کتابخانه بالقرآن

بررسی نظام تربیتی صحیفه سجادیه صفحه 102

صفحه 102

دیگری جز زندگی دنیا وجود ندارد.(1) چنین دیدی از دیدگاه اسلام، خطایی است که خطاهای فراوان دیگری را در رفتارهای انسان در پی خواهد داشت. پوچ انگاری زندگی دنیایی که آثار بسیار بدی برای رفتار انسان دربردارد، از جمله این خطاهاست. چنین دیدی، انسان را به ناامیدی می کشاند و در نتیجه، قدرت اندیشیدن در مورد خویش و جبران اشتباه ها را از انسان می گیرد.

امام سجاد علیه السلام برای جلوگیری از پیدایش چنین بینش نادرستی، بینش صحیحی در راستای اصلاح رفتارهای انسان ترسیم کرده است. از نظر امام، زندگی انسان به دنیا منحصر نمی شود، بلکه در ورای آن، زندگی جاودانه ای برای انسان وجود دارد که رابطه آن دو، رابطه راه و مقصد است یا رابطه وسیله و هدف. با چنین بینشی، زندگی دنیا هدف دار می شود و از یک نواختی درمی آید. از همین رو، در روایات سفارش شده است که هر کس دو روزش با هم برابر باشد، زیان دیده است.(2) بنابراین، انسان باید با تلاش روزافزون در دنیا، آخرت خویش را آباد سازد.

امام سجاد علیه السلام در صحیفه سجادیه درباره دنیا می فرماید:

برای آخرتم رغبت و شوق در عمل (بندگی) برای خودت را روزی ام فرما تا از ژرفای دل، راستی و دوستی بندگی را بشناسم و بی رغبتی در دنیا به من دست دهد و

1- قرآن این مردم را چنین معرفی می کند: «وَ قالُوا ما هِیَ إِلاّ حَیاتُنَا الدُّنْیا نَمُوتُ وَ نَحْیا وَ ما یُهْلِکُنا إِلاَّ الدَّهْرُ؛ آنها گفتند: چیزی جز همین زندگی دنیای ما در کار نیست؛ گروهی از ما می میریم و گروهی جای آنها را می گیرند و جز طبیعت و روزگار ما را هلاک نمی کند». جاثیه: 24
2- بحارالانوار، ج 71، ص 173.