- حدیث ولایت 2
- سخن مؤلف 3
- تأویل ها و نیرنگ بازی ها 4
- تحریف در لفظ حدیث 4
- چند نکته در این حدیث 6
- سخن دهلوی 8
- پاسخ میر حامد حسین 9
- سخنی از ابوجعفر اسکافی 10
- شرح حال ابوجعفر اسکافی 13
- سخنی از سید حیدر آملی 14
- نگرش و پندی 15
- سخن ابوبکر خوارزمی 18
- بیان ستم هایی که نسبت به آل محمد (ص) رفته است 19
- مقدمه 19
- عصر عثمان: 20
- عصر بنی اُمَیَّه: 20
- جنایات یزید 21
- عصر ابن زُبَیر: 22
- عصر آل مروان و جنایات حَجّاج: 22
- عصر عباسیان: 23
- مبارزه با اعتقادات شیعه: 24
- سیری دوباره در کردار عباسیان: 24
- بیان استوار گامی شیعه: 25
- مَعایِبِ بنی امیه: 28
- شرح حال ابوبکر خوارزمی 30
- سخنی از سید علی بن معصوم مدنی 31
- سند حدیث ولایت 38
- اشاره 38
- (1) روایت ابو داود طیالسی 41
- (2) روایت ابن ابی شیبه 57
- (3) روایت احمد بن حنبل 61
- (4) روایت ترمذی 78
- (5) روایت نسائی 80
- (6) روایت حسن بن سفیان نسوی 82
- (7) روایت أبویعلی موصلی 83
- (8) روایت ابن جریر طبری و صحّت آن 85
- (9) روایت خیثمه بن سلیمان 88
- (10) روایت أبوحاتم بن حبان البستی 89
- (11) روایت طبرانی 92
- (12) روایت حاکم 95
- (13) روایت ابن مردویه 97
- (14) روایت أبونعیم اصفهانی 98
- (15) روایت بیهقی 101
- (16) روایت راغب اصفهانی 102
- (17) روایت خطیب بغدادی 103
- (18) روایت أبوسعید سجستانی 104
- (20) روایت شیرویه دیلمی 106
- (19) روایت ابن مغازلی 106
- (21) روایت نطنزی 110
- (22) روایت أبومنصور دیلمی 111
- (23) روایت خطیب خوارزمی 114
- (24) روایت ابن عساکر 116
- (26) روایت ابوالسعادات ابن اثیر 130
- (25) روایت صالحانی 130
- (27) روایت أبوالقاسم رافعی 131
- (28) روایت ابوالحسن ابن اثیر 133
- (29) روایت أبوربیع بن سبع کلاعی 134
- (30) روایت ضیاء مقدسی 136
- (31) روایت محمدبن طلحه 138
- (32) روایت گنجی شافعی 140
- (33) روایت محب الدین طبری 142
- (34) روایت صدرالدین حموینی جوینی 144
- (35) سخن شمس الدین ذهبی 145
- (36) روایت زرندی 147
- (37) روایت کازرونی 148
- (39) روایت سید شهاب الدین احمد 150
- (38) روایت سید علی همدانی 150
- (40) روایت ابن حجر عسقلانی 152
- (41) روایت حسین بن معین میبدی 153
- (42) روایت جلال سیوطی 154
- (43) روایت قسطلانی 154
- (44) روایت عبدالوهاب بخاری مفسّر 157
- (45) روایت شامی صاحب سیره 158
- (46) روایت ابن حجر مکی و صحیح دانستن آن 159
- (47) روایت علی متقی هندی 161
- (48) روایت عید روس یمنی 162
- (50) روایت وصّابی یمنی 163
- (49) روایت میرزا مخدوم نویسنده «النواقض» 163
- (51) روایت حافی حسینی شافعی 165
- (52) روایت جمال محدث شیرازی 166
- (53) روایت علی بن سلطان قاری 167
- (54) روایت منّاوی 170
- (55) روایت شیخانی قادری 171
- (56) روایت ابن باکثیر مکی 173
- (57) روایت بدخشی 176
- (58) روایت محمد صدر العالم 179
- (59) روایت احمدبن عبدالرحیم دهلوی 180
- (60) روایت محمدبن اسماعیل الامیر 181
- (62) روایت عجیلی 183
- (61) روایت صبّان المصری 183
- (63) روایت محمد مبین لکهنوی 184
- (64) روایت محمد سالم دهلوی 186
- (65) روایت مولوی ولی الله لکهنوی 187
- (66) روایت قندوزی بلخی 187
- (67) روایت حسن زمان حیدرآبادی 188
- فصل اول: نام گروه دیگر از راویان حدیث ولایت در گذر قرن ها 232
- اشاره 232
- (1) روایت عیسی بن عبدالله 234
