بررسی نظام تربیتی صحیفه سجادیه صفحه 176

اجتماعی به خود می گیرد و گاه از نظر اقتصادی به آن نظر می شود. با مطالعه دعاهای صحیفه سجادیه درمی یابیم که نظام تربیتی این کتاب درصدد جهت مند کردن رفتارهای انسان در زمینه های گوناگون است. در ادامه، به اهداف واسطه ای ناظر به هر یک از جنبه های خانوادگی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی می پردازیم.

الف) اهداف تربیتی در روابط خانوادگی

الف) اهداف تربیتی در روابط خانوادگی

یک _ وظایف فرزند نسبت به والدین

خداوند متعال به طور تکوینی، محبت و علاقه به والدین را در انسان قرار داده است. علاقه فرزند به والدین امری اعتباری نیست، بلکه واسطه قرار گرفتن والدین در آفرینش فرزند و نگه داری از او، زمینه علاقه و محبت فرزند را به والدین فراهم می آورد.

یکی از اهداف تربیتی صحیفه در زمینه ارتباط با والدین، آن است که هر چه بیشتر فرزندان را نسبت به وظایفشان همچون اطاعت، احترام، گذشت از والدین و احسان در حق ایشان آشنا سازد و آنان را به انجام آن وظایف تشویق کند. امام سجاد علیه السلام برای این منظور در دعای بیست و چهارم که دعا برای والدین است، به مقام والای پدر و مادر و وظایف فرزندان در قبال آنها اشاره می کند و می فرماید:

بار خدایا! مرا چنان گردان که از ابهت پدر و مادر بترسم؛ مانند ترسیدن از پادشاه ستم کار و با ایشان خوش رفتاری کنم، همچون خوش رفتاری مادر مهربان و فرمانبری و نیکوکاری ام را به آنان در نظرم از لذت خواب خواب آلوده، خوش تر و در دلم از آشامیدن تشنه، گواراتر گردان تا آرزوی آنها را بر آرزوی خود برگزینم و خشنودی