تحریف ناپذیری قرآن صفحه 115

صورت متواتر است، نخواهد بود. (1)

ابو عبد اللّه بن ظفر صاحب کتاب الینبوع فی التفسیر نیز بر همین باور است که با خبر واحد نمی‌توان متن قرآن را به اثبات رساند (2) و شوکانی نیز از همین منظر به این احادیث می‌نگرد و می‌گوید:

آن چه با تواتر اثبات نشده، قرآن نیست.

و ابن جزری نیز در یک قاعده‌ی کلی می‌نویسد:

هر آن چه بیرون از مصحف عثمان قرار دارد [یعنی همین مصحف موجود] یقینی به قرآن بودن آن نیست؛ چون با خبر واحد نقل شده است. (3)

افرادی دیگر از قدمای دانشمندان اهل سنت، (4) و همین طور از معاصران، مانند:

رشید رضا (5)، صبحی صالح (6)، رافعی (7)، مصطفی زید (8) و دیگران را می‌توان نام برد که مناقشه‌ی (به حق) آنان بر نظریه‌ی نسخ التلاوة همین است که نمی‌توان با خبر واحد اصل قرآن و نسخ آن را به اثبات رساند.

ب) عدم سنخیت محتوای آیات موهوم با آیات قرآن روشن است هر آیه‌ی نسخ شده، باید مانند آیات دیگر قرآن، اوصاف ویژه‌ی قرآن را از نظر محتوا و اسلوب و جهات فصاحت و بلاغت و ... در حد اعجاز دارا باشد؛ چون بنا به نظریه‌ی نسخ التلاوة، آنها نیز در ابتدا جزو متن قرآن بوده‌اند، ولی بعدا نسخ

1- 1. نحاس، الناسخ و المنسوخ، ص 10- 11.
2- 2. به نقل از: صبحی صالح، مباحث فی علوم القرآن، ص 265.
3- 3. محمد بن محمد ابن الجزری، النشر فی قراءات العشر، تصحیح علی محمد الضبّاع، ج 1، ص 32.
4- 4. ر. ک: نگارنده، سلامة القرآن، ص 159.
5- 5. رشید رضا، المنار، ج 1، ص 413- 415.
6- 6. صبحی صالح، مباحث فی علوم القرآن، ص 265- 266.
7- 7. اعجاز القرآن، ص 44.
8- 8. النسخ فی القرآن، ج 1، ص 283.