- (2) روایت عبدالجلیل بن عطیه 234
- (4) روایت حکم بن عیینه 235
- (3) روایت ابن ابی غنیه 235
- (5) روایت أبواسحاق سبیعی 236
- (6) روایت نضربن شمیل 236
- (7) روایت أبوعامر عقدی 237
- (8) روایت عبدالرزاق بن همام 238
- (9) روایت حسن بن عمر بن شقیق الجرمی 238
- (10) روایت أبونعیم ملائی 239
- (12) روایت ابن راهویه 240
- (11) روایت زهیربن حرب 240
- (13) روایت عثمان بن ابی شیبه 241
- (14) روایت عفّان بن مسلم 242
- (15) روایت لوین 242
- (16) روایت ابن سُمّویه 243
- (17) روایت أبواحمد عسّال 243
- (18) روایت أبوحاتم رازی 244
- (19) روایت ابن ابی عاصم 244
- (20) روایت عبدالله بن احمد 246
- (21) روایت بزّار 247
- (22) روایت مطین 248
- (23) روایت احمدبن حسین صوفی 248
- (24) روایت رویانی 249
- (25) روایت أبوالقاسم بغوی 250
- (26) روایت طحاوی 251
- (27) روایت محمدبن مخلد عطار 252
- (28) روایت ابن عقده 253
- (29) روایت محمدبن یعقوب أخرم 254
- (31) روایت محبوبی 255
- (30) روایت ابن فارس 255
- (32) روایت ابن السکن 256
- (33) روایت ابوبکر قطیعی 256
- (34) روایت اسماعیلی 257
- (35) روایت محمدبن مظفّر 258
- (36) روایت ابن المقرئ 259
- (37) روایت أبوالقاسم ابن الطحّان 259
- (39) روایت المرجی 260
- (38) روایت ابن شاهین 260
- (41) روایت أبوعبداللّه بن منده 261
- (40) روایت ابن الجرّاح 261
- (42) روایت غسّانی صیداوی 262
- (43) روایت أبوعمر ابن مهدی 263
- (44) روایت جراحی 263
- (45) روایت ابن ابی عقیل صوری 264
- (47) روایت ابن السوادی 265
- (46) روایت أبوعلی بن مذهب 265
- (48) روایت دهلقی 266
- (49) روایت أبوسعد جنزرودی 266
- (50) روایت سبط بحرویه 267
- (51) روایت ابونصر تاجر 267
- (52) روایت أبوالحسین بن نقور 268
- (53) روایت عاصمی 268
- (55) روایت أبوعلی حدّاد 269
- (54) روایت اسماعیل بن احمد بیهقی 269
- (56) روایت بغوی 270
- (59) روایت ابن المؤذن 271
- (58) روایت خلّال 271
- (57) روایت هبه اللّه بن حصین 271
- (61) روایت أبوالقاسم ابن سمرقندی 272
- (60) روایت زاهر بن طاهر 272
- (62) روایت ابن عربی مالکی 273
- (63) روایت کروخی 274
- (64) روایت أبوالخیر طالقانی قزوینی 274
- (65) روایت مکبّر 276
- (67) روایت ابن الشیرازی 277
- (66) روایت نجم الدین کبری خیوقی 277
- (68) روایت سبط ابن جوزی 278
- (69) روایت قرشی 279
- (70) روایت ابن منظور افریقی 280
- (71) روایت خطیب تبریزی 285
- (73) روایت سبکی 286
- (72) روایت فاروقی 286
- (74) روایت صلاح الصّفدی 287
- (75) روایت ابن کثیر دمشقی 288
- (77) روایت نورالدین هیثمی 291
- (76) روایت محمدبن ابی بکر انصاری 291
- (78) روایت ابن دِقماق 296
- (79) روایت فاسی 297
- (81) روایت بدرالدین عینی 298
- (80) روایت بوصیری 298
- (82) روایت باعونی 299
- (83) روایت صالحی دمشقی 300
- (84) روایت عبدالحق دهلوی 301
- (85) روایت عصامی 302
- (88) روایت مرعی مقدّسی 305
- (86) روایت جلوتی واعظ 305
- (87) روایت طرابوزانی 305
- (89) روایت مکشخانوی 305
- (91) روایت مبارکفوری 306
- (92) روایت منصور علی ناصف 306
- (90) روایت نبهانی 306
- (94) روایت عباس احمد صقر - احمد عبدالجواد 307
- (93) روایت ألبانی 307
- فصل دوم: درباره اِسنادهای معتبر حدیث ولایت 308
- اشاره 308
- (1) ابن ابی عاصم گفت: 309
- (2) حافظ نسائی گوید: 310
