- مقدمه 1
- قرآن ، تنها کتاب آسمانی در اختیار انسان 2
- فصل اول : جایگاه قرآن در جامعه دینی 2
- سخن گفتن قرآن 3
- پیامبر و تبیین قرآن 4
- تذکر دو نکته 5
- نقش قرآن در زندگی 6
- قرآن ؛ راهنمای خطوط کلی 7
- نمونه ای از خطوط کلی قرآن 8
- تجلی موهبت الهی در تحقق حکومت اسلامی 9
- حل مشکلات اجتماعی در سایه پیروی از قرآن 9
- نظم بخشی به امور اجتماعی طبق رهنمودهای قرآن 10
- نقش هدف در زندگی اجتماعی 11
- بی نیازی در سایه پیروی از قرآن 13
- قرآن داروی بزرگ ترین دردها 14
- حکمت برخی از بلایا 16
- تکریم ظاهری و واقعی قرآن کریم 18
- قرآن ؛ نور حقیقی 19
- رستگاری پیروان قرآن در قیامت 22
- تنبه و بیدار باش 23
- رمز موفقیت و نقش قرآن 24
- ابراهیم ؛ الگوی تسلیم و بندگی در قرآن کریم 25
- مشکل اصلی 27
- فصل دوم : فهم و تفسیر قرآن 27
- توصیه حضرت علی (ع) در مواجهه با قرآن 28
- تفسیر به رای 29
- رهنمود حضرت علی (ع) برای پرهیز از تفسیر به رای 31
- دو نوع نگرش نسبت به قرآن و معارف دینی 32
- پلورالیسم دینی یا انکار دین در قالب قرائت های مختلف 33
- لزوم کسب صلاحیت در فهم و تفسیر قرآن 35
- مراتب مختلف معنا و فهم معارف قرآن 36
- اختصاص تفسیر قرآن به معنای تفصیل احکام ، به پیامبر (ص) معصومین (ع) 37
- فهم علوم اهل بیت (ع) پیش نیاز فهم و تفسیر قرآن 38
- تفسیر قرآن به قرآن 39
- رعایت اصول و قواعد محاوره عقلایی در فهم قرآن 40
- متناسب بودن فهم مفسران با صلاحیت آنان 40
- لزوم توجه به قراین کلامی 40
- فصل سوم : قرآن و تهاجم فرهنگی 41
- متضایف بودن حق و باطل 41
- وجود محسنات کلامی در قرآن کریم 41
- شبهه دست نیافتنی بودن حقیقت دین 43
- تلقین و تکرار ؛ سلاح مهم شیاطین 45
- استناد به متشابهات ؛ شگردی دیگر در مقابله با قرآن 45
- حکمت وجود متشابهات در قرآن 46
- ممزوج کردن حق و باطل ؛ سلاح دیگر منحرفان 49
- قرائت های مختلف ؛ حربه ای برای مقابله با قرآن 50
- انگیزه و هدف مخالفان فرهنگ دینی از نظر قرآن 51
- موضع قرآن در مقابله با فتنه در دین 53
- هشدار قرآن نسبت به فتنه فرهنگی 54
- شرک در لباس جدید 55
- پیشگویی قرآن از وقوع فتنه در دین 56
- پیشگویی فتنه های پس از پیامبر 57
- تاریک کردن فضا به منظور گمراه کردن افکار عمومی 59
- تحریف کنندگان معارف دین از دیدگاه علی علیه السلام 60
- برخورد دنیا پرستان مسلمان نما با قرآن 62
- هشدار علی علیه السلام به مردم 63
- انگیزه جاهلان عالم نما در تحریف معارف دین ، از دیدگاه علی (ع) 65
بنابراین قرآن در پی پاسخ گویی به تمام مشکلات ریز و درشت زندگی بشر نبوده و نیست ، بلکه بیانگر خطوط اصلی و کلی سعادت و تکامل انسان است و آن را به مسلمانان نشان داده و مردم را بدان فرا می خواند . در این قسمت ، در ادامه فرمایش حضرت علی علیه السلام که درباره شفابخشی قرآن است به یکی از آن خطوط کلی مستفاد از قرآن اشاره می کنیم و آن را به عنوان نمونه توضیح می دهیم .
نمونه ای از خطوط کلی قرآن
قرآن کریم می فرماید :
و لو ان اهل القری آمنوا و اتقوا لفتحنا علیهم برکات من السماء و الارض و لکن کذبوا فاخذناهم بما کانوا یکسبون . -2- اعراف ، 96 . ؟
این آیه یکی از محکماتی است که هیچ گونه تشابهی درآن وجود ندارد و چنان معنای صریح و روشنی دارد که جای هیچ گونه شک و شبهه ای درآن نیست ، به نحوی که در این قالب زبانی ، معنایی جز همان چیزی که هر اهل زبان و آشنای به زبان عربی می فهمد قابل برداشت نیست ؛ بگذریم از کج اندیشان و قایلین به قرائت های مختلف و برداشت های نو ، که ممکن است بگویند ما از کلمه لیل ، نهار را می فهمیم و از حجاب داشتن ، عریان بودن را برداشت می کنیم!البته خاطرنشان می کنم که در
آینده درباره((قرائت های مختلف از دین)) به تفصیل سخن خواهیم گفت .
این آیه ، یکی از خطوط کلی اعتقادی و در عین حال راه درمان مشکلات اقتصادی و راه رفع مضیقه های معیشتی را بیان می کند . ترجمه آیه شریفه این است : ((اگر اهل آبادی های روی زمین ایمان می آورند و تقوا پیشه می کردند هر آیینه ما برکات آسمان و زمین را به روی آنها می گشودیم ؛ ولی آنها تقوا پیشه نکردند ، بلکه کفر ورزیدند و نسبت به نعمت های خداوند ناسپاسی کردند و در نتیجه دچار مشکلات و انواع بلاها شدند . )) بنابراین قرآن کریم با صراحت تمام ، توسعه اقتصادی و پیدا شدن گشایش در زندگی مومنین و رفع تنگناهای اقتصادی و نزول نعمت و به طور کلی نزول برکات آسمان و زمین را در گرو ایمان و تقوا می دادند و در مقابل ، ناسپاسی و کفران نعمت های الهی را موجب زوال نعمت ها و نزول بلاها و انواع مشکلات معرفی می کند و قدردانی و شکر نغمت را موجب ازدیاد آن و کفران نعمت را موجب عذاب می داند . قرآن می فرماید :
لئن شکرتم لازید نکم و لئن کفرتم ان عذابی لشدید -1- ابراهیم ، 7 . ؟
هر آینه اگر شکر نعمت ها را به جای آورید شما را افزون خواهم کرد ، و اگر ناسپاسی نمایید تحقیقا عذاب من سخت خواهد بود . در این جا به یکی از نعمت های بزرگ الهی که در اثر پیروی از قرآن کریم شامل ملت بزرگوار ایران شده است اشاره می کنیم و توفیق قدردانی آن را برای مردم از
خدای بزرگ می طلبیم و به ذات اقدسش پناه می بریم از این که در اثر ناسپاسی ، این نعمت بزرگ از ما گرفته شود .