1759. سفارش های به شریخ بن هانی 560
- 1762. هوای نفس و معصیت خداوند 561
- 1763. فرار از هر چیز و رسیدن به آن 561
- 1761. ثمره ارجمندی نفس 561
- 1765. واعظ نفس 562
- 1764. دعوت به اصلاح نفس 562
- 1766. یاری جستن علی (ع ) از خدا 562
- 1768. حسابرسی از نفس 563
- 1770. المغبون من غبن نفسه 563
- 1769. بقای آثار زشت لذت ها 563
- 1767. ریشه کنی هوای نفس 563
- 1773. نفس را بکش ! 564
- 1771. هوای نفس و آرزوی طولانی 564
- 1772. تاءدیب نفس 564
- 1774. هوای نفس و رحمت الهی 565
- 1776. نفس را گرامی دار! 565
- 1775. سرآغاز فتنه ها (1767) 565
- 1777. مخالفت با نفس 565
- 1780. پرهیز از مشورت با بخیل 566
- 1779. عیب حقیقی 566
- بخش چهارم : بخل 566
- 1778. زندگی فقیران ، حساب توانگران ! 566
- 1783. توصیه به احسان 567
- 1781. دوری از بخل 567
- 1782. بخیل و شایسته ولایت نیست ! (1774) 567
- 1784. نهی از رقابت با بخیلان 568
- 1786. صلاح روزگار 568
- بخش پنجم : ستم و ستمگری 568
- 1785. زشت ترین نوع ستم 568
- 1789. حال آغازگر ستم در قیامت 569
- 1787. میزان بین خود و دیگران (1779) 569
- 1788. بدترین توشه در قیامت 569
- 1793. دو عامل تباهی دین و دنیا 570
- 1791. نحوه قسم ستمکار 570
- 1790. امر به معروف و نهی از منکر 570
- 1792. سرانجام شوم ستم 570
- 1796. در این روزگار خوش بین مباش ! 571
- 1794. شکست حتمی ستمکار (1786) 571
- 1795. انتقام گرفتن از ستمگر 571
- 1799. گناهکار بودن ستمگر 572
- 1798. مقتول تیغ ستم (1790) 572
- 1797. مغلوب حقیقی 572
- 1801. اتمام حجت بر امام علی (ع ) 573
- 1800. انواع ستم 573
- 1802. پرهیز از ستمگری 573
- 1803. ستمگران دنیاطلب 573
- 1804. پرهیز از ستمگری 574
- 1806. بیزاری از ستم 574
- 1805. زودی بازخواست ستمکار 574
- 1808. انتقام گرفتن از ستمگر 575
- 1807. مهلت دادن به ستمگر 575
- 1809. پرهیز از ستمگری 576
- 1810. پشیمانی ستمگر 576
- 1812. ستم ، خانمان برانداز است ! 576
- 1811. پرهیز از ستمگری 576
- 1815. نزدیکتر به انتقام خداوندی 577
- 1814. فرجام صبر بر ستم 577
- 1813. بدترین توشه قیامت 577
- 1817. زمامداران ستمگر 578
- 1818. شرکت در امور 578
- 1816. زورگویی و ستم 578
- 1820. گناه برتر از نیکی 579
- 1821. دوری از کبر 579
- 1819. رسیدگی به ستمدیدگان 579
- بخش ششم : خودبینی و تکبر 579
- 1822. ذلت جباران 580
- 1825. هرچه بر خود پسندی بر دیگران هم ! 580
- 1824. از اعمال ناپسند بر حذر باش ! 580
- 1823. آفت عقل 580
- 1827. ترسناک ترین وحشت 581
- 1828. تعجب از کبر متکبر 581
- 1826. مانع افزودن 581
- 1830. حسودان خرد 582
- 1829. غرور طاووس 582
- 1831. تنهایی هراس انگیز 582
- 1832. فرو رفتن در گناهان 583
- 1835. انسان گستاخ 583
- 1833. قوم پاک علی (ع ) 583
- 1834. آثار تکبر 583
- 1836. خطای گناهکار 584
- 1837. نخستین آدم متکبر 584
- 1838. سرپوش عیوب 584
- 1840. آفت خودپسندی 585
- 1841. مبارزه با شیطان 585
- 1839. خودپسند مباش ! 585
- 1843. پرده ای از غرور 586
- 1844. غرور و تکبر 586
- 1845. خودبینی را کنار بگذار! 586
- 1842. جزای متکرین نزد خدا 586
- 1846. حکمت تحریم زنا 587
- بخش هفتم : زنا 587
- بخش هشتم : نفی فخرفروشی 587
- 1847. نهی از زنا 587
- 1848. مردگان مایه عبرت نه فخر 588
- 1849. تکبر را دور بریز! 588
- 1851. مرز ستودن و چاپلوسی 588
- 1850. آدمیزاد را چه به فخرفروشی ؟! 588
- 1853. پشیمانی به دنبال عصبانیت 589
- بخش نهم : تعصب 589
- 1853. غیرت نابجا 589
- 1854. پیشوای متعصبان 589
- 1856. دافع اندیشه صحیح (1848) 590
- 1857. تعصب پسندیده 590
- 1855. آیا غیرت ندارید؟ 590
- 1858. تعصب پسندیده 591
- بخش دهم : خشم 591
- 1859. خشم برای خدا 591
- 1861. بردباری هنگام خشم 592
- 1860. سیک مغزی شیطان 592
- 1862. دنیا سرای جاودان نیست ! 592
- 1866. زمان فرو نشاندن خشم 593
- 1864. تحذیر از خشم 593
- 1863. مکان صحیح خشم 593
- 1865. نزدیکی غضب الهی 593
- 1867. نشانه خشونت 594
- 1869. نابخشودنی بودن گناه خشم 594
- 1868. از انواع جنون 594
- 1872. خلاف برهان سنت 595
- 1870. بر نابکاران خشم گیر! (1862) 595
- 1871. دنبال بدعت نباشید! 595
- بخش یازدهم : بدعت (1863) 595
- بخش دوازدهم : گمراهی و گمراه کنندگان 596
- 1874. زندگی با نادانی ، مرگ با گمراهی 596
- 1873. بدترین کارها 596
- 1875. نفس گمراه 596
- 1877. موجبات گمراهی 597
- 1878. زارعین زیانکار 597
- 1876. پیروان شیطان 597
- 1879. شوربخت واقعی 598
- 1880. ترس موسی (ع ) 598
- 1881. قوی ترین شاعران 598
- 1884. معاویه ، پیشوای گمراهان 599
- 1883. نشانگر راه راست 599
- 1882. یاران گمراهان 599
- 1886. گمراه کنندگان و گمراهان 600
- 1888. ویران کننده پایه های گمراهی 600
- 1885. وظیفه عقل 600
- 1887. عالم گمراه کننده 600
- 1889. امام گمراه کننده 601
- 1891. سبقت موجب گمراهی است ! 601
- 1890. صراط مستقیم 601
- 1894. علل گمراهی 602
- 1893. گمراهی در کجروی است ! 602
- 1892. وصف گمراهان 602
- 1896. توصیف گمراهان 603
- 1898. گمراهی آراسته 603
- 1897. ارتداد و واپس گرایی 603
- 1895. رنگ گمراهی 603
- 1900. درمان بزرگ ترین دردها 604
- 1901. مست گمراهی 604