- (3) حافظ ابوالقاسم طبرانی گفت: 311
- (4) حافظ طبرانی گوید: 312
- (5) حافظ أبونعیم اصفهانی گوید: 313
- (6) حافظ أبونعیم اصفهانی گوید: 314
- (7) حافظ ابونعیم گوید: 315
- (8) حافظ ابن عساکر گوید: 317
- (9) حافظ ابن عساکر گوید: 318
- (10) حافظ ابن عساکر گفت: 319
- (11) حافظ ابن عساکر گوید: 320
- (12) حافظ ابن عساکر گفت: 321
- (13) حافظ ابن کثیر در راستای روایت های حدیث گوید: 323
- (14) حافظ ذهبی در شرح حال جعفر بن سلیمان گوید: 325
- فصل سوم: درباره خبر عبداللّه بن عباس در منقبت های دهگانه 328
- اشاره 328
- (1) روایت شعبه 332
- (2) روایت أبو داود طیالسی 333
- (3) روایت ابن سعد 334
- (4) روایت احمدبن حنبل 334
- (6) روایت أبن ابی عاصم 337
- (5) روایت ترمذی 337
- (8) روایت نسائی 339
- (7) روایت بزّار 339
- (9) روایت أبویعلی 340
- (10) روایت محاملی 345
- (11) روایت طبرانی 346
- (12) روایت حاکم نیشابوری 348
- (13) روایت ابن عبدالبر 349
- (14) روایت حسکانی 351
- (15) روایت ابن عساکر 353
- (16) روایت ابن اثیر 355
- (17) روایت گنجی شافعی 356
- (18) روایت محب طبری 357
- (20) روایت ذهبی 357
- (19) روایت المزّی 357
- (22) روایت أبوبکر هیثمی 358
- (21) روایت ابن کثیر 358
- (23) روایت ابن حجر عسقلانی 359
- (1) نخستین سخن ولی الله دهلوی در معنی آیه «انما ولیکم الله» 381
- اشاره 381
- دلالت حدیث ولایت 381
- (2) سخن دوم ولی الله دهلوی در معنی «انما ولیکم الله» 382
- (3) سومین سخن ولی الله دهلوی در معنی «انما ولیکم الله» 383
- (5) أبوشکور به دلالت این آیه و حدیث غدیر، سر تسلیم فرود آورده است 384
- (4) چهارمین سخن دهلوی در مورد آیه «انما ولیکم الله» 384
- (6) تسلیم برادرزاده دهلوی 387
- (7) کلمه «بعدی» قرینه است 388
- (8) استدلال به گفته ابن تیمیه 391
- (9) استدلال به کلام منسوب به حسن مثنی که بدان رضایت داده اند. 393
- (11) حدیث منا شده (سوگند دادن) در مسجد مدینه 396
- (10) استدلال به کلام حضرت امام حسن مجتبی علیه السلام 396
- (12) حدیث ولایت و حدیث های دیگری در یک سیاق 401
- (13) حدیث: تو بعد از من امام هر مرد و زن مؤمن و هستی 402
- (14) کلام پیامبر درباره علی در روز انذار که بعد از من ولیّ شماست. 403
- (15) کلام پیامبر در حدیثی خطاب به علی علیه السلام: 404
- (16) در تفسیر اهل البیت علیهم السلام کلمه «اولیاء» به معنی «ائمه» است. 407
- (17) اختصاص یافتن لفظ ولیّ و مقام ولایت به جانشینان پیامبرمان 408
- (18) کلمه «ولیّ» در اطلاقش معنی «متصرّف در امر» را 409
- (19) به نظر شافعی و گروهی دیگر، حمل لفظ مشترک بر تمامی معنی هایش - آنجا که قرینه ای ندارد - واجب است 410
- (21) حدیث بریده با جمله «من کنت ولیه فعلی ولیه» 412
- (20) ابن حجر گوید: «من کنت ولیه» یعنی متصرف در امر 412
- (22) حدیث ولایت به لفظ: «الله ولیی و أنا ولی المؤمنین، و مَنْ کُنتُ ولیّه فهذا ولیّه» 416
- (23) کلام پیامبر به بریده: «این را مگو، او شایسته ترین مردم (اولی الناس) نسبت به شماست بعد از من» 416
- (24) بریده از کلام پیامبر امامت را فهمید، لذا از بیعت با ابوبکر باز ایستاد. 432
- (25) بریده از این حقیقت که حضرت علی علیه السلام از هر فرد دیگری نزد خداوند و پیامبرش محبوب تر بود، چه می فهمید؟ 436
- (26) تصریح بریده به برتری حضرت علی علیه السلام پس از کلام پیامبر 439
