تحریف ناپذیری قرآن صفحه 105

دروغ‌پردازان و دسیسه‌ی ملحدان می‌دانند و جمعی دیگر، در مقابل آنان، سند این احادیث را در نهایت صحت با وثاقت رجال آنها معرفی می‌کنند؛ به ویژه اگر این احادیث در صحیحین آمده باشند. اکنون به چند نمونه از این دیدگاه‌های متهافت می‌نگریم:

ارزیابی سند حدیث «لو ان لابن آدم و ادیا ...» از سوره‌ی بیّنه

ابن انباری می‌گوید:

این حدیث نزد دانشمندان باطل است؛ چون ابن کثیر و ابی عمرو با سندهای متصل از ابیّ بن کعب، که قرائت این آیه را به او نسبت می‌دهند، سوره‌ی بیّنة را، بدون آن آیه‌ی موهوم نقل کرده‌اند. (1)

لیکن ترمذی سند این حدیث را «حسن صحیح» ارزیابی می‌کند. (2)

ارزیابی سند حدیث مربوط به عبارتی از سوره الفتح

برخی از دانشمندان اهل سنت درباره‌ی این آیه‌ی موهوم می‌گویند:

این حدیث و مانند آن، افسانه‌هایی است که بین محدثان شهرتی ندارد و آنان که در جست و جوی امور شگفت‌آور و بی‌حاصل‌اند، آن را می‌نویسند و نقل می‌کنند. (3)

ولی ابن حزم اندلسی بر این باور است که سند این حدیث صحیح، مانند خورشیدی در روز روشن است و در آن تردید روا نیست. (4)

1- 1. مقدمتان فی علوم القرآن، به نقل از: آرتور جفری، ص 85.
2- 2. ترمذی، سنن، ج 3، ص 203- 204.
3- 3. مقدمتان فی علوم القرآن، به نقل از: آرتور جفری، ص 92.
4- 4. ابن حزم اندلسی، المحلی، تحقیق لجنة احیاء التراث العربی، ج 11، ص 23.