- 1899. دعای دوری از گمراهی 604
- 1904. گمراهی از صراط مستقیم 605
- 1902. ویران کننده پایه های گمراهی 605
- 1903. گمراهی آشکار 605
- بخش سیزدهم : غیبت 606
- 1907. بزرگ ترین گناهان 606
- 1906. پناه از گمراهی در هدایت (1898) 606
- 1905. بزرگ ترین خیانت 606
- 1909. عدم شتاب در بدی 607
- بخش چهاردهم : شتاب 607
- 1910. پرهیزاز شتاب 607
- 1908. کار شخص ناتوان 607
- بخش پانزدهم : اسراف و تبذیر 608
- 1912. پرهیز از شتاب 608
- 1913. اسراف ، کار منافقین 608
- 1911. نشانه نادانی 608
- 1915. بهترین مردم 609
- 1914. بخشش مال و ثروت 609
- 1916. احوال جاهلان 609
- 1918. تکیه گاه اعتدال 610
- 1917. اعتدال در زندگی 610
- 1919. تعادل در امور زندگی 610
- 1922. بسنده به اندک نمودن 611
- 1920. دوری از حرص و آز 611
- 1923. راه مستقیم و میانه 611
- 1921. میانه روی در اموال 611
- 1925. تباه شدن اسراف کار 612
- 1926. بخشش فقط در راه خدا 612
- 1924. افراط و تفریط 612
- بخش شانزدهم : عیب و عیب جویی 613
- 1929. دیده فرو بر به گمان خویش ! 613
- 1927. میوه تفریط 613
- 1928. مانع عیب گویی 613
- 1932. از خرده گرفتن بر دیگران بپرهیز (1924) 614
- 1930. دوری از عیب جویان 614
- 1931. احمق واقعی 614
- 1935. عیب جویی از مردم و مسامحه با خود 615
- 1934. مانع عیب جویی 615
- 1933. رابطه بین بخت و عیب 615
- 1937. بزرگترین عیب 616
- 1936. ابتدا به عیب خود بنگر 616
- 1938. جایگاه راستگو و دروغگو 616
- بخش هفدهم : انسان دروغگو و فاسق 616
- 1939. تشبیه دروغگو به سراب 617
- 1942. عاقبت مخالفت با شخص خیرخواه 617
- 1940. پیوستن به اهل صدق 617
- 1941. بدترین گفتار 617
- 1943. آلوده شدن به دروغگویی 618
- 1945. چون مرده در بین زندگان 618
- 1944. راستگویی امام (ع ) 618
- 1946. فریب دروغگویی ها 619
- 1947. خطر تکیه کردن به رای 619
- بخش هجدهم : نکوهش و خودرایی 619
- 1948. نابودی رای 619
- 1950. بی همانندی خدا 620
- 1951. نشان نادانی (1943) 620
- 1949. از بین رفتن رای 620
- 1954. سرنوشت انسان تنها (1946) 621
- 1953. علت تفرقه 621
- 1952. سفارش به وحدت 621
- بخش نوزدهم : اختلاف و تفرقه 621
- 1956. نعمت در سایه اتحاد 622
- 1955. اهمیت دل های متفق 622
- 1957. پیامد اختلاف 622
- 1958. پیروزی با جمع است ولو باطل ! 623
- 1960. دلیل اختلاف دعوت ها (1952) 623
- 1959. اختلاف و نابودی 623
- 1962. پایه های کفر 624
- 1961. اختلاف کیفری الهی است 624
- 1964. نیمی از شکست 625
- 1963. همداستانی بر تفرقه 625
- 1965. گرفتاران اندوه 625
- بخش بیستم : اندوه و غم 625
- 1967. دوری از مواضع تهمت 626
- 1968. همنشینی با هوسرانان 626
- فخش بیست و یکم : سایر رذایل اخلاقی 626
- 1966. یاران سرکشی 626
- 1973. پرهیز از بدگمانی 627
- 1972. رفع بدی با بدی 627
- 1971. از کینه ورزی بپرهیز! 627
- 1969. تکامل انسان ها 627
- 1976. تحذیر از سبکسری 628
- 1975. پرهیز از منت گذاشتن 628
- 1974. آمیختن با شاهان 628
- 1978. پرهیز از عجله در امور 629
- 1979. فرو رفتن در منجلاب ربا 629
- 1977. زایل شدن نظر 629
- 1981. فراهم کننده زشتی ها 630
- 1980. یاران روزگار 630
- 1982. توصیه به همنشینی پاکان 630
- 1984. توصیه علی (ع ) به مالک اشتر 631
- 1983. دور کردن بدی 631
- 1985. فضایل بی حد علی (ع ) 631
- 1988. جلوگیری کننده از ضلالت 632
- 1987. معادن همه خطایا 632
- فصل هفتم : فصول دیگری از نهج البلاغه 632
- بخش اول : دین اسلام 632
- 1986. حذر از طاعت فاسقین 632
- 1989. واژگونی اسلام 633
- 1990. بالاترین شرف 633
- 1991. تفسیراسلام 633
- 1995. دین برگزیده خدا 634
- 1994. روشن ترین راه 634
- 1992. اسلام ؛ کلید در نیکی 634
- 1993. مسابقه در خوبی ها 634
- 1997. اسمی از سلامت (1987) 635
- 1996. انجام دین و رضایت پروردگار 635
- 1998. اسلام معاویه 635
- 1999. غایت اسلام 636
- 2000. سهل الوصول بودن اسلام (1990) 636
- 2001. مسلمانان دروغین 636
- 2005. مهاجر واقعی اسلام 637
- 2002. اسلام ظاهری 637
- 2003. اثرات اعتقاد به خدا و اسلام 637
- 2004. راه های شرایع دین (1994) 637
- 2006. فضیلت اسلام 638
- بخش دوم : ایمان (1997) 638
- 2088. چون نقطه ای سفید در دل 638
- 2007. از نشانه های ایمان 638
- 2011. برترین ایمان 639
- 2009. شناخت با دل (1999) 639
- 2010. اصلاحگر قلوب 639
- 2012. سه مرحله ایمان 640
- 2014. اعتماد بر الطاف خدایی 640
- 2013. فلسفه ایمان 640
- 2016. ایمان ملایک 641
- 2015. حفظ ایمان با صدقه 641
- 2017.ایمان پایدار 641
- 2018. چهار تکیه گاه ایمان 641
- 2021. رشته اصلی ایمان 642
- 2019. چراغ نورانی ایمان 642
- 2020. برترین وسیله توسل 642
- 2022. زبان استوار و ایمان استوار 643
- 2024. آراسته کردن گناه 643
- بخش سوم : حزب شیطان 643
- 2023. عزت جستن از غیر خدا 643
- 2025. یاری از خدا در دوری از شیطان 644
- 2027. عامل دوری شیطان 644
- 2026. تنهایی و نفوذ شیطان 644
- 2029. یکی از سپاهیان بزرگ ابلیس 645
- 2031. گرفتاران در دام ابلیس 645
- 2028. تسلط شیطان بر گمراهان 645
- 2030. پشیمانی یاران ابلیس 645
- 2032. شیون شیطان 646
- 2033. طمع شیطان 646
- 2035. عاقبت حزب شیطان 647
- 2037. ترس از خدا 647
- 2034. اسلحه ای در برابر ابلیس 647
- 2036. دوری از وسوسه های شیطان 647
- 2039. پیامدهای اختلاف 648
- 2038. بسیج حزب شیطان 648
- 2040. میدان عمل شیطان 648
- 2042. شیطان را بفریب ! 649
- 2043. حزب شیطان 649
- 2041. وعده شیطان 649
- 2047. بسیج نیرو علیه شیطان 650
- 2045. بزرگ ترین فریب ابلیس 650
- 2046. صفات پیروان شیطان 650
- 2044. منافقان حزب شیطان اند 650
- 2050. عیرت گیری از ابلیس 651
- 2049. دوری از خودپسندی 651
- 2048. وسوسه های شیطان 651
- بخش چهارم : بدترین و برترین مردم 652
- 2052. مقرب ترین مردم 652
- 2051. برآورندگان دعوی شیطان 652
- 2054. محبوب ترین بندگان نزد خدا 653
- 2053. فاضل ترین بندگان 653
- 2055. خیرخواه ترین مردم 653
- 2058. برترین مؤ منان 654
- 2057. بدترین خلق نزد خالق 654
- 2056. دودستگی مردم 654
- 2062. بهترین بندگان خدا 655
- 2061. شایسته ترین خلق 655
- 2060. برترین بنده 655
- 2059. مبغوض ترین بندگان نزد خدا 655
- 2063. هر که بر اساس آنچه خدا نازل کرده است داوری نکند 656
- 2065. بدترین مردم از دیدگاه علی (ع ) 657
- 2066. بدبخت حقیقی 657
- 2064. حال محبوب ترین بندگان 657
- 2068. نتیجه ظلم و ستم 658
- 2069. سنگینی مسئولیت زمامدار 658
- 2070. سستی نکردن در امر حق 658
- 2067. جایگاه حق و باطل 658
- 2071. روشنی راه حق 659
- 2072. سرنوشت خوارج 659
- 2073. حق پذیری 659
- 2076. بهترین کارها 660
- 2075. علت نابودی گذشتگان 660
- 2074. صفات حزب باطل 660
- 2078. به جا آوردن حق و عدالت 661
- 2079. همواره سخن حق گو! 661
- 2077. حقوق خدای تعالی 661
- 2080. حقوق خدا بر بندگان 661
- 2081. مقررات دین 662
- 2083. علت فساد مردم 662
- 2082. گناه کار باطل 662
- 2085. حقوق مردم نسبت به یکدیگر 663
- 2086. یاران اندک حق 663
- 2084. فاصله بین حق و باطل 663
- 2087. عیب مرد 664
- 2089. ادعای دروغ 664
- 2088. حق خدا بر انسان 664
- 2092. سخن علی (ع ) به ابوذر هنگام تبعیدش 665
- 2090. کم ترین حق خداوند 665
- 2091. حذر از مقابله برابر حق 665
- 2094. معیار شناخت حق و باطل 666
- 2095. حب عدالت 666
- 2093. حق دو جانبه است ! 666
- 2097. عدالت امام 667
- 2096. لزوم حق گویی 667
- 2098. انواع مست کننده ها 668
- 2100. حقوق متقابل پدر و فرزند 668
- 2099. سنگینی حق 668
- 2101. توجه به حقوق الهی 668
- 2103. کوران راه حق 669
- 2102. پیشگویی بر حق 669
- 2104. آفت پاسخ انبوه 669
- 2106. نتیجه معرفت 670
- 2105. هر کس حق به او سود نرساند... 670
- 2107. یاوران حق 670
- 2111. عبادت غیر خدا 671
- 2109. روشنی راه حق 671
- 2110. حق مردم بر علی و حق علی بر مردم 671
- 2108. تلاش در راه حق 671
- 2112. نورانیت مسیر خداوندی 672
- 2114. طلب یاری در ادای حق 672
- 2113. شادی به ناحق 672
- 2117. بهترین امور 673
- 2116. علل قدرت زمامدار نابکار 673
- 2115. ذلت و عزت حقیقی 673
- 2118. گذاشتن وقت برای نیازمندان 674
- 2120. یاری خدا از حق جویان 674
- 2119. محبوب ترین کارها 674
- 2123. نتیجه سستی 675
- 2122. معرفت به باطل 675
- 2121. یاور حق 675
- 2125. پیروان حق و باطل 676
- 2127. اثرات خونریزی ناروا 676
- 2124. تفریق حق از باطل 676
- 2126. حق گویاست ! 676
- 2130. پست ترین و والاترین دانش 677
- 2128. خونریزی ناحق 677
- بخش ششم : عمل به علم 677
- 2129. رابطه دانش و عمل 677
- 2133. پند امام (ع ) 678
- 2132. عمل برای روز حساب 678
- 2131. عمل نیک و بد 678
- 2135. حرکت با علم 679
- 2136. جهل ، قاتل عالمان ! 679
- 2134. تدارک و عمل برای آخرت 679
- 2140. فاصله بین دو کردار 680
- 2138. عمل با یقین 680
- 2137. عمل به مقررات پیمان ها 680
- 2139. عالم بی عمل به چه ماند؟ 680
- بخش هفتم : علم و عالم 681
- 2143. نام نیک بهتر از مال و ثروت 681
- 2141. کوتاهی در کردار 681
- 2142. سفارش علی (ع ) به حارث 681
- 2146. دانش مضر 682
- 2144. علمی را که نمی دانی مگو! 682
- 2147. دانش به از مال 683
- 2149. مردم بر سه دسته اند 683
- 2148. آباد کردن سرزمین 683
- 2150. نادانی دشمن آدمی 684
- 2151. دانش شنیدنی همراه دانش فطری 684
- 2152. تعهد آموزش 684
- 2153. بالاترین شرافت 684
- 2154. بسته شدن تحصیل 685
- 2156. فهم حق 685
- 2155. میراث ارجمند 685
- 2159. دو گرسنه ای که سیر نمی شوند 686
- 2158. خیر در سکوت و گفتار 686
- 2157. ندانستن عیب نیست 686
- 2161. تنها کیش بشر 687
- 2163. عالم بی عمل 687
- 2162. بستن راه هرگونه عذر 687
- 2160. ظرف علم 687
- 2165. عمل کردن به علم 688
- 2166. خیر واقعی 688
- 2164. ترس از مرگ 688
- 2167. مخزن راز خردمند 689
- 2168. سینه مملو از دانش 689
- 2169. سخن حکیمان 689
- 2170. ارزش انسان 690
- 2171. دانش و کردار 690
- 2172. سخن حکیمانه را بپذیر! 690
- 2174. پرهیز از آموختن اخترشناسی 691
- 2173. استوار در علم و عمل 691
- 2175. فضیلت دانش با بینش 692
- 2177. عالم زنده است گرچه بمیرد 692
- 2176. دانش آموزی حتی از منافق 692
- 2178. با ارزش ترین ثروت 693
- 2180. عالم حیوان نما 693
- 2179. مردم کم خردند! 693
- 2183. بپرسید پیش از آن که نیابید! 694
- 2182. نیت سوال 694
- 2181. دانشمند حقیقی 694
