- پیشگفتار مترجم 1
- دور نمایی از شخصیت امیر المؤمنین (علیه السّلام) 4
- شریف رضی گرد آورنده نهج البلاغه 8
- مقدمة الشریف الرضی مقدمه مؤلف 9
- باب اول باب انتخاب شده از خطبهها و فرمانهای امیر مؤمنان علیه السّلام، و در این باب بعضی از فرمایشات انتخاب شده حضرت که همانند خطبه است و در مجالس عمومی و در جنگها و پیشامدها ایراد شده آمده است. خطبهها و سخنان بلند 10
- اشاره 10
- آفرینش جهان 11
- 1 (1001) از خطبههای آن حضرت است که در آن ابتدای آفرینش آسمان و زمین و آدم را توضیح میدهد و یادی از حج میکند 11
- اشاره 11
- آفرینش فرشتگان 12
- . قسمتی از این خطبه در وصف آفرینش آدم (ع) 12
- مبعث پیامبر اسلام (ص) 13
- گزینش پیامبران 13
- قرآن و احکام شرعی 14
- 2 (1002) از خطبههای آن حضرت است پس از باز گشت از صفّین 14
- قسمتی از این خطبه در باره حج 14
- اشاره 15
- قسمتی از آن در باره قومی دیگر 15
- قسمتی از آن در باره آل پیامبر علیهم السّلام است 15
- 3 (1003) از خطبههای آن حضرت است معروف به شقشقیّه 16
- اشاره 16
- بیعت با امام علیه السّلام 17
- 5 (1005) از خطبههای آن حضرت است بعد از وفات پیامبر (ص) در خطاب به عباس و ابو سفیان که پس از اوضاع سقیفه از حضرت درخواست قبول بیعت داشتند 18
- 6 (1006) از سخنان آن حضرت است هنگامی که از او خواستند طلحه و زبیر را دنبال نکند و آماده جنگ با آنان نگردد 18
- 4 (1004) از خطبههای آن حضرت است که بعد از کشته شدن طلحه و زبیر ایراد فرموده 18
- 9 (1009) از سخنان آن حضرت است در وصف خود و دشمنانش در جمل 19
- 8 (1008) از سخنان آن حضرت است در شرایطی مقتضی برای برگرداندن زبیر به بیعت 19
- 7 (1007) از خطبههای آن حضرت است که مریدان شیطان را مذمت مینماید 19
- 10 (1010) از خطبههای آن حضرت است در تحریک شیطان نسبت به اهل جمل و عواقب و خیم آنان 20
- 11 (1011) از سخنان آن حضرت است به وقتی که در نبرد جمل پرچم را به دست فرزندش محمّد حنفیه داد 20
- 12 (1012) از سخنان آن حضرت است به وقتی که در نبرد جمل پیروز شد 21
- 13 (1013) از سخنان آن حضرت است در نکوهش بصره و اهل آن پس از نبرد جمل 21
- 15 (1015) از سخنان آن حضرت است در رابطه با برگرداندن املاک بیت المال که عثمان به میل خودش به دیگران بخشیده بود 22
- 14 (1014) از سخنان آن حضرت است در همین موضوع (بصره و مردم آن) 22
- 16 (1016) از خطبههای آن حضرت است هنگامی که در مدینه با او بیعت شد 23
- اشاره 23
- گناه و تقوا 23
- و از همین خطبه است اقسام مردمان 24
- 17 (1017) از سخنان آن حضرت است در باره کسی که در میان مردم عهده دار منصب قضاوت شود ولی شایسته آن نباشد 24
- 18 (1018) از سخنان آن حضرت است در نکوهش اختلاف علما در فتاوی 25
- 19 (1019) از سخنان آن حضرت است به اشعث بن قیس 26
- 20 (1020) از سخنان آن حضرت است در بیداری از غفلت و توجه به حضرت حق 27
- 21 (1021) از خطبههای آن حضرت است در توجه به قیامت 27
- 22 (1022) از خطبههای آن حضرت است هنگامی که خبر بیعت شکنان جمل به حضرتش رسید 28
- اشاره 29
- 23 (1023) از خطبههای آن حضرت است در دلداری به تهیدستان و تأدیب ثروتمندان 29
- و قسمتی از این خطبه است: در سفارش به خویشاوندان 29
- 24 (1024) از خطبههای آن حضرت است در جنگ با مخالفان 30
- 25 (1025) از خطبههای آن حضرت است آن گاه که پی در پی به حضرت خبر رسید که ارتش معاویه به شهرها دست اندازی کردهاند، و دو عامل او در یمن عبید اللّه بن عباس و سعید بن نمران پس از شکست از بسر بن ارطاة به حضورش رسیدند. امام در حالی که از سنگینی یارانش از جهاد و مخالفتشان با رأی آن جناب آزرده خاطر بود به منبر رفت و فرمود: 30
- و از این خطبه است: 31
- 26 (1026) از خطبههای آن حضرت است در وصف حال مردم جاهلی و دوران سکوت خود 31
- اشاره 31
- 27 (1027) از خطبههای آن حضرت است در نکوهش اصحاب از نرفتن به جهاد 32
- و از این خطبه است: در باره معاویه و عمرو عاص 32
- 28 (1028) از خطبههای آن حضرت است در بیوفایی دنیا و توجه به آخرت 33
- 29 (1029) از خطبههای آن حضرت است پس از برنامه حکمین و تاخت و تاز ضحّاک بن قیس، که در این خطبه به آنچه در اطراف قلمرو حکومتش به وجود آمده اشاره نموده و پیروانش را به ایجاد نظم و صلاح ترغیب فرموده 34
- 32 (1032) از خطبههای آن حضرت است در نکوهش زمان خود 35
- 30 (1030) از سخنان آن حضرت است در باره قتل عثمان 35
- 31 (1031) از سخنان آن حضرت است قبل از جنگ جمل به وقتی که عبد اللّه بن عباس را نزد زبیر فرستاد تا او را به نظم و اطاعت حضرت باز گرداند 35
- اشاره 36
- اصناف مردم 36
- 33 (1033) از خطبههای آن حضرت است به هنگام خروجش برای جنگ با اهل بصره 37
- 34 (1034) از خطبههای آن حضرت است در تحریک مردم برای جنگ با شامیان 38
- 35 (1035) از خطبههای آن حضرت است بعد از جریان حکمیت 38
- 36 (1036) از خطبههای آن حضرت است در ترساندن اهل نهروان 39
- 38 (1038) از خطبههای آن حضرت است در تعریف شبهه 40
- 37 (1037) از سخنان آن حضرت است که خطبه گونه ایراد شده در ذکر فضائل خود 40
- 39 (1039) از خطبههای آن حضرت است در نکوهش یاران، و دعوت به جهاد 41
- 40 (1040) از سخنان آن حضرت است زمانی که شنید خوارج نهروان میگویند: لا حکم إلّا للّه، فرمود 41
- 42 (1042) از خطبههای آن حضرت است در نکوهش آرزوی دراز و پیروی از هوای نفس 42
- 41 (1041) از خطبههای آن حضرت است در تحذیر از مکر و حیله 42
- 44 (1044) از سخنان آن حضرت است به وقتی که مصلقة بن هبیره شیبانی به سوی معاویه فرار کرد 43
- 43 (1043) از سخنان آن حضرت است پس از آنکه جریر بن عبد اللّه بجلی را برای بیعت گرفتن از معاویه به شام فرستاد و یاران حضرت آمادگی خود را برای جنگ با اهل شام مطرح کردند 43
- 46 (1046) از سخنان آن حضرت است به وقتی که برای حرکت به شام تصمیم گرفت 44
- 45 (1045) از خطبههای آن حضرت است که در روز فطر در نکوهش دنیا ایراد کرده است 44
- 48 (1048) از خطبههای آن حضرت است زمان رفتن به سوی شام 45
- 47 (1047) از سخنان آن حضرت است در باره کوفه 45
- 49 (1049) از خطبههای آن حضرت است در توحید الهی 46
- 50 (1050) از خطبههای آن حضرت است در بیان فتنه 46
- اشاره 47
- 51 (1051) از خطبههای آن حضرت است زمانی که ارتش معاویه در جنگ صفین بر یاران آن حضرت پیشی گرفته، راه ورود به آب فرات را اشغال کردند و لشگر امام را از برداشتن آب مانع شدند 47
- 52 (1052) از خطبههای آن حضرت است قسمتی از این خطبه پیش از این به روایتی نقل شد، در اینجا به روایت دیگر نقل میکنیم به خاطر اختلافی که در این دو روایت است 47
- 54 (1054) 54 از سخنان آن حضرت است به وقتی که به نظر یارانش در اجازه برای آغاز جنگ صفین تأخیر نمود 48
- 53 (1053) از سخنان آن حضرت است در مسأله بیعت 48
- و قسمتی از این خطبه در باره عید قربان و مشخصه قربانی است 48
- 55 (1055) از سخنان آن حضرت است در مقایسه یاران پیامبر با یاران خود 49
- 56 (1056) از سخنان آن حضرت است به یاران خود در وصف معاویه 50
- 58 (1058) گفتار آن حضرت است زمانی که عزم بر جنگ خوارج داشت و به آن حضرت خبر دادند که آنان از پل نهروان عبور کردهاند 50
- 57 (1057) از سخنان آن حضرت است در خطاب به خوارج نهروان 50
- 59 (1059) گفتار آن حضرت است در وقتی که خوارج به قتل رسیدند و به آن حضرت گفته شد همه آنان هلاک شدند 51
- 60 (1060) گفتار آن حضرت است در باره خوارج 51
- 62 (1062) از خطبههای آن حضرت است در نکوهش دنیا 52
- 61 (1061) از سخنان آن حضرت است زمانی که او را از ترور ترساندند 52
- 63 (1063) از خطبههای آن حضرت است در تشویق به عمل صالح 53
- 64 (1064) 64 از خطبههای آن حضرت است در توحید الهی 53
- 66 (1066) از سخنان آن حضرت است در حق انصار. گویند: وقتی پس از رحلت رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله اخبار سقیفه به آن حضرت رسید 54
- 65 (1065) از سخنان آن حضرت است در آداب جنگ که در بعضی از ایّام صفین به اصحابش فرمود 54
- 67 (1067) از سخنان آن حضرت است وقتی که امارت مصر را به محمد بن ابو بکر واگذاشت و مصر از دست او بیرون رفته و به شهادت رسید 55
- 68 (1068) از سخنان آن حضرت است در سرزنش اصحاب سست پیمانش 55
- 70 (1070) از خطبههای آن حضرت است در سرزنش اهل عراق 56
- 69 (1069) و گفتار آن حضرت است سحرگاه روزی که ضربت به فرق مبارکش رسید 56
- 71 (1071) از خطبههای آن حضرت است که در آن درود فرستادن بر پیامبر (صلّی اللّه علیه و آله) را تعلیم میدهد 57
- 73 (1073) از سخنان آن حضرت است زمانی که شورای خلافت قصد بیعت با عثمان کرد 58
- 72 (1072) از سخنان آن حضرت است که در بصره در باره مروان بن حکم فرمود 58
- 75 (1075) از خطبههای آن حضرت است در تشویق به عمل صالح 59
- 74 (1074) از سخنان آن حضرت است زمانی که شنید بنی امیّه او را متهم به قتل عثمان میکنند 59
- 76 (1076) از سخنان آن حضرت است هنگامی که سعید بن عاص حق او را باز داشت 59
- 77 (1077) از سخنان آن حضرت است که با آن دعا میکرد 60
- 78 (1078) از سخنان آن حضرت است وقتی که قصد حرکت به سوی خوارج نمود 60
- 80 (1080) از سخنان آن حضرت است در باره زهد 61
- 79 (1079) از خطبههای آن حضرت است پس از پایان جنگ جمل در مذمّت زنان 61
- 81 (1081) از سخنان آن حضرت است در وصف دنیا 62
- 82 (1082) از خطبههای آن حضرت است موسوم به «غرّاء» که از خطبههای اعجاب انگیز اوست 62
- اشاره 62
- قسمتی از این خطبه است در یاد آوری برخی نعمتهای حق 64
- و از این خطبه است در چگونگی آفرینش انسان 65
- 83 (1083) از سخنان آن حضرت است در باره عمرو عاص 66
- اشاره 67
- . از این خطبه است در وصف بهشت 67
- 85 (1085) از خطبههای آن حضرت است در توحید الهی و سفارش به تقوا و مشورت 67
- از این خطبه است در پند و عبرت 67
- 84 (1084) از خطبههای آن حضرت است در صفات خداوند 67
- 86 (1086) از خطبههای آن حضرت است در وصف پرهیزکاران و فاسقان و مقام خاندان نبوت 68
- اشاره 69
- 87 (1087) از خطبههای آن حضرت است در بیان عوامل هلاکت مردم 70
- 88 (1088) از خطبههای آن حضرت است در حال مردم پیش از بعثت و پس از آن 70
- از این خطبه است در باره برخی اشتباه کاران 70
- 98 (1089) از خطبههای آن حضرت است در توحید الهی و پند و اندرز 71
- اشاره 72
- 90 (1090) از خطبههای آن حضرت است این خطبه معروف به خطبه اشباح است 72
- از این خطبه است/ در باره آفرینش/ 73
- و از این خطبه است در وصف آسمان 74
- از این خطبه است در وصف فرشتگان 74
- و از این خطبه است در وصف زمین و گسترش آن بر روی آب 76
- 91 (1091) از سخنان آن حضرت است به هنگامی که مردم پس از کشته شدن عثمان خواستند با او بیعت کنند 77
- 92 (1092) از خطبههای آن حضرت است در بیان فضل و علم خود، و خبر از فتنه بنی امیه 78
- 93 (1093) از خطبههای آن حضرت است در فضل رسول اکرم (ص) و پند و اندرز 79
- اشاره 79
- و از این خطبه است در وصف پیامبران 79
- اشاره 80
- 95 (1095) از خطبهای دیگر است باز هم در فضیلت پیامبر (ص) 80
- 94 (1094) از خطبههای آن حضرت است در فضیلت پیامبر (ص) 80
- از این خطبه است در باره پیامبر صلّی اللّه علیه و آله 81
- 96 (1096) از خطبههای آن حضرت است در مقایسه یاران خود با یاران رسول خدا (ص) 81
- 97 (1097) از سخنان آن حضرت است در ستم بنی امیه 82
- 98 (1098) از خطبههای آن حضرت است در گریز از دنیا 82
- 99 (1099) و از خطبهای دیگر است در باره پیامبر و خاندان او 83
- 101 (1101) از خطبههای آن حضرت است در زمینه سختیها 84
- اشاره 84
- 100 (1100) و از خطبهای دیگر است مشتمل بر خبر از حوادث ناگوار 84
- از این خطبه است 85
- 102 (1102) از خطبههای آن حضرت است در تشویق به زهد 85
- اشاره 85
- از این خطبه است 86
- . و از این خطبه است 86
- 103 (1103) از خطبههای آن حضرت است در باره پیامبر و فضیلت خویش 87
- 104 (1104) از خطبههای آن حضرت است در وصف پیامبر (ص) و تهدید بنی امیه و پند به مردم 88
- 105 (1105) از خطبههای آن حضرت است در زمینه برتری اسلام، و توصیف پیامبر اکرم، آن گاه توبیخ اصحاب 89
- اشاره 89
- و از این خطبه است در خطاب به یارانش 90
- از این خطبه است در وصف پیامبر صلّی اللّه علیه و آله 90
- 106 (1106) از سخنان آن حضرت است در یکی از ایّام صفّین 91
- از این خطبه است در باره پیامبر صلّی اللّه علیه و آله 91
- 107 (1107) از خطبههای آن حضرت است در پیشگویی از حوادث آینده 91
- اشاره 91
- 108 (1108) از خطبههای آن حضرت است در باره قدرت خداوند و حوادث مرگ و قیامت 92
