الهیات در نهج‌البلاغه صفحه 102

تقرير 5

تقرير پنجم استدلال به حدوث حدود و اوصاف آنهاست بر وجود محدث، به بياني نظير بياني كه در تقرير سوم گفته شد و براي اينكه كلام اطاله پيدا نكند تكرار نمي‌كنيم فقط توضيح مي‌دهيم كه در نهج‌البلاغه در موارد بسيار موضوع صورتهاي نوعي مخلوقات و تركيبات مختلف آنها و دلالت آنها بر وجود صانع حكيم و صفات جماليه او مطرح شده و هر يك از صورتهاي مختلف انواع بطور مستقل از آيات و نشانه‌هاي وجود واهب الصور و خالق مصور معرفي و انديشه‌ها به آن جلب شده است. مثلا عمده خطبه 185 كه قبلا مذكور شد مربوط مي‌شود به شرح صورت مورچه، ملخ و اشاره به آسمان، هوا، باد، آب، ماه، آفتاب، گياه، درخت، سنگ، كوه، دريا و اختلاف صورتهاي آبها كه همه را به حكمت و قدرت و صنعت خداوند صانع مستند فرموده است.

يا در خطبه 165 كه پيش از اين ذكر شد بطور تفصيل در شكل و تركيب طاووس سخن فرموده است و بالاخره در ضمن خطبه‌هاي بسيار از حيوان، نبات، نجوم و خصايص آنها فرموده و نشان داده است.