- 2184. راسخین در علم 695
- 2186. آبادی با علم 695
- 2187. مایه زندگانی و باعث مرگ 695
- 2185. علم با عمل 695
- 2189. دانشمندان منافق 696
- 2190. موجب هراس از مرگ 696
- 2188. جاهل دانا، دانشمند جاهل 696
- 2192. گمشده مؤ من 697
- 2193. دانش نهانی 697
- 2191. پست ترین و ارجمندترین دانش 697
- 2195. عالم حقیقی 698
- 2196. علم برتر از ثروت 698
- 2197. نمی دانی لب مگشا! 698
- 2194. عالم جاهل 698
- بخش هشتم : ناتوان و ناتوانی 699
- 2199. حکمت را بگیر! 699
- 2198. خاموشی ستوده 699
- 2200. اول امتحان بعد اعتماد 699
- 2203. ناتوانی و ناتوان 700
- 2202. کم شدن شهوت 700
- 2201. ناتوانی آشکار 700
- بخش نهم : بیماری 701
- 2204. پیشی گرفتن در کار نیک 701
- 2206. تندرستی و حسادت 701
- 2205. ناتوانی و ناتوان 701
- 2208. سرمایه احمقان 702
- بخش دهم : آرزو 702
- 2207. ریزش گناهان 702
- 2209. فریب آرزو 702
- 2211. رها کردن لجام آرزو 703
- 2210. مهلت زندگی 703
- 2212. تو چنین مباش ! 703
- 2214. عامل کوری دل 704
- 2213. برترین بی نیازی 704
- 2215. عاقبت آرزوی طولانی 704
- 2216. فرا رسیدن مرگ و سر آمدن آرزو 704
- بخش یازدهم : متفرقات 705
- پاورقی ها 705
- 2217. متوسل به خدا شوید! 705
- 2218. خداوند دانای همه امور 705
- خطبه ها 907
- -1 907
- -2 907
- -4 908
- -5 908
- -3 908
- -6 909
- -9 909
- -8 909
- -10 909
- -7 909
- -13 910
- -12 910
- -15 910
- -11 910
- -14 910
- -17 911
- -19 911
- -16 911
- -18 911
- -21 912
- -23 912
- -20 912
- -22 912
- -24 913
- -27 913
- -25 913
- -26 913
- -30 914
- -28 914
- -29 914
- -31 914
- -33 915
- -34 915
- -32 915
- -35 915
- -38 916
- -37 916
- -39 916
- -36 916
- -40 916
- -44 917
- -45 917
- -43 917
- -42 917
- -41 917
- -49 918
- -47 918
- -50 918
- -48 918
- -46 918
- -52 919
- -51 919
- -54 919
- -55 919
- -53 919
- -59 920
- -56 920
- -57 920
- -60 920
- -58 920
- -64 921
- -63 921
- -62 921
- -61 921
- -65 921
- -67 922
- -66 922
- -69 922
- -68 922
- -71 923
- -72 923
- -74 923
- -73 923
- -70 923
- -76 924
- -78 924
- -77 924
- -79 924
- -75 924
- -81 925
- -80 925
- -83 925
- -82 925
- -85 926
- -84 926
- -86 926
- -89 927
- -88 927
- -87 927
- -91 928
- -94 929
- -92 929
- -93 929
- -95 929
- -96 930
- -97 930
- -99 930
- -98 930
- -101 931
- -102 931
- -100 931
- -103 931
- -106 932
- -104 932
- -105 932
- -107 933
- -108 933
- -109 933
- -110 934
- -112 934
- -113 934
- -116 935
- -114 935
- -117 935
- -118 936
- -120 936
- -121 936
- -119 936
- -124 937
- -125 937
- -122 937
- -123 937
- -129 938
- -127 938
- -126 938
- -128 938
- -133 939
- -132 939
- -130 939
- -131 939
- -136 940
- -134 940
- -138 940
- -137 940
- -142 941
- -140 941
- -139 941
- -141 941
- -143 942
- -146 942
- -144 942
- -145 942
- -147 943
- -149 943
- -150 943
- -148 943
- -153 944
- -151 944
- -152 944
- -156 945
- -154 945
- -155 945
- -159 946
- -157 946
- -158 946
- -160 946
- -164 947
- -162 947
- -163 947
- -165 948
- -166 948
- -169 949
- -168 949
- -167 949
- -170 949
- -174 950
- -172 950
- -173 950
- -171 950
- -176 951
- -178 951
- -177 951
- -182 952
- -181 952
- -179 952
- -180 952
- -184 953
- -183 953
- -185 954
- -186 954
- -187 954
- -188 955
- -190 955
- -189 955
- -191 956
- -192 956
- -193 957
- -194 958
- -195 958
- -196 958
- -197 958
- -198 959
- -199 959
- -201 960
- -204 960
- -200 960
- -202 960
- -203 960
- -208 961
- -205 961
- -206 961
- -209 961
- -207 961
- -212 962
- -210 962
- -211 962
- -213 962
- -216 963
- -215 963
- -214 963
- -218 964
- -221 964
- -219 964
- -220 964
- -217 964
- -222 965
- -223 965
- -227 966
- -224 966
- -225 966
- -226 966
- -228 967
- -229 967
- -231 967
- -232 967
- -230 967
- -236 968
- -234 968
- -237 968
- -233 968
- -239 969
- -241 969
- -240 969
- نامه ها 969
- -238 969
- -3 970
- -2 970
- -4 970
- -1 970
- -5 970
- -9 971
- -10 971
- -7 971
- -8 971
- -6 971
- -11 972
- -13 972
- -12 972
- -14 972
- -16 973
- -15 973
- -18 973
- -17 973
- -19 974
- -22 974
- -21 974
- -20 974
- -23 974
- -24 975
- -25 975
- -26 975
- -27 975
- -28 976
- -30 976
- -29 976
- -31 977
- -32 978
- -34 978
- -33 978
- -35 978
- -38 979
- -36 979
- -39 979
- -37 979
- -43 980
- -40 980
- -41 980
- -42 980
- -44 980
- -46 981
- -47 981
- -45 981
- -49 982
- -50 982
- -51 982
- -48 982
- -53 983
- -52 983
- -54 984
- -55 984
- -57 985
- -56 985
- -59 985
- -60 985
- -58 985
- -63 986
- -64 986
- -62 986
- -61 986
- -66 987
- -68 987
- -65 987
- -67 987
- -70 988
- -72 988
- -73 988
- -71 988
- -69 988
- -78 989
- -77 989
- -75 989
- -76 989
- -74 989
- کلمات قصار 990
- -79 990