- . و از این خطبه است 92
- از این خطبه است در باره فرشتگان 93
- اشاره 93
- قسمتی از این خطبه در باره پیامبر صلی اللّه علیه و آله 95
- 109 (1109) از خطبههای آن حضرت است 95
- 110 (1110) از خطبههای آن حضرت است در نکوهش دنیا 96
- 111 (1111) از خطبههای آن حضرت است در باره ملک الموت و قبض روح مردم 97
- 112 (1112) از خطبههای آن حضرت است در نکوهش دنیا 98
- 113 (1113) از خطبههای آن حضرت است در پند و اندرز مردم 99
- اشاره 100
- 114 (1114) از خطبههای آن حضرت است در طلب باران 100
- تفسیر لغات نامأنوس این خطبه 101
- از این خطبه است 102
- اشاره 102
- 115 (1115) از خطبههای آن حضرت است در اندرز به یاران 102
- 116 (1116) از سخنان آن حضرت است در نکوهش کسانی که به مال و جان بخل میورزند 103
- 118 (1118) از سخنان آن حضرت است 103
- 117 (1117) از سخنان آن حضرت است در باره یاران شایسته خود 103
- 119 (1119) از سخنان آن حضرت است در فضیلت خود و موعظه یاران 104
- 120 (1120) از خطبههای آن حضرت است بعد از لیلة الهریر 105
- 121 (1121) از سخنان آن حضرت است در خطاب به خوارج، وقتی به لشگرگاه آنان رفت در حالی که بر انکار داوری حکمین اصرار داشتند، فرمود: 106
- 123 (1123) از سخنان آن حضرت است در فرار یاران 107
- 122 (1122) از سخنان آن حضرت است که هنگام نبرد صفین به یارانش فرمود 107
- 124 (1124) از سخنان آن حضرت است در ترغیب یارانش به جهاد 107
- 125 (1125) از سخنان آن حضرت است در رابطه با خوارج وقتی که حکمیت را انکار کردند، در این کلام اصحاب خود را نسبت به حکمیت سرزنش مینماید. فرمود 108
- 127 (1127) از سخنان آن حضرت است باز هم به خوارج 109
- 126 (1126) از سخنان آن حضرت است وقتی با تندی به او گفتند که چرا در تقسیم بیت المال میان همه مساوات میکند و سابقه و شرافت افراد را در نظر نمیگیرد 109
- اشاره 110
- 128 (1128) از سخنان آن حضرت است که در آن از پیشامدها و فتنههای بصره خبر میدهد 110
- از همین کلام است که در آن به مغول اشاره میفرماید 111
- 129 (1129) از خطبههای آن حضرت است در باره پیمانهها و ترازوها 111
- 130 (1130) از سخنان آن حضرت است به ابو ذر- رحمه اللّه- هنگامی که او را به ربذه تبعید کردند 112
- 131 (1131) از سخنان آن حضرت است در فلسفه قبول حکومت و توصیف امام حق 113
- و از این خطبه است در اندیشیدن از مرگ 114
- 132 (1132) از خطبههای آن حضرت است در پند و اندرز و اندیشیدن از مرگ 114
- اشاره 114
- اشاره 115
- 133 (1133) از خطبههای آن حضرت است در عظمت خداوند، قرآن، پیامبر و در رابطه با دنیا 115
- و از این خطبه است 115
- از این خطبه است 115
- و از این خطبه است 115
- و از این خطبه است 116
- 134 (1134) از سخنان آن حضرت است وقتی عمر بن خطّاب برای رفتن به جنگ با رومیان با حضرت مشورت کرد 116
- 137 (1137) از سخنان آن حضرت است در باره طلحه و زبیر 117
- 136 (1136) از سخنان آن حضرت است در باره بیعت خود 117
- 135 (1135) از سخنان آن حضرت است وقتی بین آن حضرت و عثمان مشاجرهای درگرفت، مغیرة بن اخنس به عثمان گفت: من در برابر او برای دفاع از تو کافی هستم. حضرت به او فرمود 117
- از این سخن است 118
- اشاره 118
- اشاره 119
- 138 (1138) از خطبههای آن حضرت است که در آن به فتنهها (و حکومت امام عصر) اشاره میفرماید 119
- از این خطبه است 119
- از این خطبه است در اشاره به خروج سفیانی، یا فتنه عبد الملک مروان 119
- 139 (1139) از سخنان آن حضرت است به هنگام شورا 120
- 140 (1140) از سخنان آن حضرت است در نهی از غیبت مردم 120
- 142 (1142) از سخنان آن حضرت است در باره نیکی به نا اهل 121
- 141 (1141) از سخنان آن حضرت است همچنین در باره نهی از غیبت 121
- 143 (1143) از خطبههای آن حضرت است در طلب باران 122
- اشاره 123
- از این خطبه است 123
- 144 (1144) از خطبههای آن حضرت است در بعثت پیامبر و فضل اهل بیت 123
- اشاره 124
- 145 (1145) از خطبههای آن حضرت است در فنای دنیا و نکوهش بدعت 124
- از این خطبه است 124
- 147 (1147) از خطبههای آن حضرت است در فلسفه بعثت، حوادث آینده و پند و اندرز 125
- 146 (1146) از سخنان آن حضرت است به عمر بن خطاب وقتی که برای رفتن به جنگ ایرانیان با حضرت مشورت کرد 125
- 149 (1149) از سخنان آن حضرت است پیش از در گذشت از دنیا 127
- 148 (1148) از سخنان آن حضرت است در باره اهل بصره 127
- 150 (1150) از خطبههای آن حضرت است که در آن اشاره به فتنهها دارد 128
- اشاره 128
- از این خطبه است 128
- اشاره 129
- 151 (1151) از خطبههای آن حضرت است در تحذیر از فتنهها 129
- اشاره 130
- 152 (1152) از خطبههای آن حضرت است در صفات خداوند و پیشوایان دین 130
- از این خطبه است 130
- . از این خطبه است 131
- از این خطبه است 131
- از این خطبه است 131
- از این خطبه است 132
- از این خطبه است 132
- اشاره 133
- 153 (1153) از خطبههای آن حضرت است در فضائل اهل بیت 133
- 154 (1154) از خطبههای آن حضرت است که در آن شگفتیهای آفرینش شب پره را بیان میکند 134
- از این خطبه است 134
- 155 (1155) از سخنان آن حضرت است خطاب به اهل بصره در خبر از پیشامدهای سخت 135
- اشاره 135
- از این کلام است 136
- و از این کلام است 136
- 156 (1156) از خطبههای آن حضرت است در تشویق به پرهیزکاری 137
- از این خطبه است 138
- اشاره 138
- 157 (1157) از خطبههای آن حضرت است در باره پیامبر و قرآن، و دولت بنی امیّه 138
- 159 (1159) از خطبههای آن حضرت است در توحید الهی و شرح حال برخی از پیامبران 139
- 158 (1158) از خطبههای آن حضرت است در باره خوشرفتاری خود با مردم 139
- اشاره 139
- از این خطبه است 140
- 161 (1161) از سخنان آن حضرت است به یکی از یارانش هنگامی که پرسید: چگونه قومتان شما را از خلافت باز داشتند در صورتی که از همه سزاوارتر بودید؟! فرمود: 142
- 160 (1160) از خطبههای آن حضرت است در وصف پیامبر و خاندان آن حضرت 142
- 162 (1162) از خطبههای آن حضرت است در توحید الهی 143
- اشاره 143
- از این خطبه است 144
- 163 (1163) از سخنان آن حضرت است به هنگامی که نزد آن حضرت آمدند و از اعمال ناپسند عثمان شکایت کردند، و در خواست داشتند از طرف آنان با عثمان وارد گفتگو شود و بخواهد که رضایت مردم را جلب کند. پس امام نزد عثمان رفت و فرمود 145
