حدیث بندگی صفحه 719

حرف ل

لجاجت

اللَّهُمَّ إِنیِّ أَعُوذُ بِکَ من الْإِصْرَارِ عَلَی الْمَأْثَمِ(1)

خدایا به تو پناه می برم از لجاجت و اصرار بر لغزش ها

لجاجت و اصرار بر لغزش ها معمولا از هوای نفس و راضی کردن دل سرچشمه می گیرد آدم لجوج تلاش می کند که خود را بر دیگران برتر نشان دهد و به هر قیمتی شده حرف و کار ناحق خد را به مرحله عمل برساند.

شخص لجباز اهل اندیشیدن و بررسی عاقبت کار نیست و بدون تدبیر بر کارها سماجت می ورزد. چنانکه مولایمان علی علیه السلام می فرمود:

اللجاجه تَسُلُّ الرَّأْیِ (2)(لجاجت تدبیر را سست می کند)

لَیْسَ للجوج تَدْبِیرِ (3) لجوج را تدبیر نیست.

در واقع شخص لجوج اجازه نمی دهد که عقل کار خود را انجام دهد به همین جهت نتیجه کار لجوج معمولا شر و زشت خواهد بود.

به عنوان مثال جوانی بدون مشورت با پدر و مادر و بزرگترها و دوراندیشی برای خود شغل و یا همسری را انتخاب می کند که هیچ نوع سنخیت و هماهنگی بین او و شغلش و یا همسرش وجود ندارد و برای رسیدن به خواسته اش پافشاری می کند و نصایح بزرگترها را نادیده می گیرد و چشم و گوش بسته دنبال گزینه خود می رود و پس از رسیدن به خواسته اش و برخورد با زشتی هایی که گریبانش را گرفته پشیمان می شود و چاره ای جز ساختن و سوختن ندارد و موقعی می فهمد که اشتباه کرده که راه بازگشت ندارد. رسول الله صلی الله علیه و اله وسلم می فرمود

ایّاک وَ اللجاجه فَإِنَّ أَوَّلَهَا جَهْلٌ وَ آخِرَهَا نَدَامَهْ(4)

1- دعای هشتم صحیفه
2- نهج البلاغه حکم و مواعظ 179
3- غررالحکم 7478
4- تحف العقول ص14