- حدیث ولایت 2
- سخن مؤلف 3
- تحریف در لفظ حدیث 4
- تأویل ها و نیرنگ بازی ها 4
- چند نکته در این حدیث 6
- سخن دهلوی 8
- پاسخ میر حامد حسین 9
- سخنی از ابوجعفر اسکافی 10
- شرح حال ابوجعفر اسکافی 13
- سخنی از سید حیدر آملی 14
- نگرش و پندی 15
- سخن ابوبکر خوارزمی 18
- بیان ستم هایی که نسبت به آل محمد (ص) رفته است 19
- مقدمه 19
- عصر بنی اُمَیَّه: 20
- عصر عثمان: 20
- جنایات یزید 21
- عصر ابن زُبَیر: 22
- عصر آل مروان و جنایات حَجّاج: 22
- عصر عباسیان: 23
- مبارزه با اعتقادات شیعه: 24
- سیری دوباره در کردار عباسیان: 24
- بیان استوار گامی شیعه: 25
- مَعایِبِ بنی امیه: 28
- شرح حال ابوبکر خوارزمی 30
- سخنی از سید علی بن معصوم مدنی 31
- اشاره 38
- سند حدیث ولایت 38
- (1) روایت ابو داود طیالسی 41
- (2) روایت ابن ابی شیبه 57
- (3) روایت احمد بن حنبل 61
- (4) روایت ترمذی 78
- (5) روایت نسائی 80
- (6) روایت حسن بن سفیان نسوی 82
- (7) روایت أبویعلی موصلی 83
- (8) روایت ابن جریر طبری و صحّت آن 85
- (9) روایت خیثمه بن سلیمان 88
- (10) روایت أبوحاتم بن حبان البستی 89
- (11) روایت طبرانی 92
- (12) روایت حاکم 95
- (13) روایت ابن مردویه 97
- (14) روایت أبونعیم اصفهانی 98
- (15) روایت بیهقی 101
- (16) روایت راغب اصفهانی 102
- (17) روایت خطیب بغدادی 103
- (18) روایت أبوسعید سجستانی 104
- (19) روایت ابن مغازلی 106
- (20) روایت شیرویه دیلمی 106
- (21) روایت نطنزی 110
- (22) روایت أبومنصور دیلمی 111
- (23) روایت خطیب خوارزمی 114
- (24) روایت ابن عساکر 116
- (25) روایت صالحانی 130
- (26) روایت ابوالسعادات ابن اثیر 130
- (27) روایت أبوالقاسم رافعی 131
- (28) روایت ابوالحسن ابن اثیر 133
- (29) روایت أبوربیع بن سبع کلاعی 134
- (30) روایت ضیاء مقدسی 136
- (31) روایت محمدبن طلحه 138
- (32) روایت گنجی شافعی 140
- (33) روایت محب الدین طبری 142
- (34) روایت صدرالدین حموینی جوینی 144
- (35) سخن شمس الدین ذهبی 145
- (36) روایت زرندی 147
- (37) روایت کازرونی 148
- (38) روایت سید علی همدانی 150
- (39) روایت سید شهاب الدین احمد 150
- (40) روایت ابن حجر عسقلانی 152
- (41) روایت حسین بن معین میبدی 153
- (42) روایت جلال سیوطی 154
- (43) روایت قسطلانی 154
- (44) روایت عبدالوهاب بخاری مفسّر 157
- (45) روایت شامی صاحب سیره 158
- (46) روایت ابن حجر مکی و صحیح دانستن آن 159
- (47) روایت علی متقی هندی 161
- (48) روایت عید روس یمنی 162
- (50) روایت وصّابی یمنی 163
- (49) روایت میرزا مخدوم نویسنده «النواقض» 163
- (51) روایت حافی حسینی شافعی 165
- (52) روایت جمال محدث شیرازی 166
- (53) روایت علی بن سلطان قاری 167
- (54) روایت منّاوی 170
- (55) روایت شیخانی قادری 171
- (56) روایت ابن باکثیر مکی 173
- (57) روایت بدخشی 176
- (58) روایت محمد صدر العالم 179
- (59) روایت احمدبن عبدالرحیم دهلوی 180
- (60) روایت محمدبن اسماعیل الامیر 181
- (62) روایت عجیلی 183
- (61) روایت صبّان المصری 183
- (63) روایت محمد مبین لکهنوی 184
- (64) روایت محمد سالم دهلوی 186
- (66) روایت قندوزی بلخی 187
- (65) روایت مولوی ولی الله لکهنوی 187
- (67) روایت حسن زمان حیدرآبادی 188
- فصل اول: نام گروه دیگر از راویان حدیث ولایت در گذر قرن ها 232
- اشاره 232
- (2) روایت عبدالجلیل بن عطیه 234
- (1) روایت عیسی بن عبدالله 234
- (4) روایت حکم بن عیینه 235
- (3) روایت ابن ابی غنیه 235
- (5) روایت أبواسحاق سبیعی 236
- (6) روایت نضربن شمیل 236
- (7) روایت أبوعامر عقدی 237
- (8) روایت عبدالرزاق بن همام 238
- (9) روایت حسن بن عمر بن شقیق الجرمی 238
- (10) روایت أبونعیم ملائی 239
- (11) روایت زهیربن حرب 240
- (12) روایت ابن راهویه 240
- (13) روایت عثمان بن ابی شیبه 241
- (15) روایت لوین 242
- (14) روایت عفّان بن مسلم 242
- (17) روایت أبواحمد عسّال 243
- (16) روایت ابن سُمّویه 243
- (19) روایت ابن ابی عاصم 244
- (18) روایت أبوحاتم رازی 244
- (20) روایت عبدالله بن احمد 246
- (21) روایت بزّار 247
- (23) روایت احمدبن حسین صوفی 248
- (22) روایت مطین 248
- (24) روایت رویانی 249
- (25) روایت أبوالقاسم بغوی 250
- (26) روایت طحاوی 251
- (27) روایت محمدبن مخلد عطار 252
- (28) روایت ابن عقده 253
- (29) روایت محمدبن یعقوب أخرم 254
- (30) روایت ابن فارس 255
- (31) روایت محبوبی 255
- (32) روایت ابن السکن 256
- (33) روایت ابوبکر قطیعی 256
- (34) روایت اسماعیلی 257
- (35) روایت محمدبن مظفّر 258
- (37) روایت أبوالقاسم ابن الطحّان 259
- (36) روایت ابن المقرئ 259
- (39) روایت المرجی 260
- (38) روایت ابن شاهین 260
- (40) روایت ابن الجرّاح 261
- (41) روایت أبوعبداللّه بن منده 261
- (42) روایت غسّانی صیداوی 262
- (44) روایت جراحی 263
- (43) روایت أبوعمر ابن مهدی 263
- (45) روایت ابن ابی عقیل صوری 264
- (46) روایت أبوعلی بن مذهب 265
- (47) روایت ابن السوادی 265
- (48) روایت دهلقی 266
- (49) روایت أبوسعد جنزرودی 266
- (50) روایت سبط بحرویه 267
- (51) روایت ابونصر تاجر 267
- (53) روایت عاصمی 268
- (52) روایت أبوالحسین بن نقور 268
- (54) روایت اسماعیل بن احمد بیهقی 269
- (55) روایت أبوعلی حدّاد 269
- (56) روایت بغوی 270
- (59) روایت ابن المؤذن 271
- (58) روایت خلّال 271
- (57) روایت هبه اللّه بن حصین 271
- (60) روایت زاهر بن طاهر 272
- (61) روایت أبوالقاسم ابن سمرقندی 272
- (62) روایت ابن عربی مالکی 273
- (64) روایت أبوالخیر طالقانی قزوینی 274
- (63) روایت کروخی 274
- (65) روایت مکبّر 276
- (66) روایت نجم الدین کبری خیوقی 277
- (67) روایت ابن الشیرازی 277
- (68) روایت سبط ابن جوزی 278
- (69) روایت قرشی 279
- (70) روایت ابن منظور افریقی 280
- (71) روایت خطیب تبریزی 285
- (73) روایت سبکی 286
- (72) روایت فاروقی 286
- (74) روایت صلاح الصّفدی 287
- (75) روایت ابن کثیر دمشقی 288
- (77) روایت نورالدین هیثمی 291
- (76) روایت محمدبن ابی بکر انصاری 291
- (78) روایت ابن دِقماق 296
- (79) روایت فاسی 297
- (80) روایت بوصیری 298
- (81) روایت بدرالدین عینی 298
- (82) روایت باعونی 299
- (83) روایت صالحی دمشقی 300
- (84) روایت عبدالحق دهلوی 301
- (85) روایت عصامی 302
- (86) روایت جلوتی واعظ 305
- (88) روایت مرعی مقدّسی 305
- (87) روایت طرابوزانی 305
- (89) روایت مکشخانوی 305
- (91) روایت مبارکفوری 306
- (92) روایت منصور علی ناصف 306
- (90) روایت نبهانی 306
- (94) روایت عباس احمد صقر - احمد عبدالجواد 307
- (93) روایت ألبانی 307
- اشاره 308
- فصل دوم: درباره اِسنادهای معتبر حدیث ولایت 308
- (1) ابن ابی عاصم گفت: 309
- (2) حافظ نسائی گوید: 310
- (3) حافظ ابوالقاسم طبرانی گفت: 311
- (4) حافظ طبرانی گوید: 312
- (5) حافظ أبونعیم اصفهانی گوید: 313
- (6) حافظ أبونعیم اصفهانی گوید: 314
- (7) حافظ ابونعیم گوید: 315
- (8) حافظ ابن عساکر گوید: 317
- (9) حافظ ابن عساکر گوید: 318
- (10) حافظ ابن عساکر گفت: 319
- (11) حافظ ابن عساکر گوید: 320
- (12) حافظ ابن عساکر گفت: 321
- (13) حافظ ابن کثیر در راستای روایت های حدیث گوید: 323
- (14) حافظ ذهبی در شرح حال جعفر بن سلیمان گوید: 325
- فصل سوم: درباره خبر عبداللّه بن عباس در منقبت های دهگانه 328
- اشاره 328
- (1) روایت شعبه 332
- (2) روایت أبو داود طیالسی 333
- (4) روایت احمدبن حنبل 334
- (3) روایت ابن سعد 334
- (5) روایت ترمذی 337
- (6) روایت أبن ابی عاصم 337
- (7) روایت بزّار 339
- (8) روایت نسائی 339
- (9) روایت أبویعلی 340
- (10) روایت محاملی 345
- (11) روایت طبرانی 346
- (12) روایت حاکم نیشابوری 348
- (13) روایت ابن عبدالبر 349
- (14) روایت حسکانی 351
- (15) روایت ابن عساکر 353
- (16) روایت ابن اثیر 355
- (17) روایت گنجی شافعی 356
- (18) روایت محب طبری 357
- (20) روایت ذهبی 357
- (19) روایت المزّی 357
- (22) روایت أبوبکر هیثمی 358
- (21) روایت ابن کثیر 358
- (23) روایت ابن حجر عسقلانی 359
- اشاره 381
- (1) نخستین سخن ولی الله دهلوی در معنی آیه «انما ولیکم الله» 381
- دلالت حدیث ولایت 381
- (2) سخن دوم ولی الله دهلوی در معنی «انما ولیکم الله» 382
- (3) سومین سخن ولی الله دهلوی در معنی «انما ولیکم الله» 383
- (4) چهارمین سخن دهلوی در مورد آیه «انما ولیکم الله» 384
- (5) أبوشکور به دلالت این آیه و حدیث غدیر، سر تسلیم فرود آورده است 384
- (6) تسلیم برادرزاده دهلوی 387
- (7) کلمه «بعدی» قرینه است 388
- (8) استدلال به گفته ابن تیمیه 391
- (9) استدلال به کلام منسوب به حسن مثنی که بدان رضایت داده اند. 393
- (10) استدلال به کلام حضرت امام حسن مجتبی علیه السلام 396
- (11) حدیث منا شده (سوگند دادن) در مسجد مدینه 396
- (12) حدیث ولایت و حدیث های دیگری در یک سیاق 401
- (13) حدیث: تو بعد از من امام هر مرد و زن مؤمن و هستی 402
- (14) کلام پیامبر درباره علی در روز انذار که بعد از من ولیّ شماست. 403
- (15) کلام پیامبر در حدیثی خطاب به علی علیه السلام: 404
- (16) در تفسیر اهل البیت علیهم السلام کلمه «اولیاء» به معنی «ائمه» است. 407
- (17) اختصاص یافتن لفظ ولیّ و مقام ولایت به جانشینان پیامبرمان 408
- (18) کلمه «ولیّ» در اطلاقش معنی «متصرّف در امر» را 409
- (19) به نظر شافعی و گروهی دیگر، حمل لفظ مشترک بر تمامی معنی هایش - آنجا که قرینه ای ندارد - واجب است 410
- (21) حدیث بریده با جمله «من کنت ولیه فعلی ولیه» 412
- (20) ابن حجر گوید: «من کنت ولیه» یعنی متصرف در امر 412
- (23) کلام پیامبر به بریده: «این را مگو، او شایسته ترین مردم (اولی الناس) نسبت به شماست بعد از من» 416
- (22) حدیث ولایت به لفظ: «الله ولیی و أنا ولی المؤمنین، و مَنْ کُنتُ ولیّه فهذا ولیّه» 416
- (24) بریده از کلام پیامبر امامت را فهمید، لذا از بیعت با ابوبکر باز ایستاد. 432
- (25) بریده از این حقیقت که حضرت علی علیه السلام از هر فرد دیگری نزد خداوند و پیامبرش محبوب تر بود، چه می فهمید؟ 436
- (26) تصریح بریده به برتری حضرت علی علیه السلام پس از کلام پیامبر 439
- (27) خطبه پیامبر پس از نزول آیه مبارکه «انّما ولیّکم الله و رسوله...» 440
- (28) حدیث غدیر به نقل براء، با جمله «هذا ولیکم من بعدی» 444
- (30) حدیث غدیر به روایت ابوسعید خدری به نقل ابونعیم و نطنزی 445
- (29) حدیث غدیر با جمله «.. و رضا الرب برسالتی و الولایه لعلی من بعدی» 445
- (31) حدیث غدیر با جمله «من کنت اولی به من نفسه فعلی ولیّه» 446
- (32) تحقیق سبط ابن جوزی درباره معنی حدیث غدیر 447
- (33) عمر گفت: امروز ولیّ هر مؤمن شدی. 448
- (34) معنای «علی منی و أنا منه» در حدیث ولایت 448
- (35) حدیث هایی که حاکم و دیگران نقل کرده اند و پدر دهلوی به آن ها استشهاد کرده و معنایش را تقریر نموده است. 449
- (36) حدیث برانگیختن پیامبران بر ولایت برای علی 451
- (38) حدیث پیوستگی اسلام، قرآن و ولایت 455
- (37) حدیث عرضه شدن نبوت و ولایت بر آسمان ها و زمین 455
- (39) لفظ هایی از حدیث ولایت که بر امامت دلالت دارد 457
- (40) سیاق این حدیث،از حمل بر دوستی و یاری ممانعت دارد 459
- اشاره 460
- حمل کلمه «بعد» بر گسستگی باطل است. 460
- (3) حدیث ولایت و احادیث دیگر، نصّ بر ولایت علی است و دلیل بر ولایت آنان نیست 461
- (1) علی بر آن سه نفر ولایت دارد 461
- (2) کلمه «بعد» به طور آشکار، پیوستگی را می رساند 461
- (4) حدیث با جمله: «من کنت ولیه فعلی ولیّه» 462
- (5) ایراد لاهوری بر مشابه این حمل در حدیث غدیر 463
- فهرست 465
شرح حالش
أسنوی گوید: «او فقیه، فاضل، خیّر، دیندار، منصف، دارای متانت و وقار، خوش اندام بود. بیشتر وقت هایش را به نشر دانش می گذراند.»(1)
ابن تغری بردی - در ضمن وفات کنندگان سال 635 - گوید: «قاضی شمس الدین أبونصر محمدبن هبه اللّه بن محمدبن شیرازی، در جمادی الآخره در سن 86 سالگی درگذشت».(2)
ابن کثیر گوید: «از حافظ ابن عساکر و دیگران حدیث بسیاری شنید، به فقه مشغول شد، فتوا داد و در شامیه برانیّه تدریس کرد، و در حکمفرمایی چندسالی جانشین شد، فقیهی عالم، فاضلی باهوش، نیکواخلاق، دانای اخبار و روزگاران و اشعار عرب، کریم الطبع، دارای آثار ستوده بود.»(3)
ابن العماد گوید: «تدریس کرد و فتوا داد، مناظره کرد. در دانش، روایت، ریاست و جلالت، از بزرگان مردم دمشق گردید. مدتی در مدرسه شامیّه کبری تدریس کرد. ابن شهبه گوید: به قضاوت بیت المقدس گمارده شده و سپس مدرس شامیه برانیّه گردید. در سال 631 به قضاوت دمشق منصوب شد. او فقیه، فاضل، خیّر، دیندار، منصف، دارای متانت و وقار، و خوش اندام بود....»(4)
ذهبی گوید: «استاد، امام، عالم، مفتی، مسند بزرگ، جمال الاسلام، قاضی شمس الدین أبونصر... رئیسی با جلالت، احکامش اجراشونده، بدون ترس و هراس، آرام، باوقار، با سیمایی نمکین و چهره ای نورانی...»(5)
(68) روایت سبط ابن جوزی
شمس الدین یوسف بن عبداللّه، سبط ابن جوزیِ حنفی، متوفای سال 654 حدیث را از ترمذی از عمران ابن حصین روایت کرده است.(6)
شرح حالش
ابن خلکان گوید: «واعظ مشهور، حنفی مذهب، در مجالس موعظه اش آوازه و شهرت نیکو داشت.
1- طبقات الشافعیه: 2/30 رقم 715.
2- النجوم الزاهره: 6/302.
3- البدایه و النهایه: 13/151.
4- شذرات الذهب: 5/174.
5- سیر أعلام النبلاء: 23/31.
6- تذکره خواص الأمه: 36.