- عجایب خلقت طاووس 146
- 164 (1164) از خطبههای آن حضرت است که در آن از شگفتیهای آفرینش طاووس سخن میگوید 146
- اشاره 146
- از این خطبه است در وصف بهشت 147
- تفسیر لغات نامأنوس این خطبه 148
- اشاره 148
- 165 (1165) از خطبههای آن حضرت است در امر به الفت، و وصف بنی امیّه و یاران خویش 148
- 166 (1166) از خطبههای آن حضرت است در ابتدای حکومتش 149
- از این خطبه است (در باره بنی امیّه) 149
- 168 (1168) از خطبههای آن حضرت است به هنگام رفتن اصحاب جمل به شهر بصره 150
- 167 (1167) از سخنان آن حضرت است پس از بیعت با حضرت، عدّهای به محضرش عرضه داشتند: چه خوب بود اگر آنان را که در کشتن عثمان شرکت داشتند کیفر میدادی! امام فرمود: 150
- (1169) از سخنان آن حضرت است چون به بصره نزدیک شد، 151
- 170 (1170) از سخنان آن حضرت است به وقت تصمیم رویارویی با لشگر معاویه در صفّین 152
- اشاره 152
- 171 (1171) از خطبههای آن حضرت است در دفاع از حق خویش، و نکوهش اهل جمل 152
- از این خطبه است در باره اصحاب جمل 153
- 172 (1172) از خطبههای آن حضرت است در اینکه چه کسی شایسته خلافت است، و سفارش به تقوا و گریز از دنیا 153
- از این خطبه است 153
- 173 (1173) از سخنان آن حضرت است در باره طلحة بن عبید اللّه 155
- 174 (1174) از خطبههای آن حضرت است در پند و اندرز، و بیان نزدیکی خود به پیامبر 155
- 175 (1175) از خطبههای آن حضرت است در پند و اندرز و فضل قرآن و نهی از بدعت 156
- 176 (1176) از سخنان آن حضرت است در باره حکمین 158
- 177 (1177) از خطبههای آن حضرت است در توحید و تقوای الهی 159
- 178 (1178) از سخنان آن حضرت است وقتی ذعلب یمانی از حضرت پرسید: یا امیر المؤمنین، آیا پروردگارت را دیدهای؟ 160
- 179 (1179) از خطبههای آن حضرت است در نکوهش اصحابش 160
- اشاره 161
- 180 (1180) از سخنان آن حضرت است امام یکی از یاران خود را فرستاد تا از گروهی از سپاه کوفه که قصد داشتند از ترس حضرت به خوارج ملحق شوند خبر بیاورد، چون برگشت، حضرت پرسید: آیا ایمن شدند و ایستادند، یا ترسیدند و کوچ کردند؟ عرضه داشت: بلکه کوچ کردند ای امیر مؤمنان. حضرت فرمود 161
- 181 (1181) از خطبههای آن حضرت است از نوف بکالی روایت شده 161
- از این خطبه است 163
- اشاره 164
- 182 (1182) از خطبههای آن حضرت است در بیان قدرت خداوند و فضل قرآن و سفارش به تقوا 164
- از این خطبه است در باره قرآن 164
- 183 (1183) از سخنان آن حضرت است به برج بن مسهر طایی که از خوارج بود و شعار «لا حکم الّا للّه» را آنچنان فریاد کرد که حضرت میشنید، فرمود 166
- 184 (1184) از خطبههای آن حضرت است روایت شده: یکی از یاران امیر المؤمنین علیه السّلام که او را همّام میگفتند و مردی عابد بود به حضرت عرضه داشت: 166
- 185 (1185) از خطبههای آن حضرت است در باره منافقین 168
- 186 (1186) از خطبههای آن حضرت است در ستایش خدا و پیامبر و پند و اندرز 169
- 187 (1187) از خطبههای آن حضرت است در باره بعثت پیامبر و گریز از دنیا 170
- 188 (1188) از خطبههای آن حضرت است در باره اختصاص خود به پیامبر 170
- 189 (1189) از خطبههای آن حضرت است در سفارش به تقوا و وصف اسلام و پیامبر (ص) 171
- 190 (1190) از سخنان آن حضرت است در وصیّت به یارانش 173
- 191 (1191) از سخنان آن حضرت است در باره معاویه 174
- 192 (1192) از سخنان آن حضرت است در پایداری در راه حق 175
- 194 (1194) از سخنان آن حضرت است در گریز از دنیا 176
- 193 (1193) از سخنان آن حضرت است این سخن را به هنگام دفن سرور زنان جهان حضرت فاطمه علیها سلام گفت 176
- 196 (1196) از سخنان آن حضرت است که بعد از بیعت طلحه و زبیر به آنها فرمود، و آنان از اینکه حضرت آنها را طرف مشورت قرار نداده و در امور حکومت از آنها یاری نجسته شکایت داشتند 177
- 195 (1195) از سخنان آن حضرت است که یاران خود را در بسیاری از اوقات به آن پند میداد 177
- 197 (1197) از سخنان آن حضرت است هنگامی که شنید عدهای از یارانش به وقت نبرد صفین به اهل شام دشنام میدهند 178
- 198 (1198) از سخنان آن حضرت است 178
- 199 (1199) از سخنان آن حضرت است زمانی که یارانش در باره حکمیت با او دچار اختلاف شدند 179
- 200 (1200) 200 از سخنان آن حضرت است زمانی که در بصره جهت عیادت علاء بن زیاد حارثی که یکی از یارانش بود وارد شد، چون خانه او را وسیع دید فرمود 179
- 201 (1201) از سخنان آن حضرت است وقتی از او در باره احادیث دروغ و اخبار ضد و نقیض که در میان مردم پخش است پرسیدند، در پاسخ فرمود: 180
- 203 (1203) از خطبههای آن حضرت است در تحریک یاران خود به جهاد با شامیان 182
- 202 (1202) از خطبههای آن حضرت است در قدرت خداوند و خلقت زمین 182
- اشاره 183
- 205 (1205) از خطبههای آن حضرت است در وصف پیامبر و عالمان، و اندرز مردم 183
- از این خطبه است در باره پیامبر صلّی اللّه علیه و آله 183
- 204 (1204) از خطبههای آن حضرت است در تمجید خداوند 183
- 206 (1206) از دعاهای آن حضرت است که زیاد میخواند 184
- 207 (1207) از خطبههای آن حضرت است که در صفین بیان فرمود 185
- اشاره 186
- 208 (1208) از سخنان آن حضرت است در شکایت از قریش 186
- و از این خطبه است در باره آنان که به قصد جنگ با حضرت به بصره رفتند 187
- 210 (1210) از سخنان آن حضرت است در وصف سالکان 187
- 209 (1209) از سخنان آن حضرت است وقتی که در جمل از کنار کشته طلحه و عبد الرّحمن بن عتّاب بن اسید عبور کرد ابو محمّد در اینجا غریب افتاده 187
- 211 (1211) از سخنان آن حضرت است که در آن یارانش را ترغیب به جهاد میکند 188
- 212 (1212) از سخنان آن حضرت است که بعد از تلاوت آیه «أَلْهاکُمُ التَّکاثُرُ حَتَّی زُرْتُمُ الْمَقابِرَ» فرمود 188
- 213 (1213) از سخنان آن حضرت است که آن را به وقت تلاوت آیه «رِجالٌ لا تُلْهِیهِمْ تِجارَةٌ وَ لا بَیْعٌ عَنْ ذِکْرِ اللَّهِ» فرمود 190
- 214 (1214) از سخنان آن حضرت است به هنگام تلاوت: «یا أَیُّهَا الْإِنْسانُ ما غَرَّکَ بِرَبِّکَ الْکَرِیمِ» 191
- 216 (1216) از دعاهای آن حضرت است در فراوانی روزی 192
- 215 (1215) از سخنان آن حضرت است در بیزاری از ظلم 192