- (27) خطبه پیامبر پس از نزول آیه مبارکه «انّما ولیّکم الله و رسوله...» 440
- (28) حدیث غدیر به نقل براء، با جمله «هذا ولیکم من بعدی» 444
- (29) حدیث غدیر با جمله «.. و رضا الرب برسالتی و الولایه لعلی من بعدی» 445
- (30) حدیث غدیر به روایت ابوسعید خدری به نقل ابونعیم و نطنزی 445
- (31) حدیث غدیر با جمله «من کنت اولی به من نفسه فعلی ولیّه» 446
- (32) تحقیق سبط ابن جوزی درباره معنی حدیث غدیر 447
- (34) معنای «علی منی و أنا منه» در حدیث ولایت 448
- (33) عمر گفت: امروز ولیّ هر مؤمن شدی. 448
- (35) حدیث هایی که حاکم و دیگران نقل کرده اند و پدر دهلوی به آن ها استشهاد کرده و معنایش را تقریر نموده است. 449
- (36) حدیث برانگیختن پیامبران بر ولایت برای علی 451
- (38) حدیث پیوستگی اسلام، قرآن و ولایت 455
- (37) حدیث عرضه شدن نبوت و ولایت بر آسمان ها و زمین 455
- (39) لفظ هایی از حدیث ولایت که بر امامت دلالت دارد 457
- (40) سیاق این حدیث،از حمل بر دوستی و یاری ممانعت دارد 459
- حمل کلمه «بعد» بر گسستگی باطل است. 460
- اشاره 460
- (2) کلمه «بعد» به طور آشکار، پیوستگی را می رساند 461
- (1) علی بر آن سه نفر ولایت دارد 461
- (3) حدیث ولایت و احادیث دیگر، نصّ بر ولایت علی است و دلیل بر ولایت آنان نیست 461
- (4) حدیث با جمله: «من کنت ولیه فعلی ولیّه» 462
- (5) ایراد لاهوری بر مشابه این حمل در حدیث غدیر 463
- فهرست 465
بزرگان و هم چنین دهلوی و دیگران آن را ستوده اند. وصابی یمنی در أسنی المطالب حدیث را از او چنین روایت کرده است:
«از ابوذر غفاری که گفت: رسول خدا فرمود: علی از من است و من از علی هستم، و علی بعد از من ولیّ هر مؤمنی است، دوستی او ایمان و دشمنی با او نفاق و نگریستن به او رأفت است. دیلمی آن در مسند الفردوس آورده است. نیز از بریده که گفت: رسول خدا فرمود: ای بریده، علی بعد از من ولیّ شماست، پس علی را دوست بدار، زیرا که آنچه فرمانش می دهند انجام می دهد. دیلمی در مسند الفردوس آن را نقل کرد».
شرح حال ابومنصور دیلمی
ابومنصور حافظی بزرگ و محدثی بزرگ است:
1_ ذهبی گوید: «شهردار بن حافظ شیرویه بن شهردار دیلمی، ابومنصور محدث. ابن السمعانی گوید: او حافظی حدیث شناس و ادیبی دانا، فهمیده و ظریف بود. از پدرش، عبدوس بن عبدالله، مکی السلار و گروهی دیگر حدیث شنید. ابوبکر بن خلف شیرازی به او اجازه داد. هفتاد و پنج سال زندگی کرد.»(1)
2_ السبکی گوید: «.. ابن السمعانی گفت: حافظ حدیث بود... فرزندش أبومسلم، أبوسهل عبدالسلام سرقولی و گروهی از او روایت کردند. در رجب سال 508 درگذشت.»(2)
3_ اسنوی گوید: «محدثی شناسای ادبیات و ظریف، مسجدش جایگاه همیشگی او بود، مستندات کتاب پدرش (الفردوس) را استخراج کرد، و به گونه ای نیکو مرتب ساخت که الفردوس الکبیر نامیده می شود.
ابن صلاح گوید: به سال 483 زاده شد و برای او وفاتش تاریخی ذکر نکرده است.»(3)
4_ ابن قاضی شهبه: همین گونه از او نام برده و افزوده است: «در رجب سال 558 درگذشت.»(4)
5_ ثعالبی گوید: «ذهبی گفت: او امام ابومنصور حافظ است... اسنادهای کتاب الفردوس پدرش را گرد آورد و به گونه ای شگفت انگیز و نیکو آن ها را سامان داد. این کار را به پایان برده سپس بیاراست و ویرایش کرد...»(5)
1- العبر _ حوادث: 558.
2- طبقات الشافعیه: 4/229_230
3- اسنوی، طبقات الشافعیه 2/21.
4- شبهه، طبقات الشافعیه: 1/317.
5- مقالید الأسانید.