من کتاب له عَلَیْهِ السَّلامُ :إلی معاویه فَاتَّقِ اللهَ فِیَما لَدَیْکَ، وَانْظُرْ فی حَقِّهِ عَلَیْکَ، وَارْجِعْ إِلَی مَعْرِفَهِ مَا لاَ تُعْذَرُ بَجَهَالَتِهِ، فَإِنَّ لِلطَّاعَهِ أَعْلاَماً وَاضِحَهً، وَسُبُلاً نَیِّرَهً، وَمَحَجَّهً نَهْجَهً،وَغَایَهً مُطَّلَبَهً یَرِدُهَا الاََْکْیَاسُ وَیُخَالِفُهَا الاََْنْکَاسُ مَنْ نَکَبَ عَنْهَا جَارَعَنِ الْحَقِّ، وَخَبَطَ فِی التِّیهِ وَغَیَّرَ اللهُ نِعْمَتَهُ، وَأحَلَّ بِهِ نِقْمَتَهُ. فَنَفْسَکَ نَفْسَکَ! فَقَدْ بَیَّنَ اللهُ لَکَ سَبِیلَکَ، وَحَیْثُ تَنَاهَتْ بِکَ أُمُورُکَ، فَقَدْ أَجْرَیْتَ إِلَی غَایَهِ خُسْرٍ وَمَحَلَّهِ کُفْرٍ، وَإِنَّ نَفْسَکَ قَدْ أَوْحَلَتْکَ شَرّاً، وَأَقْحَمَتْکَ غَیّاً وَأَوْرَدَتْکَ الْمَهَالِکَ، وَأَوْعَرَتْ عَلَیْکَ الْمَسَالِکَ.
-31
ومن وصیّته له عَلَیْهِ السَّلامُ للحسن بن علی عَلَیْهِ السَّلامُ: ، کتبها إلیه ب «حاضرین» عند انصرافه من صفّین مِنَ الْوَالِدِ الْفَانِ، الْمُقِرِّ لِلزَّمَانِ الْمُدْبِرِ الْعُمُرِ، الْمُسْتَسْلِمِ لِلدَّهْرِ، الذَّامِ لِلدُّنْیَا، السَّاکِنِ مَسَاکِنَ الْمَوْتَی، الظَّاعِنِ عَنْهَا غَداً، إِلَی الْمَوْلُودِ الْمُؤَمِّلِ مَا لاَ یُدْرَکُ، السَّالِکِ سَبِیلَ مَنْ قَدْ هَلَکَ، غَرَضِ الاََْسْقَامِ رَهِینَه ِالاََْیَّامِ، وَرَمِیَّهِ، الْمَصَائِبِ، وَعَبْدِ الدُّنْیَا، وَتَاجِرِ الْغُرُورِ، وَغَرِیمِ الْمَنَایَا، وَأَسِیرِ الْمَوْتِ، وَحَلِیفِ الْهُمُومِ،قَرِینِ الاََْحْزَانِ، وَنُصْبِ الاَْفَاتِ وَصَرِیعِ الشَّهَوَاتِ، وَخَلِیفَهِ الاََْمْوَاتِ. أَمَّا بَعْدُ، فَإِنَّ فِیَما تَبَیَّنْتُ مِنْ إِدْبَارِ الدُّنْیَا عَنِّی، وَجُمُوحِ الدَّهْرِعَلَیَّ، وَإِقْبَالِ الاَْخِرَهِ إِلَیَّ، مَا یَزَعُنِی عَنْ ذِکْرِ مَنْ سِوَایَ، وَالاْهْتَِمامِ بِمَا وَرَائِی غَیْرَ أَنِّی حَیْثُ تَفَرَّدَ بِی دُونَ هُمُومِ النَّاسِ هَمُّ نَفْسِی، فَصَدَفَنِی رَأْیِی، وَصَرَفَنِی عَنْ هَوَایَ، وَصَرَّحَ لِی مَحْضُ أَمْرِی فَأَفْضَی بِی إِلَی جِدٍّ لاَ یَکُونُ فِیهِ لَعِبٌ، وَصِدْقٍ لاَ یَشُوبُهُ کَذِبٌ. وَوَجَدْتُکَ بَعْضِی، بَلْ وَجَدْتُکَ کُلِّی، حَتَّی کَأَنَّ شَیْئاً لَوْ أَصَابَکَ أَصَابَنِی، وَکَأَنَّ لْمَوْتَ لَوْ أَتَاکَ أَتَانِی، فَعَنَانِی مِنْ أَمْرِکَ مَا یَعْنِینی مِنْ أَمْرِ نَفْسِی، فَکَتَبْتُ إِلیْکَ کِتَابِی هَذا، مُسْتظْهِراً بِهِإِنْ أَنا بَقِیتُ لَکَ أَوْ فَنِیتُ. فَإِنِّی أُوصِیکَ بِتَقْوَی اللهِ أَیْ بُنیَّ وَلُزُومِ أَمْرِهِ، وَعِمَارَهِ قَلْبِکَ بِذِکْرِهِ، وَالاِْعْتِصَامِ بِحَبْلِهِ، وَأَیُّ
سَبَبٍ أَوْثقُ مِنْ سَبَبٍ بَیْنکَ وَبَیْنَ اللهِ عَزّوَجَلَّ إِنْ أَنْتَ أَخَذْتَ بِهِ! أَحْیِ قَلْبَکَ بِالْمَوْعِظَهِ، وَأَمِتْهُ بِالزَّهَادَهِ، وَقَوِّهِ بِالْیَقِینِ، وَنَوِّرْهُ بِالْحِکْمَهِ، وَذَلِّلْهُ بِذِکْرِ الْمَوْتِ، وَقَرِّرْهُ بِالْفَنَاءِ وَبَصِّرْهُ فَجَائِعَ الدُّنْیَا، وَحَذِّرْهُ صَوْلَهَ الدَّهْرِ وَفُحْشَ تَقَلُّبِ اللَّیَالِی وَالاََْیَّامِ، وَاعْرِضْ عَلَیْهِ أَخْبَارَ الْمَاضِینَ، وَذَکِّرْهُ بِمَا أَصَابَ مَنْ کَانَ قَبْلَکَ مِنَ الاََْوَّلِینَ، وَسِرْ فِی دِیَارِهِمْ وَآثَارِهِمْ، فَانْظُرْ مَا فَعَلُواعَمَّا انْتَقَلُوا، وَأَیْنَ حَلُّوا وَنَزَلُوا! فَإِنَّکَ تَجِدُهُمْ انْتَقَلُوا عَنِ الاََْحِبَّهِ، وَحَلُّوا دَارَالْغُرْبَهِ، وَکَأَنَّکَ عَنْ قَلِیلٍ قَدْ صِرْتَ کَأَحَدِهِمْ. فَأَصْلِحْ مَثْوَاکَ، وَلاَ تَبِعْ آخِرَتَکَ بِدُنْیَاکَ، وَدَعِ الْقَوْلَ فِیَما لاَ تَعْرِفُ، وَالْخِطَابَ فِیَما لَمْ تُکَلَّفْ، وَأَمْسِکْ عَنْ طَرِیقٍ إِذَا خِفْتَ ضَلاَلَتَهُ، فَإِنَّ الْکَفَّ عِنْدَ حَیْرَهِ الضَّلاَلِ خَیْرٌ مِنْ رُکُوبِ الاََْهْوَالِ، وَأْمُرْ بالْمَعْرُوفِ تَکُنْ مِنْ أَهْلِهِ، وَأَنْکِرِ المُنکَرَ بِیَدِکَ وَلِسَانِکَ، وَبَایِنْ مَنْ فَعَلَهُ بِجُهْدِکَ، وَجَاهِدْ فِی اللهِ حَقَّ جَهَادِهِ، وَلاَ تَأْخُذْکَ فِی اللهِ لَوْمَهُ لاَئمٍ، وَخُضِ الْغَمَرَاتِ إلَی الحَقِّ حَیْثُ کَانَ، وَتَفَقَّهُ فِی الدِّینِ، وَعَوِّدْ نَفْسَکَ الصَّبْرَ عَلَی الْمَکْرُوهِ، وَنِعْمَ الْخُلُقُ التَّصَبُّرُ، وَأَلْجِیءْ نَفْسَکَ فِی الاَُمُورِ کُلِّهَا إِلَی إِلهِکَ، فَإِنَّکَ تُلجِئُهَا إِلَی کَهْفٍ حَرِیزٍ وَمَانِعٍ عَزِیزٍ، وَأَخْلِصْ فِی الْمَسْأَلَهِ لِرَبِّکَ، فَإِنَّ بِیَدِهِ الْعَطَاءَ وَالْحِرْمَانَ، وَأَکْثِرِ الاِسْتِخَارَهَ وَتَفَهَّمْ وَصِیَّتِی، وَلاَ تَذْهَبَنَّ (عَنْکَ صَفْحاً فَإِنَّ خَیْرَ الْقَوْلِ مَا نَفَعَ. وَاعْلَمْ أَنَّهُ لاَ خَیْرَ فِی عِلْمٍ لاَ یَنْفَعُ، وَلاَ یُنْتَفَعُ بِعِلْمٍ لاَ یَحِقُّ تَعَلُّمُهُ. أَیْ بُنَیَّ، إِنِّی لَمَّا رَأَیْتُنِی قَدْ بَلَغْتُ سِنّاً وَرَأَیْتُنِی أَزْدَادُ وَهْناً بَادَرْتُ بِوَصِیَّتِی إِلَیْکَ، وَأَوْرَدْتُ خِصَالاً مِنْهَا قَبْلَ أَنْ یَعْجَلَ بِی أَجَلِی دُونَ أَنْ أُفْضِیَط إِلَیْکَ بِمَا فِی نَفْسِی، أَوْ أَنْ أَنْقُصَ فِی رَأْیِی کَمَا نُقِصْتُ فِی جِسْمِی، أَوْ یَسْبِقَنِی إِلَیْکَ بَعْضُ غَلَبَاتِ الْهَوَی وَفِتَنِ الدُّنْیَا، فَتَکُونَ کَالصَّعْبِ النَّفُورِ، وَإِنَّمَا قَلْبُ الْحَدَثِ کَالاََْرْضِ الْخَالِیَهِ مَا ألْقِیَ فِیهَا مِنْ شَیءٍ قَبِلَتْهُ، فَبَادَرْتُکَ بِالاََْدَبِ قَبْلَ