- 217 (1217) از خطبههای آن حضرت است در گریز از دنیا 193
- 218 (1218) از دعاهای آن حضرت است در وصف عاشقان خدا 193
- 220 (1220) از سخنان آن حضرت است در توصیف بیعت مردم با آن جناب بر خلافت 194
- 219 (1219) از سخنان آن حضرت است 194
- از این خطبه است در توصیف زاهدان 195
- 221 (1221) از خطبههای آن حضرت است در باره تقوا و کوشش در عمل 195
- اشاره 195
- 223 (1223) از سخنان آن حضرت است به عبد اللّه بن زمعه که از شیعیان بود و در ایام حکومت آن جناب به محضرش آمد و درخواست مالی کرد 196
- 222 (1222) از خطبههای آن حضرت است که آن را در ذی قار به وقت حرکت به بصره ایراد فرمود 196
- 224 (1224) از سخنان آن حضرت است در فضل اهل بیت و نکوهش زمانه خود 197
- 225 (1225) از سخنان آن حضرت است 197
- 227 (1227) از خطبههای آن حضرت است در حمد الهی و ستایش پیامبر و عجایب آفرینش 198
- از این خطبه است در توصیف عجایب آفرینش اصنافی از حیوانات 198
- 228 (1228) از خطبههای آن حضرت است در توحید حق 198
- اشاره 198
- 226 (1226) از سخنان آن حضرت است که به وقت غسل و تجهیز رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله بیان فرمود 198
- 29 (1229) از خطبههای آن حضرت است در بیان پیشامدهای ناگوار 198
- 231 از خطبههای آن حضرت است در باره ایمان و هجرت 199
- 32 (1232) از خطبههای آن حضرت است در ستایش الهی و سفارش به تقوا 199
- 30 (1230) از خطبههای آن حضرت است در سفارش به تقوا و یاد مرگ 199
- 33 (1233) از خطبههای آن حضرت است باز هم در ستایش الهی و سفارش به تقوا 199
- 34 (1234) از خطبههای آن حضرت است که گروهی از مردم آن را «قاصعه» (کوبنده متکبران) مینامند 199
- اشاره 200
- طلب عبرت آموزی 200
- تکبر رأس گناهان 200
- فلسفه آزمایش الهی 200
- گریز از شیطان 200
- پرهیز از کبر و حمیّت جاهلی 201
- عبرت از گذشتگان 201
- فلسفه فروتنی پیامبران 201
- جایگاه خانه خدا 201
- فلسفه عبادات 201
- عبرت از مؤمنان پیشین 202
- نعمت وجود پیامبر (ص) 202
- تعصبهای روا 202
- سرزنش یاران نافرمان 202
- تعصبهای ناروا 202
- 236 (1236) از سخنان آن حضرت است در این سخن وضع خود را پس از هجرت پیامبر صلّی اللّه علیه و آله و ملحق شدن به آن حضرت بیان میکند 203
- 238 (1238)- از خطبههای آن حضرت است در باره حکمین و سرزنش اهل شام 203
- در بیان فضایل خود 203
- 237 (1237) از خطبههای آن حضرت است در تشویق به عمل 203
- 235 (1235) از سخنان آن حضرت است عبد اللّه بن عباس در زمانی که عثمان در محاصره بود نامهای از جانب او به محضر امام آورد که امام از مدینه خارج شود و به زمین خود در ینبع برود تا هیاهوی مردم برای پیشنهاد خلافت به حضرت آرام گردد، این دومین بار بود که از آن جناب چنین درخواستی داشت، امام در جواب وی فرمود: 203
- 239 (1239) از خطبههای آن حضرت است در رابطه با فضائل آل محمّد علیهم السّلام 204
- 2 (2002) از نامههای آن حضرت است به مردم کوفه پس از فتح بصره 204
- 1 (2001) از نامههای آن حضرت است به مردم کوفه زمانی که از مدینه به بصره میرفت 204
- اشاره 204
- 3 (2003) از نامههای آن حضرت است به شریح قاضی 204
- باب دوم باب گزیده نامههای سرور ما امیر مؤمنان علیه السّلام به دشمنان و فرمانداران شهرها، و در این باب گزیدهای از سفارشات آن حضرت به کارگزاران و اهل بیت و یارانش آمده است. نامهها 204
- 7 (2007) از نامههای آن حضرت است باز به معاویه 205
- 6 (2006) از نامههای آن حضرت است به معاویه 205
- 4 (2004) از نامههای آن حضرت است به بعضی از فرماندهان ارتش خود 205
- از این نامه است 205
- 5 (2005) از نامههای آن حضرت است به اشعث به قیس عامل آذربایجان 205
- اشاره 205
- 9 (2009) از نامههای آن حضرت است به معاویه 206
- 10 (2010) از نامههای آن حضرت است به معاویه 206
- 11 (2011) از وصیتهای آن حضرت است به هنگامی که لشگری را به سوی دشمن فرستاد این وصیت فرمود 206
- 12 (2012) از وصیتهای آن حضرت است به معقل بن قیس ریاحی، زمانی که او را با سه هزار نفر به عنوان مقدمه لشگر خود به شام فرستاد 206
- 8 (2008) از نامههای آن حضرت است به جریر بن عبد اللّه بجلی، وقتی او را نزد معاویه فرستاد 206
- 15 (2015) هنگام برخورد با دشمن در وقت جنگ میفرمود: 207
- 13 (2013) از نامههای آن حضرت است به دو نفر از امیران لشگرش 207
- 16 (2016) با یارانش وقت جنگ میفرمود: 207
- 17 (2017) از نامههای آن حضرت است در جواب نامه معاویه 207
- 14 (2014) از وصیتهای آن حضرت است به لشگرش، پیش از دیدار با دشمن در صفّین 207
- 20 (2020) از نامههای آن حضرت است به زیاد بن ابیه زمانی که در حکومت بصره جانشین عبد اللّه بن عباس بود، و عبد اللّه در آن وقت از جانب حضرت بر بصره و نواحی اهواز و فارس و کرمان حکمران بود 208
- 21 (2021) از نامههای آن حضرت است باز به زیاد بن ابیه 208
- 18 (2018) از نامههای آن حضرت است به عبد اللّه بن عباس فرماندارش در بصره 208
- 22 (2022) از نامههای آن حضرت است به عبد اللّه بن عبّاس، و ابن عباس میگفته: بعد از کلام رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله از هیچ سخنی به اندازه این سخن بهرهمند نشدم 208
- 19 (2019) از نامههای آن حضرت است به بعضی از کار گزارانش 208
- قسمتی از آن وصیت است 209
- اشاره 209
- 24 (2024) از وصیتهای آن حضرت است در باره مصرف اموالش پس از مرگ، که بعد از برگشت از صفّین نوشت 209
- 23 (2023) از سخنان آن حضرت است آن را پیش از مرگش به عنوان وصیت فرمود، زمانی که ابن ملجم- لعنت خدا بر او باد- وی را ضربت زد 209
- 25 (2025) از وصیتهای آن حضرت است به کسی که مأمور جمع آوری زکات از طرف حضرت میشد 209
- 27 (2027) از پیمانهای آن حضرت است به محمّد بن ابو بکر رضی اللّه عنه وقتی او را به حکومت مصر گماشت 210
- 28 (2028) از نامههای آن حضرت است در جواب معاویه، که از بهترین نامههاست 210
- 26 (2026) از پیمانهای آن حضرت است به یکی از کار گزارانش زمانی که او را برای جمع آوری زکات فرستاد 210
- 29 (2029) از نامههای آن حضرت است به اهل بصره 210
- از این پیمان است 210
- اشاره 210
- 31 (2031) از وصیتهای آن حضرت است به حضرت مجتبی علیه السّلام (یا محمّد حنفیّه) که در سرزمین حاضرین به هنگام بازگشت از صفّین نوشته 211
