ایمان و کفر، ج 1، ص: 3 صفحه 550

خوشبو می باشد، سوم مانند آن است که بوی آن خوش ولی طعمش خوش نیست، چهارم مانند حنظل است که بویش و طعمش بد می باشد.

رسول خدا صلی اللَّه علیه و اله فرمود: خداوند در زمین آئینه ای! دارد محبوب ترین آنها در نزد خداوند آن آئینه ای! است که از همه روشن تر و سخت تر باشد و آن آئینه! قلب است که در برابر دوستان مهربان و رفیق است، و در صلابت به اندازه ای است که جز خدا از کسی هراس ندارد، و از گناهان هم پاک است فرمود: توجه به خداوند بوسیله قلب از عمل به جوارح بهتر است.

41- امیر المؤمنین سلام اللَّه علیه فرمود: در باطن انسان پاره ای آویزان است و این شگفت آورترین چیزی است که در او وجود دارد، و آن قلب می باشد، در او موادی از حکمت قرار دارد و اخلاق متضادی در آن نهاده شده است، اگر امیدواری برایش پیش آید طمع بر او چیره می گردد.

اگر خوشنودی برایش حاصل شود خودداری را فراموش می کند، اگر از چیزی بترسد احتیاط او را به خود مشغول می کند، و اگر امنیت برایش حاصل گردد فریب و غرور او را از پا درمیاورد، اگر نعمتی به او برسد برتری جوئی می نماید، اگر مصیبتی به او برسد بی تابی او را رسوا می کند.

اگر ثروتی بدست بیاورد سرکشی می نماید، اگر گرفتار فقر و پریشانی شود ابتلاء او را از پا در می آورد و اگر گرسنگی بر او چیره گردد ضعیف می گردد، و

اگر پرخوری کند به تخامه مبتلا می شود، هر تقصیری به او زیان می رساند و هر افراطی او را تباه می سازد.

فرمودند: دلها گاهی آماده هستند، در این هنگام از آنها استفاده کنید، ولی اگر بخواهید با زور آنها را وادار بکار کنید کور می شوند.

فرمودند: دلها خسته می گردند همان گونه که بدن ها خسته می شوند، در هنگام خستگی آنها را با حکمت از خستگی بیرون کنید.

فرمودند: آگاه باشید یکی از گرفتاریها پریشانی می باشد و بدتر از آن بیماری بدن است، و سخت تر از آن بیماری قلب می باشد، از نعمت های خداوندی وسعت