أَنْ یَقْسُو قَلْبُکَ، وَیَشْتَغِلَ لُبُّکَ، لِتَسْتَقْبِلَ بِجِدِّ رَأْیِکَ مِنَ الاََْمْرِ مَا قَدْ کَفَاکَ أَهْلُ التَّجَارِبِ بُغْیَتَهُ وَتَجْرِبَتَهُ، فَتَکُونَ قَدْ کُفِیتَ مَؤُونَهَ الطَّلَبِ، وَعُوفِیتَ مِنْ عِلاَجِ التَّجْرِبَهِ، فَأَتَاکَ مِنْ ذلِکَ مَا قَدْ کُنَّا نَأْتِیهِ، وَاسْتَبَانَ لَکَ مَا رُبَّمَا أَظْلَمَ عَلَیْنَا مِنْهُ. أَیْ بُنَیَّ، إِنِّی وَإِنْ لَمْ أَکُنْ عُمِّرْتُ عُمُرَ مَنْ کَانَ قَبْلِی، فَقَدْ نَظَرْتُ فِی أَعْمَالِهِمْ، وَفَکَّرْتُ فِی أَخْبَارِهِمْ، وَسِرْتُ فِی آثَارِهِمْ، حَتَّی عُدْتُ کَأَحَدِهِمْ، بَلْ کَأَنِّی بِمَا انْتَهَی إِلَیَّ مِنْ أُمُورِهِمْ قَدْ عُمِّرْتُ مَعَ أَوَّلِهِمْ إِلَی آخِرِهِمْ، فَعَرَفْتُ صَفْوَ ذلِکَ مِنْ کَدَرِهِ، وَنَفْعَهُ مِنْ ضَرَرِهِ، فَاسْتَخْلَصْتُ لَکَ مِنْ کُلِّ أَمْرٍ نَخِیلَتَهُ،تَوَخَّیْتُ لَکَ جَمِیلَهُ، وَصَرَفْتُ عَنْکَ مَجْهُولَهُ، وَرَأَیْتُ حَیْثُ عَنَانِی مِنْ أَمْرِکَ مَا یَعْنِی الْوَالِدَ الشَّفِیقَ، وَأَجْمَعْتُ عَلَیْهِمِنْ أَدَبِکَ أَنْ یَکُونَ ذلِکَ وَأَنْتَ مُقْبِلُ الْعُمُرِ مُقْتَبَلُ الدَّهْرِ، ذُونِیَّهٍ سَلِیمَهٍ، وَنَفْسٍ صَافِیَهٍ، وَأَنْ أَبْتَدِئَکَ بِتَعْلِیمِ کِتَابِ اللهِ عَزَّ وَجَلَّ وَتَأْوِیلِهِ، وَشَرَائِعِ الاِِْسْلاَمِ وَأَحْکَامِهِ، وَحَلاَلِهِ وَحَرَامِهِ، لاَ أُجَاوِزُ ذلِکَ بَکَ إِلَی غَیْرِهِ. ثُمَّ أَشْفَقْتُأَنْ یَلْتَبِسَ عَلَیْکَ مَا اخْتَلَفَ النَّاسُ فِیهِ مِنْ أَهْوَائِهِمْ وَآرَائِهِمْ مِثْلَ الَّذِی الْتَبَسَ عَلَیْهِمْ، فَکَانَ إِحْکَامُ ذلِکَ عَلَی مَا کَرِهْتُ مِنْ تَنْبِیهِکَ لَهُ أَحَبَّ إِلَیَّ مِنْ إِسْلاَمِکَ إِلَی أَمْرٍ لاَ آمَنُ عَلَیْکَ بِهِ الْهَلَکَهَ وَرَجَوْتُ أَنْ یُوَفِّقَکَ اللهُ فِیهِ لِرُشْدِکَ، وَأَنْ یَهْدِیَکَ لِقَصْدِکَ، فَعَهِدْتُ إِلَیْکَ وَصِیَّتِی هذِهِ. وَاعْلَمْ یَا بُنَیَّ، أَنَّ أَحَبَّ مَا أَنْتَ آخِذٌ بِهِ إِلَیَّ مِنْ وَصِیَّتِی تَقْوَی اللهِ، وَالاِِْقْتِصَارُ عَلَی مَا فَرَضَهُ اللهُ عَلَیْکَ، وَالاََْخْذُ بِمَا مَضَی عَلَیْهِ الاََْوَّلُونَ مِنْ آبَائِکَ، وَالصَّالِحُونَ مِنْ أَهْلِ بَیْتِکَ، فَإِنَّهُمْ لَمْ یَدَعُواأَنْ نَظَرُوا لاََِنْفُسِهِمْ کَمَا أَنْتَ نَاظِرٌ، وَفَکَّرُوا کَمَا أَنْتَ مُفَکِّرٌ، ثُمَّ رَدَّهُمْ آخِرُ ذلِکَ إِلَی الاََْخْذِ بِمَا عَرَفُوا، وَالاِِْمْسَاکِ عَمَّا لَمْ یُکَلَّفُوا، فَإِنْ أَبَتْ نَفْسُکَ أَنْ تَقْبَلَ ذلِکَ دُونَ أَنْ تَعْلَمَ کَمَا عَلِمُوا فَلْیَکُنْ طَلَبُکَ
ذلِکَ بَتَفَهُّمٍ وَتَعَلُّمٍ، لاَ بِتَوَرُّطِ الشُّبُهَاتِ،وَعُلَقِ لْخُصُومَاتِ. وَابْدَأْ قَبْلَ نَظَرِکَ فِی ذلِکَ بِالاِسْتِعَانَهِ بِإِلهِکَ، وَالرَّغْبَهِ إِلَیْهِ فِی اتَوْفِیقِکَ، وَتَرْکِ کُلِّ شَائِبَهٍ أَوْلَجَتْکَ فِی شُبْهَهٍ، أَوْ أَسْلَمَتْکَ إِلَی ضَلاَلَهٍ. فَإذا أَیْقَنْتَ أَنْ قَدْ صَفَا قَلْبُکَ فَخَشَعَ، وَتَمَّ رَأْیُکَ وَاجْتَمَعَ، وَکَانَ هَمُّکَ فِی ذلِکَ هَمّاً وَاحِداً، فَانْظُرْ فِیَما فَسَّرْتُ لَکَ، وَإِنْ أنْتَ لَمْ یَجْتَمِعْ لَکَ مَا تُحِبُّ مِنْ نَفْسِکَ، وَفَرَاغِ نَظَرِکَ وَفِکْرِکَ، فَاعْلَمْ أَنَّکَ إِنَّمَا تَخْبِطُ الْعَشْوَاءَ وَتَتَوَرَّطُ الظَّلْمَاءَ، وَلَیْسَ طَالِبُ الدِّینِ مَنْ خَبَطَ وَلاَ مَنْ خَلَّطَ، وَالاِِْمْسَاکُ عَنْ ذلِکَ أَمْثَلُ فَتَفَهَّمْ یَا بُنَیَّ وَصِیَّتِی، وَاعْلَمْ أَنَّ مَالِکَ الْمَوْتِ هُوَمَالِکُ الحَیَاهِ، وَأَنَّ الْخَالِقَ هُوَ الْمُمِیتُ، وَأَنَّ الْمُفْنِیَ هُوَ الْمُعِیدُ، وَأَنَّ الْمُبْتَلِیَ هُوَ الْمُعَافِی، وَأَنَّ الدُّنْیَا لَمْ تَکُنْ لِتَسْتَقِرَّ إِلاَّ عَلَی مَا جَعَلَهَا اللهُ عَلَیْهِ مِنْ النَّعْمَاءِ، وَالاِِْبْتِلاَءِ، وَالْجَزَاءِ فِی الْمَعَادِ، أَوْ مَاشَاءَ مِمَّا لاَ تعْلَمُ، فَإِنْ أَشْکَلَ عَلَیْکَ شَیْءٌ مِنْ ذلِکَ فَاحْمِلْهُ عَلَی جَهَالَتِکَ بِهِ، فَإِنَّکَ أَوَّلُ مَا خُلِقْتَ جَاهِلاً ثُمَّ عَلِمْتَ، وَمَا أَکْثَرَ مَا تَجْهَلُ مِنَ الاََْمْرِ، وَیَتَحَیَّرُ فِیهِ رَأْیُکَ، وَیَضِلُّ فِیهِ بَصَرُکَ ثُمَّ تُبْصِرُهُ بَعْدَ ذلِکَ ! فَاعْتَصِمْ بِالَّذِی خَلَقَکَ وَرَزَقَکَ وَسَوَّاکَ، وَلْیَکُنْ لَهُ تَعَبُّدُکَ، وَإِلَیْهِ رَغْبَتُکَ، وَمِنْهُ شَفَقَتُکَ وَاعْلَمْ یَا بُنَیَّ أَنَّ أَحَداً لَمْ یُنْبِیءْ عَنِ اللهِ سُبْحَانَهُ کَمَا أَنْبَأَ عَنْهُ نَبِیُّنَا صلی الله علیه وآله فَارْضَ بِهِ رَائِداً وَإِلَی النَّجَاهِ قَائِدَاً، فَإِنِّی لَمْ آلُکَ نَصِیحَهً وَإِنَّکَ لَنْ تَبْلُغَ فِی النَّظَرِ لِنَفْسِکَ وَإِنِ اجْتَهَدْتَ مَبْلَغَ نَظَرِی لَکَ. وَاعْلَمْ یَا بُنَیَّ، أَنَّهُ لَوْ کَانَ لِرَبِّکَ شَرِیکٌ لاَََتَتْکَ رُسُلُهُ، وَلَرَأَیْتَ آثَارَ مُلْکِهِ وَسُلْطَانِهِ، وَلَعَرَفْتَ أَفْعَالَهُ وصِفَاتِهِ، وَلکِنَّهُ إِلهٌ وَاحدٌ کَمَا وَصَفَ نَفْسَهُ، لاَ یُضَادُّهُ فِی مُلْکِهِ أَحَدٌ، وَلاَ یَزُولُ أَبَداً وَلَمْ یَزَلْ، أَوَّلٌ قَبْلَ الاََْشْیَاءِ بِلاَ أَوَّلِیَّهٍ، وَآخِرٌ بَعْدَ الاََْشْیَاءِ بِلاَ نِهَایَهٍ، عَظُمَ عَنْ
