- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- 1. طرح مسئله 4
- بخش اول: کلیات 4
- 2. تعریف مفاهیم 6
- 4. پرسش های پژوهش 11
- 3. هدف های کلی و جزئی پژوهش 11
- 5. روش پژوهش 12
- 6. پیشینه پژوهش 13
- اشاره 13
- الف) شرح های صحیفه سجادیه 13
- ب) کتاب ها 14
- ج) پایان نامه ها 16
- 7. ضرورت پژوهش 18
- اشاره 19
- 8. پیش نیازهای پژوهش 19
- الف) نگاهی به مقام والای امام زین العابدین علیه السلام 19
- اشاره 19
- یک _ نگاهی به دوران امام سجاد علیه السلام 22
- دو _ جنبه های گوناگون مبارزات امام سجاد علیه السلام 26
- اشاره 29
- ب) نگاهی به صحیفه سجادیه 29
- یک _ خاستگاه صحیفه سجادیه 31
- دو _ دلیل کامله نامیدن صحیفه سجادیه 33
- سه _ سند صحیفه سجادیه 35
- بخش دوم: مبانی تربیتی در صحیفه سجادیه 41
- اشاره 41
- 1. خوددوستی (حب ذات) 42
- 2. کمال جویی 45
- 3. خداجویی 49
- 4. میل به جاودانگی 53
- 5. خوف و رجا (ترس و امید) 54
- اشاره 54
- الف) خوف 56
- ب) رجاء 58
- 6. دوری از غفلت 61
- 7. دنیادوستی 65
- 8. اختیار 68
- اشاره 68
- مفهوم اختیار 69
- «اختیار» در صحیفه سجادیه 70
- اشاره 73
- بخش سوم: اصول تربیتی در صحیفه سجادیه 73
- اشاره 74
- 1. هدایت 74
- الف) هدایت بر مبنای خداجویی 75
- ب) هدایت بر مبنای جاودانه خواهی 76
- ج) هدایت بر مبنای خوددوستی 79
- 2. تذکر 81
- 3. زهد 84
- 4. التزام به عمل 87
- 5. تقوا 90
- 6. توکل 93
- 7. ایجاد انگیزه 95
- اشاره 98
- مفهوم واژه «روش» 98
- بخش چهارم: روش های تربیتی در صحیفه سجادیه 98
- اشاره 100
- رابطه روش های تربیتی با جنبه های شخصیت انسان 100
- یک _ بینش در مورد دنیا 101
- الف) اعطای بینش 101
- اشاره 101
- 1. روش های شناختی 101
- اشاره 101
- دو _ بینش در مورد حقیقت انسان 104
- سه _ بینش در مورد مرگ و معاد 107
- ب) ذکر خدا 110
- اشاره 113
- 2. روش های گرایشی 113
- الف) توبه 113
- ب) ناچیز شمردن خوبی ها و زیاد شمردن بدی ها 117
- ج) یادآوری نعمت ها 119
- اشاره 122
- الف) تکریم و احترام 122
- 3. روش های رفتاری 122
- اشاره 122
- احترام به فرزندان 122
- ب) رفق و مدارا 125
- یک _ رفق و مدارا با پدر و مادر 125
- اشاره 125
- دو _ رفق و مدارا با همسایگان و دوستان 127
- ج) نیکی کردن در مقابل بدی 128
- هدف در تعلیم و تربیت 131
- بخش پنجم: اهداف تربیتی در صحیفه سجادیه 131
- تعریف هدف 131
- اشاره 132
- دسته بندی هدف های تربیتی در صحیفه سجادیه 132
- ویژگی های هدف 132
- هدف غایی تربیتی در صحیفه سجادیه 134
- اهداف واسطه ای تربیت 137
- اشاره 138
- 1. اهداف تربیتی در رابطه انسان با خدا 138
- الف) معرفت به خدا 138
- اهداف تربیتی در صحیفه سجادیه 138
- اشاره 138
- ب) دست یابی به ایمان کامل 141
- ج) تقوا 144
- د) پرورش روح عبادت 146
- ه ) شکرگزاری 151
- اهداف گرایشی 157
