جلوه‌های بلاغت در نهج البلاغه‌ صفحه 275

الحمدلله الذي شرع الاسلام … فهو ابلج المناهج و اوضح الولائج، مشرف المنار، مشرق الجواد مضي‌ء المصابيح، كريم المضمار، رفيع الغايه، جامع الحلبه، متنافس السبقه، شريف الفرسان، التصديق منهاجه و الصالحات مناره و الموت غايته و الدنيا مضماره و القيامه حلبته و الجنه سبقته. [1070].

سپاس خداي را كه راه اسلام را گشود … روشنتر راه و پديدار، درون آن آشكار، نشانه‌هاي آن بر بلند جاي پديدار. جاده‌هاي آن نمايان، چراغهاي آن روشن و رخشان، مسابقت جاي آن پاكيزه و ولا، نهايت مسابقت، بلند و والا، چابكسواران را فراهم آرنده و هر يك آنان بر سر پاداش بر ديگري پيشي گيرنده، سواركاران آن بزرگ مرتبت و ارزنده، راه روشن آن، تصديق آوردن است و نشانه‌هاي آن، كار نيك كردن، مرگ پايان مدت و دنيا جاي مسابقت و جاي فراهم آمدن، قيامت و پاداش مسابقت، جنت. [1071].

ايغال

و آن ختم كردن كلام به عبارتي است كه معني بدون آن تمام مي‌باشد و فقط براي بيان نكته‌اي اضافه شده است. مانند آيه‌ي قال يا قوم اتبعوا المرسلين اتبعوا من لا يسالكم اجرا و هم مهتدون [1072] جمله و هم مهتدون ايغال است، چون معني بدون آن تمام است و رسول لا محاله هدايتگر است و نكته‌ي آن تشويق مردم به تبعيت بيشتر از پيامبران است.

(ايغال) آخرين باب از ابواب بديع مي‌باشد كه (قدامه بن جعفر) در كتاب خويش بدان پرداخته است. در كتب بديع در ابواب مختلفي از آن بحث شده است از آن جمله (سر الفصاحه) است كه آن را ضمن بحث (حشو)، مطرح كرده است. [1073].

مثال آن در كلام امام علي (ع):

و نحن علي موعود من الله و الله منجز وعده و ناصر جنده. [1074].