- . اندازه در طلب 211
- یاد مرگ 211
- اشاره 211
- 30 (2030) از نامههای آن حضرت است به معاویه 211
- 34 (2034) از نامههای آن حضرت است به محمد بن ابو بکر که به علّت عزلش از حکومت مصر، و قرار گرفتن مالک اشتر به جای او دلتنگ شده بود، و مالک پیش از رسیدن به مصر از دنیا رفت 212
- 32 (2032) از نامههای آن حضرت است به معاویه 212
- 33 (2033) از نامههای آن حضرت است به قثم بن عباس فرماندارش در مکّه 212
- سفارشهای گوناگون دیگر 212
- در باره زنان 212
- 39 (2039) از نامههای آن حضرت است به عمرو بن عاص 213
- 36 (2036) از نامههای آن حضرت است به برادرش عقیل بن ابی طالب در باره لشکری که به سوی برخی دشمنان فرستاده بود، و این نامه پاسخ نامه عقیل است 213
- 37 (2037) از نامههای آن حضرت است به معاویه 213
- 35 (2035) از نامههای آن حضرت است به عبد اللّه بن عباس پس از شهادت محمّد بن ابو بکر در مصر 213
- 38 (2038) از نامههای آن حضرت است به اهل مصر، زمانی که اشتر را زمامدار آنان نمود 213
- 41 (2041) از نامههای آن حضرت است به یکی از کار گزارانش 214
- 44 (2044) از نامههای آن حضرت است به زیاد بن ابیه، وقتی به حضرت خبر رسید معاویه به زیاد نامه نوشته میخواهد او را با ملحق کردن به نسب خود بفریبد 214
- 43 (2043) از نامههای آن حضرت است به مصقلة بن هبیره شیبانی که عامل حضرت در اردشیر خرّه بود 214
- 42 (2042) از نامههای آن حضرت است به عمر بن ابی سلمه مخزومی، کارگزار حضرت در بحرین، پس از اینکه او را عزل نمود و نعمان بن عجلان زرقی را به جای او گماشت 214
- 40 (2040) از نامههای آن حضرت است به یکی از کار گزارانش 214
- 45 (2045) از نامههای آن حضرت است به عثمان بن حنیف انصاری، کار گزارش در بصره 215
- 47 (2047) از وصیتهای آن حضرت است به حسن و حسین علیهما السّلام وقتی که ابن ملجم لعنة اللّه علیه به او ضربت زد 215
- و از این نامه است که پایان آن است 215
- اشاره 215
- 48 (2048) از نامههای آن حضرت است به معاویه 215
- 46 (2046) از نامههای آن حضرت است به یکی از کار گزارانش 215
- 52 (2052) از نامههای آن حضرت است به کارگزاران شهرها در رابطه با وضع نماز 216
- 49 (2049) از نامههای آن حضرت است باز به معاویه 216
- 50 (2050) از نامههای آن حضرت است به امیران سپاهش 216
- 51 (2051) از نامههای آن حضرت است به مأموران مالیات 216
- 53 (2053) عهد نامه مکتوب آن حضرت است برای مالک اشتر نخعی- رحمه اللّه- زمانی که او را به امارت مصر و مناطق تابعه آن انتخاب نمود و این برنامه به وقتی بود که کار حاکم مصر محمد بن ابو بکر در آشفتگی قرار داشت. این عهد نامه طولانیترین عهد نامه و از جهت در برداشتن خوبیها جامعترین آنهاست 216
- نیکوکار و بدکار 217
- اشاره 217
- وزیران 217
- مشاوران 217
- روشها 217
- رجوع به کتاب و سنّت 218
- طبقات جامعه 218
- قاضیان 218
- با دانشمندان 218
- سپاهیان 218
- مالیات 219
- طبقه پایین جامعه 219
- رسیدگی به کار کارگزاران 219
- کاتبان 219
- تاجران و صنعتگران 219
- صلح 220
- پرهیز از خونریزی 220
- توجه به واجبات الهی 220
- ملاقات با نیازمندان 220
- در میان مردم 220
- 55 (2055) از نامههای آن حضرت است به معاویه 221
- 56 (2056) از سفارشهای آن حضرت است که به شریح بن هانی سفارش نموده، هنگامی که وی را به فرماندهی لشگر به طرف شام فرستاد 221
- سفارشات گوناگون 221
- 54 (2054) از نامههای آن حضرت است که عمران بن حصین خزاعی به جانب طلحه و زبیر فرستاد 221
- قسمتی از این پیمان که پایان آن میباشد 221
- 60 (2060) از نامههای آن حضرت است به کار گزارانی که سپاهیان از منطقه مأموریت آنان میگذشتند 222
- 57 (2057) از نامههای آن حضرت است به اهل کوفه، زمانی که از مدینه عازم بصره بود 222
- 58 (2058) از نامههای آن حضرت است به اهالی شهرها، که در آن جریان صفّین را گزارش نموده 222
- 61 (2061) از نامههای آن حضرت است به کمیل به زیاد نخعی، به وقتی که عامل او در هیت بود، او را به علت واگذاشتن دشمن که از منطقه او گذشته و برای تاراج مسلمانان رفتهاند توبیخ میکند 222
- 59 (2059) از نامههای آن حضرت است به اسود پسر قطبه فرمانده سپاه حلوان 222
- و قسمتی از این نامه است 223
- اشاره 223
- 65 (2065) از نامههای آن حضرت است باز هم به معاویه 223
- 62 (2062) از نامههای آن حضرت است به اهل مصر که با مالک اشتر فرستاد، زمانی که او را به حکومت مصر منصوب کرد 223
- 63 (2063) از نامههای آن حضرت است به ابو موسی اشعری که کار گزارش در کوفه بو 223
- 64 (2064) از نامههای آن حضرت است در جواب نامه معاویه 223
- 69 (2069) از نامههای آن حضرت است به حارث همدانی 224
- 66 (2066) از نامههای آن حضرت است به عبد اللّه بن عباس که پیش از این به صورتی دیگر آمده است 224
- 70 (2070) از نامههای آن حضرت است به سهل بن حنیف انصاری که کارگزار حضرت در مدینه بود، 224
- 67 (2067) از نامههای آن حضرت است به قثم بن عباس که عامل حضرت در مکه بود 224
- 68 (2068) از نامههای آن حضرت است به سلمان فارسی رحمة اللّه علیه پیش از خلافت حضرت 224
- 71 (2071) از نامههای آن حضرت است به منذر بن جارود عبدی که او را در بعضی نواحی به کار گمارد و او در امانت کار گزاریش خیانت کرد 225
- 74 (2074) از عهد نامههای آن حضرت است که میان قبیله ربیعه و اهل یمن نگاشت، و از خط هشام بن کلبی روایت شده 225
- 73 (2073) از نامههای آن حضرت است به معاویه 225
- 72 (2072) از نامههای آن حضرت است به عبد اللّه بن عباس رحمة اللّه علیه 225
- 75 (2075) از نامههای آن حضرت است که در آغاز بیعت مردم با آن حضرت به خلافت، از مدینه به معاویه نوشت. 225
- 77 (2077) از سفارشات آن حضرت است باز هم به عبد اللّه بن عباس، زمانی که او را برای گفتگو با خوارج فرستاد 226
- باب گزیده حکمتها و موعظههای امیر مؤمنان علیه السّلام و از آن است گزیده پاسخهای پرسشهایی که از آن حضرت شده و گفتههای کوتاه در رابطه با مقاصد دیگر آن بزرگوار 226
- 76 (2076) از سفارشات آن حضرت است به عبد اللّه بن عباس، وقتی که او را در بصره به جای خود قرار داد 226
