حکمت اصول سیاسی اسلام صفحه 156

تصور ناچیزی است که در برابر عظمت الهی قابل توجه نیست، و چنین تصوری ناچیز گونه مورد احتیاج خداوندی خواهد بود؟! پس یاری خدا چه معنا می دهد؟

یاری خدا یعنی تطبیق قلب و عضلات و زبان بر مشیت خداوندی در کارگاه هستی.

یاری خدا یعنی هماهنگ ساختن اراده ی انسانی با اراده ی خداوندی در عرصه ی پرتکاپوی حیات. در آن هنگام که گام در مرتفع ساختن جهل و بدبختی و فقر همنوعان خود، برمی داریم، خدا را یاری می کنیم، یعنی این گامی که ما برمی داریم، با

مشیت پروردگارمان هماهنگی می کنیم. به عبارت دیگر بدانجهت که حیات انسانها جلوه گاه مشیت خداوندی است، لذا کوشش و تلاش ما در اصلاح و پیشبرد حیات انسانها، کمک و یاری برای جلوه گاه مشیت الهی و هماهنگی با خود آن مشیت می باشد. سعی و تکاپو برای خودسازی یاری خداوندیست، زیرا خودسازی که پایه ی اصلی تکامل است، مطابق مشیت الهی است. پس این سعی و تکاپو یاری برای خویشتن است که درصدد تطبیق و هماهنگ نمودن قلب و عضلات و زبان با مشیت بالغه ی ربانی است، اینست معنای ان تنصروا الله ینصرکم و یثبت اقدامکم(1).

«اگر خدا را یاری کنید، خدا شما را یاری نموده گامهای شما را استوار خواهد ساخت».

*****

جلو شهوات و طغیانگریهای نفس خود را بگیرد

اشاره

و امره ان یکسر نفسه من الشهوات و یزعها عند الجمحات فان النفس لاماره بالسوء الا ما رحم الله «توصیه می کند که نفس خود را از سرکشی در هنگام جوشش شهوتها بشکند و از سپردن عنان به طغیانگریهای نفس، خودداری نماید، زیرا نفس آدمی همواره به پلیدیها تحریک می کند مگر آنکه رحمت خداوندی شامل حالش گردد»، آری مهار کردن شهوات و در دست داشتن عنان نفس اماره (خودطبیعی) که استخدام شده ی غرایز حیوانی است، بسیار سخت است، ولی بیائید تجارب فراوان تاریخ را که درسهائی بسیار باارزش به ما داده است، نادیده نگیریم، ما این حقیقت را از درسهای مستند به تجارب اندوخته شده از تاریخ یاد گرفته ایم که هیچ راهی هموارتر از این سنگلاخ وجود ندارد که به حقیقت منتهی می گردد، جمله ای را در این مضمون از «افلاطون» که در

حقیقت تقریرکننده ای از درسهای تاریخ است متذکر می شویم: (احساس رنج و تعب، سد راه به فعلیت رسیدن استعدادها است- راهی- است (به فعلیت رسیدن استعدادهای دراز و پر پیچ و خم و سربالا که آغاز آن سنگلاخ و گذشتن از آن بسی دشوار، ولی چون به قله نزدیک شوی هر قدم هموارتر می شود).(1).