خرد و خردمندی از دیدگاه نهج البلاغه صفحه 50

تقوا و خدا ترسی نیز باید همراه با خردمندی باشد، زیرا خرد بدون دین و ایمان انسان و جامعه را به فساد و تباهی سوق می دهند همان گونه که در جوامع صنعتی غرب نظاره گر این حقیقت می باشیم.

در احادیث آمده است که معاویه آن چه را که داشت خرد نبود بلکه حیله و نیرنگ و شیطنت بود(1) رهبر خردمند و با تقوا افراد جامعه او نیز چنین تربیت خواهند شد چرا که از او الگو می گیرند.

خردمندی و خداشناسی

« و َأقَامَ مِنْ شَوَاهِدَ البَیَنَّاتِ عَلَی لَطیِفِ صَنْعَتِهِ وَ عَظِیمِ قُدْرَتِهِ مَا انْقَادَتْ لَهُ العُقُولُ مُعْتَرِفَهً بِهِ وَ مُسَلَّمَهً لَهُ»(2)

[خداوند] شواهدی روشن را برای شناساندن لطف و عظمت قدرت خود، اقامه فرمود تا آن جا که عقول انسانی در حالی که توجه به لطف صنعت و عظمت قدرت او می نمایند، تسلیم او گشته و اعتراف می کنند.

«ظَهَرَ لِلْعُقُولِ بِمَا أَرَانَا مِنْ عَلامَاتِ التَّدْبِیرِ الْمُتْقَنِ وَ الْقَضَاءِ الْمُبْرَمِ »(3)

1- - اصول کافی، ج1، باب عقل و جهل، حدیث 3.
2- - خطبه 165.
3- - خطبه 182.