- 78 (2078) از نامههای آن حضرت است در پاسخ نامهای که ابو موسی اشعری از محلی که در آن برای داوری نشانده شده بودند به آن حضرت نوشت 226
- 79 (2079) از نامههای آن حضرت است به سرداران لشگر به وقتی که به خلافت رسید 226
- 3 (3003) 227
- اشاره 227
- 2 (3002) 227
- 1 (3001) 227
- 4 (3004) 227
- 9 (3009) 228
- 8 (3008) 228
- 7 (3007) 228
- 6 (3006) 228
- 5 (3005) 228
- 11 (3011) 229
- 10 (3010) 229
- 13 (3013) 229
- 14 (3014) 229
- 12 (3012) 229
- 19 (3019) 230
- 17 (3017) 230
- 16 (3016) 230
- 15 (3015) 230
- 18 (3018) 230
- -3023 231
- 24 (3024) 231
- 22 (3022) 231
- 20 (3020) 231
- 21 (3021) 231
- 26 (3026) 232
- 25 (3025) 232
- 29 (3029) 232
- 27 (3027) 232
- 28 (3028) 232
- 30 (3030) 233
- 33 (3033) 233
- 34 (3034) 233
- 31 (3031) 233
- 32 (3032) 233
- 39 (3039) 234
- 37 (3037) 234
- 38 (3038) 234
- 36 (3036) 234
- 35 (3035) 234
- 41 (3041) 235
- 42 (3042) 235
- 40 (3040) 235
- 44 (3044) 235
- 43 (3043) 235
- 49 (3049) 236
- 45 (3045) 236
- 47 (3047) 236
- 46 (3046) 236
- 48 (3048) 236
- 53 (3053) 237
- 52 (3052) 237
- 54 (3054) 237
- 50 (3050) 237
- 51 (3051) 237
- 55 (3055) 238
- 56 (3056) 238
- 57 (3057) 238
- 58 (3058) 238
- 59 (3059) 238
- 60 (3060) 239
- 62 (3062) 239
- 63 (3063) 239
- 61 (3061) 239
- 64 (3064) 239
- 67 (3067) 240
- 68 (3068) 240
- 65 (3065) 240
- 66 (3066) 240
- 69 (3069) 240
- 70 (3070) 241
- 74 (3074) 241
- 72 (3072) 241
- 73 (3073) 241
- 71 (3071) 241
- 79 (3079) 242
- 78 (3078) 242
- 76 (3076) 242
- 77 (3077) 242
- 75 (3075) 242
- 81 (3081) 243
- 84 (3084) 243
- 82 (3082) 243
- 80 (3080) 243
- 83 (3083) 243
- 89 (3089) 244
- 87 (3087) 244
- 85 (3085) 244
- 88 (3088) 244
- 90 (3090) 244
- 91 (3091) 245
- 94 (3094) 245
- 95 (3095) 245
- 92 (3092) 245
- 93 (3093) 245
- 98 (3098) 246
- 96 (3096) 246
- 97 (3097) 246
- 99 (3099) 246
- 100 (3100) 246
- 103 (3103) 247
- 102 (3102) 247
- 105 (3105) 247
- 104 (3104) 247
- 101 (3101) 247
- 106 (3106) 248
- 110 (3110) 248
- 107 (3107) 248
- 108 (3108) 248
- 109 (3109) 248
- 113 (3113) 249
- 114 (3114) 249
- 115 (3115) 249
- 111 (3111) 249
- 112 (3112) 249
- 119 (3119) 250
- 117 (3117) 250
- 118 (3118) 250
- 116 (3116) 250
- 120 (3120) 250
- 121 (3121) 251
- 124 (3124) 251
- 125 (3125) 251
- 123 (3123) 251
- 122 (3122) 251
- 130 (3130) 252
- 129 (3129) 252
- 128 (3128) 1 252
- 126 (3126) 1 252
- 127 (3127) 1 252
- 131 (3131) 253
- 133 (3133) 253
- 135 (3135) 253
- (3134) 134 253
- 132 (3132) 253
- 141 (3141) 254
- 138 (3138) 254
- 139 (3139) 254
- 136 (3136) 254
- 137 (3137) 254
- 146 (3146) 255
- 144 (3144) 255
- 143 (3143) 255
- 145 (3145) 255
- 142 (3142) 255
- 151 (3151) 256
- 149 (3149) 256
- 147 (3147) 256
- 148 (3148) 256
- 150 (3150) 256
- 152 (3152) 257
- 156 (3156) 257
- 153 (3153) 257
- 154 (3154) 257
- 155 (3155) 257
- 161 (3161) 258
- 158 (3158) 258
- 160 (3160) 258
- 159 (3159) 258
- 162 (3162) 258
- 165 (3165) 259
- 166 (3166) 259
- 167 (3167) 259
- 164 (3164) 259
- 163 (3163) 259
- 172 (3172) 260
- 170 (3170) 260
- 169 (3169) 260
- 171 (3171) 260
- 168 (3168) 260
- 176 (3176) 261
- 178 (3178) 261
- 174 (3174) 261
- 173 (3173) 261
- 175 (3175) 261
- 179 (3179) 262
- 183 (3183) 262
- 180 (3180) 262
- 181 (3181) 262
- 182 (3182) 262
- 186 (3186) 263
- 188 (3188) 263
- 187 (3187) 263
- 185 (3185) 263
- 184 (3184) 263
- 192 (3192) 264
- 194 (3194) 264
- 191 (3191) 264
- 190 (3190) 264
- 189 (3189) 264
- 197 (3197) 97 265
- 195 (3195) 265
- 196 (3196) 265
- 198 (3198) 265
- 199 (3199) 265
- 204 (3204) 266
- 202 (3202) 266
- 201 (3201) 266
- 200 (3200) 266
- 203 (3203) 266
- 206 (3206) 267
- 209 (3209) 267
- 207 (3207) 267
- 208 (3208) 267
- 205 (3205) 267
- 210 (3210) 268
- 211 (3211) 268
- 214 (3214) 268
- 212 (3212) 268
- 213 (3213) 268
- 215 (3215) 269
- 219 (3219) 269
- 218 (3218) 269
- 216 (3216) 269
- 217 (3217) 269
- 222 (3222) 22 270
- 223 (3223) 270
- 220 (3220) 270
- 224 (3224) 270
- 221 (3221) 270
- 225 (3225) 271
- 228 (3228) 271
- 227 (3227) 271
- 229 (3229) 271
- 226 (3226) 271
- 233 (3233) 272
- 231 (3231) 272
- 232 (3232) 272
- 234 (3234) 272
- 230 (3230) 272
- 237 (3237) 273
- 239 (3239) 273
- 238 (3238) 273
- 235 (3235) 273
- 236 (3236) 273
- 240 (3240) 274
- 243 (3243) 274
- 241 (3241) 274
- 242 (3242) 274
- 244 (3244) 274
- 249 (3249) 275
- 245 (3245) 275
- 247 (3247) 275
- 248 (3248) 275
- 246 (3246) 275
- 251 (3251) 276
- 252 (3252) 276
- 250 (3250) 276
- 253 (3253) 276
- 254 (3254) 276
- 259 (3259) 277
- 256 (3256) 277
- 258 (3258) 277
- 255 (3255) 277
- 257 (3257) 277
- 3 (4003) 278
- 2 (4002) 278
- در آن مقداری از گزیده سخنان مشکل آن حضرت است که نیاز به تفسیر دارد 278
- اشاره 278
- 4 (4004) 278
- 1 (4001) 278
- 9 (4009) 279
- 6 (4006) 279
- 8 (4008) 279
- 5 (4005) 279
- 7 (4007) 279
- ادامه کلمات قصار 280
- 263 (3263) 280
- 262 (3262) 280
- 264 (3264) 280
- اشاره 280
- 261 (3261) 280
- 267 (3267) 281
- 265 (3265) 281
- 266 (3266) 281
- 269 (3269) 281
- 268 (3268) 281
- 272 (3272) 282
- 271 (3271) 282
- 274 (3274) 282
- 273 (3273) 282
- 270 (3270) 282
- 275 (3275) 283
- 279 (3279) 283
- 277 (3277) 283
- 278 (3278) 283
- 276 (3276) 283
- 283 (3283) 284
- 282 (3282) 284
- 280 (3280) 284
- 284 (3284) 284
- 281 (3281) 284
- 289 (3289) 285
- 286 (3286) 285
- 288 (3288) 285
- 285 (3285) 285
- 287 (3287) 285
- 293 (3293) 286
- 294 (3294) 286
- 290 (3290) 286
- 292 (3292) 286
- 291 (3291) 286
