الهیات در نهج‌البلاغه صفحه 214

- صلي الله عليه و آله- اعلام فرموده است در اين خطبه مي‌فرمايد:

«فبعث الله محمدا صلي الله عليه و آله بالحق ليخرج عباده من عباده الاوثان الي عبادته و من طاعه الشيطان الي طاعته». [393].

يعني: «پس مبعوث كرد خدا محمد- صلي الله عليه و آله- را براي اينكه خارج سازد بندگانش را در پرستش بتها به سوي پرستش او و از اطاعت و فرمانبري شيطان به سوي اطاعت او».

راجع به اين توحيد و ابعاد مهمي كه دارد از جمله توحيد در عبادت به معني پيروي و اطاعت و به معني تمكين محض از رژيم و حكومت الهي و شرعي در نهج‌البلاغه مطالب ارزنده و آموزنده بسيار است و عهدنامه معروف حضرت مولي- عليه‌السلام- به مالك اشتر بر اساس همين توحيد و بيان حدود و تفاصيل رژيم و حكومت الهي اسلامي و روابط مردم با آن مي‌باشد و در اين عهدنامه است كه به مالك خطاب مي‌فرمايد:

«اياك و مساماه الله في عظمته و التشبه به في جبروته». [394].

اين عهدنامه يگانه نظام توحيدي اسلام است كه در آن سلطان و رعيت مساوي و برابرند و استعباد و شرك، وجود ندارد و همه در تحت اطاعت خدا و همه اطاعتها در اطاعت خدا و قانون خدا درج است و حاكم بر همه، خدا و احكام خداست كه تمام بندهاي اين عهدنامه امروز و در عصرهاي آينده زنده و جاودان است. [395].

در خطبه 216 مي‌فرمايد:

«و ان من اسخف حالات الولاه عند صالح الناس ان يظن بهم حب الفخر و يوضع امرهم علي الكبر و قد كرهت ان يكون جال في ظنكم اني احب الاطراء و