حاکمیت و حکمرانی در نهج البلاغه صفحه 72

«همه شما بندگان خدا هستید و این اموال نیز از آن خداست و باید یکسان میان شما تقسیم شود، هیچ کس را در آن بر دیگری برتری نیست و البته پرواپیشگان، فردا در نزد خدا نیکوترین جزا و پاداش را خواهند داشت. خداوند دنیا را مزد و پاداش پرواپیشگان قرار نداده است و آن چه در نزد خداست، برای نیکوکاران بهتر است و چون فردا شود، ان شالله صبحگاهان حاضر شوید که مالی هست و آن را میان شما تقسیم خواهیم کرد؛ هیچ کس امتناع نکند، نه عرب و نه عجم؛ خواه نام او در دفتر ارزاق باشد و یا نباشد، حاضر شود. همان قدر که مسلمان و آزاده باشد، کافی است. من سخن خود را به پایان می برم و از خداوند برای خود و شما آمرزش می خواهم. به هنگام صبح فردا آن حضرت آمد و مردمان نیز آمدند، پس مال را برگرفت و به کاتب خود عبیدالله بن ابی رافع فرمود:

از مهاجران شروع کن و آنان را فراخوان و به هر یک که حاضر باشد، سه دینار بده؛ سپس با انصار چنین کن؛ پس به آنان که حاضر نشده اند، از سرخ و سیاه نیز همین مقدار بده.» (1)

یا آغاز نخستین اقدامات عدالت گرایانه امام علی(علیه السلام)، مخالفت نیز شکل گرفت و توطئه ها سازمان یافت. سران و بزرگانی که به تبعیض، برتری جویی و امتیازطلبی خو گرفته بودند نیز حاضر نبودند به برابری در توزیع حقوق - آن جا که حقوق مردم یکسان است - و به عدالت همه جانبه علی(علیه السلام) تن دهند.

ابن ابی الحدید معتزلی به نقل از ابوجعفر اسکافی، عالم بزرگ معتزلی، متوفی 240ق، گزارشی کامل از سخنان امام علی(علیه السلام) و مواضع سران و بزرگان را آورده است. پس از سخنان و عملکرد یاد شده، سهل بن حنیف گفت: