جستجویی در نهج‌البلاغه‌ صفحه 178

انسان را به دنيا بي رغبت و از آن بيزار مي‌كند، به مصيبت كساني كه به آن روي آورده و بهره‌اي از آن يافته‌اند، و از آسايش و نعمتي برخوردارند، نوحه مي‌سرايد، و به طور كلي كتاب مرده‌اي است كه با روح عصر ما سازش و موافقتي ندارد، چرا كه ميل و رغبت انسان را نسبت به فعاليت و كار و كوشش از بين مي‌برد، حس حيات را در وجودش مي‌كشد، و او را به زندگي پر ذلت و خفت، تاريك و نكبت بار خرسند مي‌كند.

و چرا چنين نباشد؟ مگر اين خطبه‌ها از زبان كسي نيست كه دنيا را به قدم زهد پايمال كرد و با آن به ستيز برخاست، و به مردم سفارش نمود كه پا به روي دنيا بگذارند و از آن بگذرند؟

اين نظر بسياري از جوانان امروز در باب نهج‌البلاغه است.

روش سخنگويان مذهبي

در اين ميان، روش ناصواب بسياري از سخنگويان مذهبي در مساجد و محال، اين روش داوري نسل جوان را درباره‌ي نهج‌البلاغه بشتر تقويت و تاييد مي‌كند. اين سخنگويان نادانسته و به نحو عجيبي به گريز از دنيا، نكوهش و مذمت نعمت‌هاي دنيوي، و لزوم كناره گيري از آن اصرار مي‌ورزند و در اين كه دنيا سرمايه‌ي رنجي است كه آدمي را از رسيدن به انسانيت راستينش باز مي‌دارد، داد سخن مي‌دهند، بخصوص كه در نهج‌البلاغه هم براي گفته‌هاي خود شواهد و دلائلي پيدا مي‌كنند.

راه صحيح بررسي متون گذشته چيست

وقتي براي شناخت ديدگاه‌هاي اسلام نسبت به دنيا، به اصول و مبادي آن مراجعه مي‌كنيم مي‌بينيم كه برخلاف آنچه پنداشته مي‌شود، اصول اسلامي ما را به روي آوردن به دنيا ترغيب مي‌كند، كار را محترم مي‌شناسد، كارگر را مي‌ستايد، و به امور دنيوي- همچنان كه به كارهاي اخروي- عنايت خاصي دارد، و همه‌ي اين حقايق نشان مي‌دهد كه قوانين اسلامي جميع شئون دنيوي را مورد