- 2. اهداف تربیتی در رابطه انسان با خود 157
- اشاره 157
- اشاره 157
- اول _ پرورش حس خداجویی 158
- دوم _ پرورش حس فضیلت جویی 161
- اشاره 165
- اول _ هدایت میل به خوردن و آشامیدن 167
- دوم _ هدایت میل جنسی 173
- 3. اهداف تربیتی صحیفه در رابطه انسان با دیگران 175
- اشاره 175
- الف) اهداف تربیتی در روابط خانوادگی 176
- ب) اهداف تربیتی در روابط اجتماعی 182
- ج) اهداف تربیتی در روابط سیاسی 184
- د) اهداف تربیتی در روابط اقتصادی 187
- بخش ششم: همراه با برنامه سازان 190
- 1. نقش رسانه در ترویج معارف صحیفه سجادیه 190
- ب) استفاده از ادعیه و مناجات صحیفه سجادیه در رسانه 191
- الف) تشکیل میزگردهای علمی و تخصصی 191
- اشاره 191
- 2. پیشنهادهای برنامه ای 191
- ج) بازتاب دادن فرازهای تربیتی دعاهای امام سجاد علیه السلامدر رسانه 192
- د) تولید برنامه های آموزشی برای کودکان و نوجوانان 192
- اشاره 193
- ه ) الگوآفرینی 193
- یک _ الگوی فروتنی 194
- دو _ الگوی انفاق 196
- سه _ الگوی بندگی 197
- چهار _ الگوی بخشایش 199
- 3. محورهای قابل بررسی در صحیفه سجادیه 200
- 4. بررسی عملکرد رسانه 201
- 5. پرسش های مردمی 203
- 6. پرسش های کارشناسی 204
- کتاب نامه 207
بهترین دلیل بر صدور صحیفه از امام سجاد علیه السلام است.
از سوی دیگر، راوی صحیفه، متوکل بن هارون است که آن را از یحیی بن زید بن علی بن الحسین علیه السلامگرفته است. او می گوید:
در آستانه سفری که یحیی بن زید به خراسان داشت و در همان سفر به شهادت رسید، بسته ای را باز کرد و صحیفه ای بیرون آورد. سپس بر مهر آن بوسه زد و گریست. صحیفه را گشود و به چشمان خویش کشید. آن گاه گفت: اگر نبود که پسرعمویم، امام صادق علیه السلام از شهادت من خبر داده است، این صحیفه را به تو نمی دادم، ولی اکنون به تو می دهم تا در نگه داری آن بکوشی. بیم دارم که این صحیفه به دست بنی امیه بیفتد و آن را از اهلش دریغ دارند. صحیفه همراه من بود تا خدمت امام صادق علیه السلام رسیدم. صحیفه را به آن حضرت نشان دادم. حضرت بسیار خوشحال شد و فرمود: به خداوند، سوگند این خط عمویم، زید و دعای جدم، علی بن الحسین علیه السلام است. آن گاه امام صادق علیه السلام به پسرش اسماعیل فرمود: آن صحیفه ای را که به تو سپرده ام، بیاور. اسماعیل صحیفه ای را آورد. امام آن را بوسید و به چشمانش کشید و فرمود: این صحیفه به خط پدرم، امام باقر علیه السلام و املای جدم، علی بن الحسین زین العابدین علیه السلام است. از امام صادق علیه السلام خواستم که دو صحیفه را با هم مقابله کنم. امام اجازه فرمود و من دو صحیفه را مقابله کردم و هیچ تفاوتی میان آن دو ندیدم.(1)
نام متوکل بن هارون که در سند قرار دارد، متوکل بن عمیر است. نام دیگر عمیر، هارون بوده است و غیر از او هیچ کس از یحیی روایت نکرده
1- علی نقی فیض الاسلام، ترجمه و شرح صحیفه سجادیه، انتشارات فقیه، 1376، چ 3، ص 12.