اشخاص و گروه ها در قرآن (محورهای کاربردی در رسانه ملی) صفحه 56

همچنین به خاطر کار خیر فراوان جزو «اخیار» قرار گرفته است: «وَإِنَّهُمْ عِندَنَا لَمِنَ الْمُصْطَفَینَ الْأَخْیارِ». (ص: 47)

د) دریافت تحیت از سوی خداوند: «سَلَامٌ عَلَی إِبْرَاهِیمَ». (صافات: 109)

سلام در این آیه، تحیت خداوند بر ابراهیم است و برای بزرگداشت او لفظ «سلام»، نکره آمده است.(1) از دیگر رفتارهای ابراهیم علیه السلام دعاهای عمیق و پرمحتوای او درباره خانواده و فرزندان خود به درگاه خداوند است.(2) افزون بر قرآن، در روایات نیز طهارت های ده گانه ای که با عنوان «حنفیت» از آنها یاد می شود، نخستین بار در آیین ابراهیم علیه السلام تشریع و در اسلام امضا شده اند که عبارت اند از: کوتاه کردن شارب؛ باقی گذاردن محاسن؛ اصلاح موی سر؛ مسواک زدن؛ خلال کردن؛ ستردن موی بدن؛ ختنه؛ چیدن ناخن ها؛ غسل جنابت، تحصیل طهارت به وسیله آب (وضو؛ غسل).(3)

5. شناسه فکری و عقیدتی ابراهیم علیه السلام

5. شناسه فکری و عقیدتی ابراهیم علیه السلام

الف) امت بودن: حضرت ابراهیم علیه السلام در عصر خود، نخست تنها یگانه پرستِ روی زمین به شمار می آمد، به همین دلیل او را «أمه» نامیدند.(4) قرآن در این باره می فرماید: «إنَّ إبراهیمَ کانَ اُمَّه...». (نحل: 120)

«اُمَه» به معنی جماعت است و حضرت ابراهیم علیه السلام چون در زمینه عبادت خداوند به تنهایی قائم مقام جماعتی بوده، خداوند او را «امت» نامیده است.(5)

از پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله نقل شده که چون حضرت ابراهیم علیه السلام پیش از دریافت وحی موحد بوده و برنامه دینی پروردگار را از نظر عقلی و فکری انجام می داده، قرآن از او با تعبیر «اُمه» یاد کرده است.(6)

1- المیزان، ج 17، ص 153.
2- نک: ابراهیم: 35 37 40 و 41.
3- بحارالانوار، ج 12، ص 7وج76، ص 68.
4- بحارالانوار، ج 12، ص 33.
5- مفردات الالفاظ القرآن، ص 86، ذیل واژه «اُم».
6- 3.عبدالله ج وادی آملی، تفسیر موضوعی قرآن کریم، ج 6، ص 374.