حدیث بندگی صفحه 398

چون در گفت و گوها تندی و خشونت به وجود می آید بنابراین اگر یک طرف و یا هر دو طرف کوتاه بیایند و مهر خاموشی بر لب نهند خشم فرو می نشیند و نزاع و جدال به پایان می رسد.

امیرالمومنین علی علیه السلام می فرماید: داوُوا الغَضَبَ بِالصُّمتِ (1)

غضب را به توسط سکوت مداوا و علاج کنید.

و چهارم وضو و آب ریختن بر صورت خشم را فرو می نشاند.

پیامبر صلی الله علیه و آله وسلم می فرمود: اِنَّ الغَضَبَ مِنَ الشَّیطانِ وَ اِنَّ الشَّیطانُ خُلِقَ مِنَ النّارِ وَ اِنَّما تُطفَاُ النّارَ بِالماءِ فَاِذا غَضِبَ اَحَدُکُم َفلیَتَوَضّا (2)

به تحقیق غضب و عصبانیت از تحریکات شیطان است شیطان هم از آتش خلق شده و آتش به توسط آب خاموش می شود بنابراین هرگاه خشمناک و عصبانی شدید وضو بگیرید.

امام سجاد علیه السلام در فرازهایی از دعاهای صحیفه به خدا پناه می برد از تندی خشم و می خواهد که قادر به نظم غیظ خود باشد و در عمل نیز چنین بود.

مردی به نام بیهقی می گوید کنیز امام سجاد علیه السلام آب روی دست او می ریخت تا آماده نماز گردد ناگهان ظرف آب از دست کنیز افتاد و بر صورت امام سجاد علیه السلام اصابت نمود و صورت را مجروح کرد و حضرت سر را بلند کرد. فَقالَت اِنَّ اللهَ یَقُولُ وَ الکاظِمینَ الغَیظَ کنیز گفت: خداوند می فرماید و کسانی که غیظ خود را فرو می برند حضرت فرمود: غیظ خود را فرو بردم. کنیز گفت: وَ العافّینَ عَنِ النّاسِ آنگاه که ازخطای مردم گذشت می کنند امام فرمود: خدا از تو بگذرد. گفت وَاللهُ یِحِبُّ المُحسِنینَ خدا نیکوکاران را دوست می دارد امام فرمود: برو که تو را آزادت نمودم. (3)

وقتی از حضرت عیسی علیه السلام از ریشه خشم پرسیدند؟ فرمود:

خود بزرگ بینی و گردن فرازی و حقیر شمردن مردم. (4)

و مولایمان علی علیه السلام فرمود: ضادُّو الغَضَبَ بِالحِلمِ (5)

1- نورالثقلین ج2ص115
2- بحار ج78ص115
3- المیزان ج4ص22
4- مشکاه الانوار ص 219
5- غررالحکم