- 296 (3296) 287
- 298 (3298) 287
- 295 (3295) 287
- 299 (3299) 287
- 297 (3297) 287
- 303 (3303) 288
- 304 (3304) 288
- 301 (3301) 288
- 302 (3302) 288
- 300 (3300) 288
- 306 (3306) 289
- 308 (3308) 289
- 307 (3307) 289
- 305 (3305) 289
- 309 (3309) 289
- 312 (3312) 290
- 311 (3311) 290
- 313 (3313) 290
- 310 (3310) 290
- 314 (3314) 290
- 318 (3318) 291
- 319 (3319) 291
- 315 (3315) 291
- 317 (3317) 291
- 316 (3316) 291
- 320 (3320) 292
- 321 (3321) 292
- 323 (3323) 292
- 322 (3322) 292
- 324 (3324) 292
- 329 (3329) 293
- 326 (3326) 293
- 328 (3328) 293
- 325 (3325) 293
- 327 (3327) 293
- 334 (3334) 294
- 331 (3331) 294
- 333 (3333) 294
- 332 (3332) 294
- 330 (3330) 294
- 338 (3338) 295
- 336 (3336) 295
- 339 (3339) 295
- 337 (3337) 295
- 335 (3335) 295
- 342 (3342) 296
- 340 (3340) 296
- 343 (3343) 296
- 341 (3341) 296
- 344 (3344) 296
- 346 (3346) 297
- 345 (3345) 297
- 347 (3347) 297
- 348 (3348) 297
- 349 (3349) 297
- 351 (3351) 298
- 353 (3353) 298
- 352 (3352) 298
- 354 (3354) 298
- 350 (3350) 298
- 356 (3356) 299
- 358 (3358) 299
- 355 (3355) 299
- 359 (3359) 299
- 357 (3357) 299
- 363 (3363) 300
- 362 (3362) 300
- 364 (3364) 300
- 360 (3360) 300
- 361 (3361) 300
- 366 (3366) 301
- 368 (3368) 301
- 369 (3369) 301
- 365 (3365) 301
- 367 (3367) 301
- 370 (3370) 302
- 373 (3373) 302
- 371 (3371) 302
- 374 (3374) 302
- 372 (3372) 302
- 378 (3378) 303
- 379 (3379) 303
- 377 (3377) 303
- 375 (3375) 303
- 376 (3376) 303
- 381 (3381) 304
- 384 (3384) 304
- 383 (3383) 304
- 382 (3382) 304
- 380 (3380) 304
- 386 (3386) 305
- 388 (3388) 305
- 387 (3387) 305
- 389 (3389) 305
- 385 (3385) 305
- 390 (3390) 306
- 391 (3391) 306
- 393 (3393) 306
- 394 (3394) 306
- 392 (3392) 306
- 398 (3398) 307
- 396 (3396) 307
- 399 (3399) 307
- 395 (3395) 307
- 397 (3397) 307
- 401 (3401) 308
- 404 (3404) 308
- 403 (3403) 308
- 402 (3402) 308
- 400 (3400) 308
- 407 (3407) 309
- 406 (3406) 309
- 405 (3405) 309
- 408 (3408) 309
- 409 (3409) 309
- 414 (3414) 310
- 412 (3412) 310
- 411 (3411) 310
- 413 (3413) 310
- 410 (3410) 310
- 416 (3416) 311
- 418 (3418) 311
- 419 (3419) 311
- 415 (3415) 311
- 417 (3417) 311
- 423 (3423) 312
- 421 (3421) 312
- 422 (3422) 312
- 420 (3420) 312
- 424 (3424) 312
- 425 (3425) 313
- 428 (3428) 313
- 429 (3429) 313
- 427 (3427) 313
- 426 (3426) 313
- 431 (3431) 314
- 434 (3434) 314
- 430 (3430) 314
- 432 (3432) 314
- 433 (3433) 314
- 436 (3436) 315
- 437 (3437) 315
- 438 (3438) 315
- 435 (3435) 315
- 439 (3439) 315
- 441 (3441) 316
- 444 (3444) 316
- 440 (3440) 316
- 442 (3442) 316
- 443 (3443) 316
- 449 (3449) 317
- 446 (3446) 317
- 447 (3447) 317
- 445 (3445) 317
- 448 (3448) 317
- 454 (3454) 318
- 451 (3451) 318
- 453 (3453) 318
- 450 (3450) 318
- 452 (3452) 318
- 455 (3455) 319
- 458 (3458) 319
- 457 (3457) 319
- 456 (3456) 319
- 459 (3459) 319
- 463 (3463) 320
- 462 (3462) 320
- 461 (3461) 320
- 464 (3464) 320
- 460 (3460) 320
- 466 (3466) 321
- 469 (3469) 321
- 468 (3468) 321
- 465 (3465) 321
- 467 (3467) 321
- 470 (3470) 322
- 473 (3473) 322
- 474 (3474) 322
- 471 (3471) 322
- 472 (3472) 322
- 476 (3476) 323
- 477 (3477) 323
- 478 (3478) 323
- 475 (3475) 323
- 479 (3479) 323
- 480 (3480) 324
بدانید به خدا قسم آمدنم به سوی شما از روی اختیار نبود، اضطرار مرا به سوی شما کشید. به من خبر رسیده که شما میگویید: علی دروغ میگوید! خدا شما را بکشد! بر چه کسی دروغ بندم؟ بر
خدا؟ من اولین کسی هستم که به حق ایمان آوردم. یا بر پیامبر خدا؟ من نخستین فردی هستم که او را تصدیق نمودم.
نه هرگز به خدا قسم، اما سخنانی است که از پیامبر گرفتهام که شما از آن غایب بودید، و لیاقت شنیدن آن را نداشتید.
مادر آن که گفت «علی دروغ میگوید» به عزا بنشیند! اگر ظرفیت داشته باشد علم و حکمت را رایگان در اختیارش میگذارم، «و در آینده حقیقت آنچه را به شما خبر دادم خواهید دانست»
. (1072)
71 (1071) از خطبههای آن حضرت است که در آن درود فرستادن بر پیامبر (صلّی اللّه علیه و آله) را تعلیم میدهد
بار خدایا، ای گستراننده زمینهای گسترده، و نگاه دارنده آسمانهای بر افراشته، و ای آفریننده دلها بر اساس فطرت، چه بدبخت آن و چه خوشبخت آن، شریفترین درودهایت، و افزونترین برکاتت را بر محمّد بنده و رسول خود قرار ده، رسولی که ختم کننده نبوت، و باز کننده راههای بسته، و آشکار کننده حق بر مبنای حق است، پیامبری که خروشهای باطل
را دفع، و حملههای گمراهی را شکست، چنان که سنگینی رسالتی را که بر عهده گرفت با قدرت پیش برد، به امر تو قیام نمود، و در راه رضای تو شتافت، بدون اینکه از پیشی گرفتن بماند، و در عزمی که داشت سستی ورزد، وحی تو را ضبط نمود، عهدت را حفظ نمود، بر اجرای فرمانت اقدام ورزید، تا آتش دانش طلب را بر افروخت، و راه حق را برای اشتباه کار روشن ساخت، و دلهایی که در فتنهها و گناهان غرق شده بود به وسیله او هدایت شد، پیامبری که نشانههای واضح را بر پا کرد، و احکام نورانی را ابلاغ نمود. او امین درستکار تو، و خزینهدار دانش سرّی تو، و شاهد تو در روز قیامت، و پیامبر به حقات، و فرستادهات به سوی خلق بود.
خداوندا، جایی وسیع در سایه رحمتت برای او بگشا، و او را از خیر فراوان و اجری از فضل و کرمت مرحمت فرما. الهی، بنای او را بر بنای بنا کنندگان فضیلت بلند گردان، و مرتبهاش را نزد خود گرامی دار، و نورش را کامل ساز، و او را در عوض رسالت چنین پاداش ده: شهادتش را مقبول، گفتارش را
پسندیده، منطقش را عدل، و سخنش را جدا کننده بین حق و باطل قرار ده. خداوندا، بین ما و او در جایی که زندگیش نیک، و نعمتش بیزوال، و خواهشهایش بر آورده، و هوسهایش لذت بخش، و آسایشش فراوان، و در منتهای آرامش با ارمغانهای کرامت است جمع فرما