حکمت اصول سیاسی اسلام صفحه 302

درک عالی است. این صنف سوم به جهت اشتراک در این هدف عالی با اسلام، با داشتن همه ی امتیازات دو صنف یکم و دوم، از حق اشتراک با جامعه اسلامی در به نتیجه رسانیدن درک و فهم مزبور در شئون زندگی برخوردار می باشند.

4- صنفی از انسانها که به اضافه داشتن مختصات و امتیازات گذشته هدفی والا برای جهان هستی و زندگی آدمی پذیرفته اند، این صنف معتقد است که:

روزگار و چرخ و انجم سر به سر بازیستی

گر نه این روز دراز دهر را فرداستی

و با قاطعیت تمام می گویند:

تا مایه ی طبعها سرشتند

ما را ورقی دگر نوشتند

کار من و تو بدین درازی

کوتاه کنم که نیست بازی

و می دانند که اگر برای این جهان هستی و زندگی انسانها هدفی جز ترکیب و تجزیه ی عناصر و جز خوردن و پوشیدن و خوابیدن و کار برای این پدیده، و غلطانیدن چند نفر بی هدف به وسیله ی اشباع شهوت در کره ی خاکی که میدانی آراسته برای تنازع در بقا و نابودی ناتوانان است چیز دیگری نخواهد بود، به همین جهت است که به قول متفکران همه نگر برای حل مجهول حیات، طرف دیگر معادله نمی تواند چیزی جز هدف والای فوق طبیعی بوده باشد، اگر تغییرات و دگرگونیهای

عالم هستی مستند به ثابتهایی نباشد که وجود قوانین آنها را ثابت می کند، و اگر همه ی شرافتها و فضیلتهای انسانی تفاوتی با پلیدیها و تبهکاریها نداشته باشد، یعنی اگر «ابن ملجم»ها با «علی بن ابیطالب»ها و «نرون»ها با «سقراط»ها، بدون اندک فرقی چند روزی روی خاک حرکت کنند و سپس خاک تیره چهره ی آنان را بپوشاند و سپس هیچ!! کجا است آن متفکری که بتواند تفسیر و توجیه معقولی برای جهان و انسان عرضه نماید؟! این صنف که معتقد به تکامل و حرکت به سوی ابدیت می باشند، به اضافه همه ی مختصات و امتیازاتی که در سه گروه یکم و دوم و سوم وجود دارد، دارای امتیاز بالانگری و کمال جوئی و تعدیل خویشتن با تکیه به اصول فوق طبیعی می باشد.

5- آنانکه به یکی از ادیان حقه مانند یهود و نصاری و زرتشتیان و مسلمین معتقدند، گروههایی از این صنف را تشکیل می دهند «البته این نکته هم باید در نظر گرفته شود که مقصود ما از ادیان حقه آن ادیان است که ظهور آنها وابسته به فوق طبیعت بوده و موجودیت فعلی آنان تا آنجا که موافق منطق عقلانی است، از دیدگاه اسلام مورد قبول است، این صنف به اضافه امتیازاتی که در چهار صنف یکم و دوم و سوم و چهارم متذکر شدیم، از جنبه ی حقوق روبنائی زندگی هم می توانند ارتباطات رسمی بیشتری با مسلمانان برقرار نمایند، ضمنا هیچگونه اجباری نیست که معتقدات دینی خود را تغییر داده و اسلام را بپذیرند، اما گروههایی که پیروی از