أَنْ تَثْبُتَ رُبُوبِیَّتُهُ بَإحَاطَهِ قَلْبٍ أَوْبَصَرٍ. فَإِذَا عَرَفْتَ ذلِکَ فَافْعَلْ کَمَا یَنْبَغِی لِمِثْلِکَ أَنْ یَفْعَلَهُ فِی صِغَرِ خَطَرِهِ وَقِلَّهِ مَقْدِرَتِهِ، وَکَثْرَهِ عَجْزِهِ،عَظِیمِ حَاجَتِهِ إِلَی رَبِّهِ، فِی طَلَبِ طَاعَتِهِ، وَالرَّهْبَهِ مِنْ عُقُوبَتِهِ، وَالشَّفَقَهِ مِنْ سُخْطِهِ، فَإِنَّهُ لَمْ یَأْمُرْکَ إِلاَّ بِحَسَنٍ، وَلَمْ یَنْهَکَ إِلاَّ عَنْ قَبِیحٍ. یَا بُنَیَّ، إِنِّی قَدْ أَنْبَأْتُکَ عَنِ الدُّنْیَا وَحَالِهَا، وَزَوَالِهَا وَانْتِقَالِهَا، وَأَنْبَأْتُکَ عَنِ الاَْخِرَهِ وَمَااُعِدَّ لاََِهْلِهَا فِیهَا،وَضَرَبْتُ لَکَ فِیهِمَا الاََْمْثَالَ، لِتَعْتَبِرَ بِهَا، وَتَحْذُوَعَلَیْهَا. إِنَّمَا مَثَلُ مَنْ خَبَرَ الدُّنْیَاکَمَثَلِ قَوْمٍ سَفْرٍ نَبَا بِهِمْ مَنْزِلٌ جَدِیبٌ فأَمُّوا مَنْزِلاً خَصِیباً وَجَنَاباً مَرِیعاً فَاحْتَمَلُوا وَعْثَاءَالطَّرِیقِ، وَفِرَاقَ الصَّدِیقِ، وَخُشُونَهَ السَّفَرِ، وَجُشُوبَهَ الْمَطْعَمِ، لِیَأتُوا سَعَهَ دَارِهِمْ، وَمَنْزِلَ قَرَارِهِمْ، فَلَیْسَ یَجِدُونَ لِشَیْءٍ مِنْ ذلِکَ أَلَماً، وَلاَ یَرَوْنَ نَفَقَهً مَغْرَماً، وَلاَ شَیْءَ أَحَبُّ إِلَیْهِمْ مِمَّا قَرَّبَهُمْ مِنْ مَنْزِلِهِمْ، وَأَدْنَاهُمْ مِنْ مَحَلِّهِمْ. وَمَثَلُ مَنِ اغْتَرَّ بِهَا کَمَثَلِ قَوْمٍ کَانُوا بِمَنْزِلٍ خَصِیبٍ، فَنَبا بِهِمْ إِلَی مَنْزِلٍ جَدِیبٍ، فَلَیْسَ شَیْءٌ أَکْرَهَ إِلَیْهِمْ وَلاَ أَفْظَعَ عِنْدَهُمْ مِنْ مُفَارَقَهِ مَا کَانُوا فیِهِ، إِلَی مَا یَهْجُمُونَ عَلَیْهِ وَیَصِیرُونَ إِلَیْهِ. یَا بُنَیَّ، اجْعَلْ نَفْسَکَ مِیزَاناً فِیَما بَیْنَکَ وَبَیْنَ غَیْرِکَ، فَأَحْبِبْ لِغَیْرِکَ مَا تُحِبُّ لِنَفْسِکَ، وَاکْرَهْ لَهُ مَا تَکْرَهُ لَهَا، وَلاَ تَظْلِمْ کَمَا لاَ تُحِبُّ أَنْ تُظْلَمَ، وَأَحْسِنْ کَمَا تُحِبُّ أَنْ یُحْسَنَ إِلَیْکَ، وَاسْتَقْبِحْ مِنْ نَفْسِکَ مَا تَسْتَقْبِحُ مِنْ غَیْرِکَ، وَارْضَ مِنَ النَّاسِ بِمَا تَرْضَاهُ لَهُمْ مِنْ نَفْسِکَ، وَلاَ تَقُلْ مَا لاَ تَعْلَمُ وَإِنْ قَلَّ مَا تعْلَمُ، وَلاَ تَقُلْ مَا لاَ تُحِبُّ أَنْ یُقَالَ لَکَ. وَاعْلَمْ، أَنَّ الاِِْعْجَابَ ضِدُّ الصَّوَابِ، وَآفَهُ الاََْلْبَابِ فَاسْعَ فِی کَدْحِکَ وَلاَ تَکُنْ خَازِناً لِغَیْرِکَ وَإِذَا أَنْتَ هُدِیتَ لِقَصْدِکَ فَکُنْ أَخْشَعَ مَا تَکُونُ لِرَبِّکَ. وَاعْلَمْ، أَنَّ أَمَامَکَ طَرِیقاً ذَا مَسَافَهٍ بَعِیدَهٍ، وَمَشَقَّهٍ شَدِیدَهٍ، وَأَنَّهُ لاَ غِنَی بِکَ فِیهِ عَنْ حُسْنِ الاِِْرْتِیَادِ وَقَدْرِ بَلاَغِکَ مِنَ
الزَّادِ، مَعَ خِفَّهِ الظَّهْرِ، فَلاَ تَحْمِلَنَّ عَلَی ظَهْرِکَ فَوْقَ طَاقَتِکَ، فَیَکُونَ ثِقْلُ ذلِکَ وَبَالاً عَلَیْکَ، وَإِذَا وَجَدْتَ مِنْ أَهْلِ الْفَاقَهِ مَنْ یَحْمِلُ لَکَ زَادَکَ إِلَی یَوْمِ الْقِیَامَهِ، فَیُوَافِیکَ بِهِ غَداً حَیْثُ تَحْتَاجُ إِلَیْهِ، فَاغْتَنِمْهُ وَحَمِّلْهُ إِیَّاهُ، وَأَکْثِرْ مِنْ تَزْوِیدِهِ وَأَنْتَ قَادِرٌ عَلَیْهِ، فَلَعَلَّکَ تَطْلُبُهُ فَلاَ تَجِدُهُ، وَاغْتَنِمْ مَنِ اسْتَقْرَضَکَ فی حَالِ غِنَاکَ، لِیَجْعَلَ قَضَاءَهُ لَکَ فی یَوْمِ عُسْرَتِکَ. وَاعْلَمْ، أَنَّ أمَامَکَ عَقَبَهً کَؤوداً الْمُخِفُّ فِیهَا أَحْسَنُ حَالاً مِن الْمُثْقِلِ، وَالْمُبْطِیءُ عَلَیْهَا أَقْبَحُ حَالاً مِنَ الْمُسْرِعِ، وَأَنَّ مَهْبِطَکَ بِهَا لاَمَحَالَهَ عَلَی جَنَّهٍ أَوْ عَلَی نَارٍ، فَارْتَدْ لِنَفْسِکَ قَبْلَ نُزُولِکَ، وَوَطِّیءِ الْمنْزِلَ قَبْلَ حُلُولِکَ، فَلَیْسَ بَعْدَ الْمَوْتِ مُسْتَعْتَبٌ وَلاَ إِلَی الدُّنْیَا مُنْصَرَفٌ وَاعْلَمْ، أَنَّ الَّذِی بِیَدِهِ خَزَائِنُ السَّموَاتِ وَالاََْرْضِ قَدْ أَذِنَ لَکَ فِی الدُّعَاءِ، وَتَکفَّلَ لَکَ بِالاِِْجَابَهِ،أَمَرَکَ أَنْ تَسْأَلَهُ لِیُعْطِیَکَ، وَتَسْتَرْحِمَهُ لِیَرْحَمَکَ، وَلَمْ یَجْعَلْ بَیْنَکَ وَبَیْنَهُ مَنْ یَحْجُبُهُ عَنْکَ، وَلَمْ یُلْجِئْکَ إِلَی مَنْ یَشْفَعُ لَکَ إِلَیْهِ، وَلَمْ یَمْنَعْکَ إِنْ أَسَأْتَ مِنَ التَّوْبَهِ، وَلَمْ یُعَاجِلْکَ بَالنِّقْمَهِ، وَلَمْ یُعَیِّرْکَ بِالاِِْنَابَهِ، وَلَمْ یَفْضَحْکَ حَیْثُ الْفَضِیحَهُ بِکَ أَوْلَی، وَلَمْ یُشدِّدْ عَلَیْکَ فِی قَبُولِ الاِِْنَابَهِ، وَلَمْ یُنَاقِشْکَ بِالْجَرِیمَهِ، وَلَمْ یُؤْیِسْکَ مِنَ الرَّحْمَهِ، بَلْ جَعَلَ نُزُوعَکَ عَنِ الذَّنْبِ حَسَنهً، وَحَسَبَ سَیِّئَتَکَ وَاحِدَهً، وَحَسَبَ حَسَنَتَکَ عَشْراً، وَفَتحَ لَکَ بَابَ الْمَتَابِ، فَإِذَا نَادَیْتَهُ سَمِعَ نِدَاک، وَإِذَا نَاجَیْتَهُ عَلِمَ نَجْوَاکَ فَأَفْضَیْتَ إِلَیْهِ بِحَاجَتِکَ، وَأَبْثَثْتَهُ ذاتَ نَفْسِکَ وَشَکَوْتَ إِلَیْهِ هُمُومَک، وَاسْتَکْشَفْتَهُ کُرُوبَکَ، وَاسْتَعَنْتَهُ عَلَی أُمُورِکَ، وَسَأَلْتَهُ مِنْ خَزَائِنِ رَحْمَتِهِ مَا لاَ یَقْدِرُ عَلَی إِعْطَائِهِ غیْرُهُ، مِنْ زِیَادَهِ الاََْعْمَارِ، وَصِحَّهِ الاََْبْدَانِ، وَسَعَهِ الاََْرْزَاقِ. ثُمَّ جَعَلَ فِی یَدَیْکَ مَفاتِیحَ خَزَائِنِهِ بِمَا أَذِنَ لَکَ فِیهِ مِنْ مَسْأَلتِهِ، فَمَتَی شِئْتَ اسْتَفْتَحْتَ بِالدُّعَاءِ أَبْوَابَ نِعَمِهِ، وَاسْتَمْطَرْتَ شآبِیبَ رَحْمَتِهِ، فَلاَ یُقَنِّطَنَّکَ إِبْطَاءُ إِجَابَتِهِ، فَإِنَّ الْعَطِیَّهَ عَلَی قَدْرِ النِّیَّهِ، وَرُبَّمَا أُخِّرَتْ عَنْکَ الاِِْجَابَهُ، لِیَکُونَ
ذلِکَ أَعْظمَ لاََِجْرِ السَّائِلِ، وَأَجْزَلَ لِعَطَاءِ الاَْمِلِ، وَرُبَّمَا سَأَلْتَ الشَّیْءَ فَلاَ تُؤْتاهُ، وَأُوتِیتَ خَیْراً مِنْهُ عَاجلاً أَوْ آجِلاً، أ َوْ صُرِفَ عَنْکَ لِمَا هُوَ خَیْرٌ لَکَ، فَلَرُبَّ أَمْرٍ قَدْ طَلَبْتَهُ فِیهِ هَلاَکُ دِینِکَ لَوْ أُوتِیتَهُ، فَلْتَکُنْ مَسَأَلَتُکَ فِیَما یَبْقَی لَکَ جَمَالُهُ، وَیُنْفَی عَنْکَ وَبَالُهُ، فَالْمَالُ لاَ یَبْقَی لَکَ وَلاَ تَبْقَی لَهُ. وَاعْلَمْ أَنَّکَ إِنَّمَا خُلِقْتَ لِلاَْخِرَهِ لاَ لِلدُّنْیَا، وَلِلْفَنَاءِ لاَ لِلْبَقَاءِ، وَلِلْمَوْت لاَ لِلْحَیَاهِ، وَأَنَّکَ فِی مَنْزِلِ قُلْعَهٍ وَدَارِ بُلْغَهٍ وَطرِیقٍ إِلَی الاَْخِرَهِ، وَأَنَّکَ طَریدُ الْمَوْتِ الَّذِی لاَ یَنْجُو مِنْهُ هَارِبُهُ، وَلاَ یَفُوتُهُ طَالِبُهُ وَلاَ بُدَّ أَنَّهُ مُدْرِکُهُ، فَکُنْ مِنْهُ عَلَی حَذرِ أَنْ یُدْرِکَکَ وَأَنْتَ عَلَی حَالٍ سَیِّئَهٍ، قَدْ کُنْتَ تُحَدِّثُ نفْسَکَ مِنْهَا بِالتَّوْبَهِ، فَیَحُولَ بَیْنَکَ وَبَیْنَ ذلِکَ، فَإِذَا أَنْتَ قَدْ أَهْلَکتَ نَفْسَکَ. (ذکر الموت) یَا بُنَیَّ، أَکْثِرْ مِنْ ذِکْرِ الْمَوْتِ، وَذِکْرِ مَا تَهْجُمُ عَلَیْهِ، وَتُفْضِی بَعْدَ الْمَوْتِ إِلَیْهِ، حَتَّی یَأْتِیَکَ وَقَدْ أَخَذْتَ مِنْهُ حِذْرَکَ وَشَدَدْتَ لَهُ أَزْرَکَ وَلاَ یَأْتِیَکَ بَغْتَهً فَیَبْهَرَکَ وَإِیَّاکَ أَنْ تَغْتَرَّ بِمَا تَرَی مِنْ إِخْلاَدِ أَهْلِ الدُّنْیَا إِلَیْهَا، وَتَکَالُبِهِمْ عَلَیْهَا، فَقَدْ نَبَّأَکَ اللهُ عَنْهَا، وَنَعَتْلَکَ نَفْسَهَا، وَتَکَشَّفَتْ لَکَ عَنْ مَسَاوِیهَا، فَإِنَّمَا أَهْلُهَا کِلاَبٌ عَاوِیَهٌ، وَسِبَاعٌ ضَارِیَهٌ یَهِرُّ بَعْضُهَا بَعْضاً،یَأْکُلُ عَزِیزُهَا ذَلِیلَهَا، وَیَقْهَرُ کَبِیرُهَا صَغِیرَهَا، نَعَمٌ مُعَقَّلَهٌ وَأُخْرَی مُهْمَلَهٌ، قَدْ أَضَلَّتْ عُقُولَهَا،رَکِبَتْ مَجْهُولَهَا سُرُوحُ عَاهَهٍ بِوَادٍ وَعْثٍ لَیْسَ لَهَا رَاعٍ یُقیِمُهَا، وَلاَ مُسِیمٌ یُسِیمُهَا، سَلَکَتْ بِهِِمُ الدُّنْیَا طَرِیقَ الْعَمَی، وَأخَذَتْ بِأَبْصَارِهِمْ عَنْ مَنَارِ الْهُدَی، فَتاهُوا فِی حَیْرَتِهَا، وَغَرِقُوا فِی نِعْمَتِهَا، وَاتَّخَذُواهَا رَبّاً، فَلَعِبَتْ بِهِمْ وَلَعِبُوا بِهَا، وَنَسُوا مَا وَرَاءَهَا. (الترفق فی الطلب) َیْداً یُسْفِرُالظَّلاَمُ، کَأَنْ قَدْ وَرَدَتِ الاََْظْعَانُ یُوشِکُ مَنْ أَسْرَعَ أَنْ یَلْحَقَ! وَاعْلَمْ، أَنَّ مَنْ کَانَتْ مَطِیَّتُهُ اللَّیْلَ والنَّهَارَ، فَإِنَّهُ یُسَارُ بِهِ وَإِنْ کَانَ وَاقِفاً، وَیَقْطَعُ الْمَسَافَهَ وَإِنْ کَانَ مُقِیماً وَادِعاً
وَاعْلَمْ یَقِیناً، أَنَّکَ لَنْ تَبْلُغَ أَمَلَکَ، وَلَنْ تَعْدُوَ أَجَلَکَ، وَأَنَّکَ فِی سَبِیلِ مَنْ کَانَ قَبْلَکَ، فَخَفِّضْ فِی الطَّلَبِ، وَأَجْمِلْ فِی الْمُکْتَسَبِ، فَإِنَّهُ رُبَّ طَلَبٍ قَدْ جَرَّ إِلَی حَرَبٍ فَلَیْسَ کُلُّ طَالِبٍ بِمَرْزُوقٍ، وَلاَکُلُّ مُجْمِلٍ بِمَحْروُمٍ، وَأَکْرِمْ نَفْسَکَ عَنْ کُلِّ دَنِیَّهٍ وَإِنْ سَاقَتْکَ إِلَی الرَّغَائِبِ فَإِنَّکَ لَنْ تَعْتَاضَ بِمَا تَبْذُلُ مِنْ نَفْسِکَ عِوَضاً وَلاَ تَکُنْ عَبْدَ غَیْرِکَ وَقَدْ جَعَلَکَ اللهُ حُرّاً. وَمَا خَیْرُ خَیْرٍ لاَ یُنَالُ إِلاَّ بِشَرٍّ، ویُسْرٍلاَ یُنَالُ إِلاَّ بِعُسْرٍ! وَإِیَّاکَ أَنْ تُوجِفَ بِکَ مَطَایَا الطَّمَعِ، فَتُورِدَکَ مَنَاهِلَ الْهَلَکَهِ وَإِنِ اسْتَطَعْتَ أَلاَّ یَکُونَ بَیْنَکَ بَیْنَ اللهِ ذُونِعْمَهٍ فَافْعَلْ، فإِنَّکَ مُدْرِکٌ قِسْمَکَ، وَآخِذٌ سَهْمَکَ، وَإِنَّ الْیَسِیرَ مِنَ اللهِ سُبْحَانَهُ أَکْرَمُ وأَعْظَمُ مِنَ الْکَثِیرِ مِنْ خَلْقِهِ وَإِنْ کَانَ کُلٌّ مِنْهُ. (وصایا شتّی) وَتَلاَفِیکَ مَا فَرَطَ مِنْ صَمْتِکَ أَیْسَرُ مِنْ إِدْرَاکِکَ مَا فَاتَ مِنْ مَنْطِقِکَ، وَحِفْظُ مَا فِی الْوِعَاءِ بِشَدِّ الْوِکَاءِ وَحِفْظُ مَا فِی یَدَیْکَ أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ طَلَبِ مَا فِی یَدَیْ غَیْرِکَ، وَمَرَارَهُ الْیَأْسِ خَیْرٌ مِنَ الطَّلَبِ إِلَی النَّاسِ، وَالْحِرْفَهُ مَعَ الْعِفَّهِ خَیْرٌ مِنَ الْغِنَی مَعَ الْفُجُورِ، وَالْمَرْءُ أَحْفَظُ لِسِرِّهِ وَرُبَّ سَاعِ فِیَما یَضُرُّهُ! مَنْ أَکْثَرَ أَهْجَرَ وَمَنْ تَفَکَّرَ أَبْصَرَ، قَارِنْ أهْلَ الْخَیْرِ تَکُنْ مِنْهُمْ، وَبَایِنْ أَهْلَ الشَّرِّ تَبِنْ عَنْهُمْ، بِئْسَ الطَّعَامُ الْحَرَامُ! وَظُلْمُ الضَّعِیفِ أَفْحَشُ الظُّلْمِ، إِذَا کَانَ الرِّفْقُ خُرْقاً کَانَ الْخُرْقُ رِفْقاً، رُبَّمَا کَانَ الدَّوَاءُ دَاءً، وَالدَّاءُ دَوَاءً، وَرُبَّمَا نَصَحَ غَیْرُ النَّاصِحِ، وَغَشَّ الْمُسْتَنْصَحُ وَإِیَّاکَ وَالاِتِّکَالَ عَلَی الْمُنَی فَإِنَّهَا بَضَائِعُ النَّوْکَی وَالْعَقْلُ حِفْظُ التَّجَارِبِ، وَخَیْرُ مَا جَرَّبْتَ مَا وَعَظَکَ، بَادِرِ الْفُرْصَهَ قَبْلَ أَنْ تَکُونَ غُصَّهً، لَیْسَ کُلُّ طَالِبٍ یُصِیبُ، وَلاَ کُلُّ غَائِبٍ یَؤُوبُ، وَمِنَ الْفَسَادِ إِضَاعَهُ الزَّادِ، وَمَفْسَدَهُ الْمَعَادِ، وَلِکُلِّ أَمْرٍ عَاقِبَهٌ، سَوْفَ یَأْتیِکَ مَا قُدِّرَ لَکَ، التَّاجِرُ مُخَاطِرٌ، وَرُبَّ یَسِیرٍ أَنْمَی مِنْ کَثِیرٍ!