پژوهشی پیرامون اصول کافی: پاسخ به شبهات وهابیت صفحه 14

وی را جزء یاران امامان جواد، هادی و عسکری (علیهم السلام) (1)می شمارد. فضل بن شاذان متوفای 36٠ق از اصحاب امامان هادی و عسکری (علیهما السلام) (2)بوده است، و علی بن اسباط (3)، نیز از اصحاب امام جواد محمدبن علی الثّانی (4)شمرده شده است، علی ابن ابراهیم بن هاشم، هر چند که مورد اعتماد در حدیث و صحیح المذهب بوده (5)ولی اینکه یکی از امامان (علیهم السلام) را ملاقات کرده باشد، در منابع یافت نشد اما تا سال3٠7ق در قید حیات بوده است (6).

با این حال مدعای این محقق، به اثبات نمی رسد؛ زیرا کلینی بر اساس آنچه از کافی استفاده می شود، با یک واسطه یعنی محمدبن یحیی عطار قمی (7)، از احمدبن محمدبن عیسی نقل روایت می نماید (8)، و احتمال دارد این پژوهشگر همانند این نقل: « احمدبن محمد، عن محمدبن خالد، عن خلف بن حماد. . . » (9)را دیده، آن گاه به این نتیجه رسیده که کلینی

1- الطوسی، رجال الطوسی/4٠1 (اصحاب امام جواد) و/415 (اصحاب امام هادی) و/431(اصحاب امام عسکری) .
2- الطوسی، رجال الطوسی/4٠1 (اصحاب امام جواد) و/42٠(اصحاب امام هادی) ، و/434 (اصحاب امام عسکری) .
3- کوفی وثقه است، هرچند که فطحی بوده ولی از آن برگشته و از امام رضا (ع) حدیث نقل کرده است وکان أوثق الناس و أصدقهم لهجه و له کتاب الدلائل والمزار ونوادر: رجال النجاشی، ج2/73: رقم661.
4- برقی، رجال البرقی/56؛ الطوسی، الفهرست، /211: رقم456.
5- نجاشی، رجال النجاشی، ج2/86: رقم678.
6- نجاشی، رجال النجاشی، ج2/86: رقم678. (حاشیه) ؛ النجفی، محمود دریاب، المعجم الموحد لاعلام الأصول الرجالیه والخلاصه العلامه، قم، مجمع الفکر الاسلامی، ط الاولی1414ق، ج2/106.
7- ابن داود، الحسن بن علی، رجال ابن داود (همراه رجال البرقی) ، تحقیق جلال الدین الحسینی، تهران، چاپخانه دانشگاه تهران،1383ق، قسم اول/3٠4رقم 15٠2: محمد بن یحیی ابوجعفر العطار، روی عنه کلینی وهو قمی کثیر الروایه.
8- الأصول من الکافی، ج1/215: کتاب الحجه باب فی ان من اصطفاه الله من عباده. . . ح3؛ باب أنَّ الأئمه فی کتاب الله. . . ، ح1و2 و باب أنّ القرآن یهدی للإمام، ح 1؛ وج4/8: باب صدقهاللیل، ح1 و باب فی انّ الصدقه تزید فی المال ح1 و باب الصدقه علی القرابه ح1و باب کفایه العیال. . . ، ح3؛ و ج8 الروضه/333 ح518-521 و525 و527 و528 و. . .
9- الفروع من الکافی، ج4/3٠ باب تمام المعروف، ح2؛ و12٠: باب قضاء شهر رمضان، ح2: احمدبن محمد، عن عثمان ابن عیسی، عن سماعه. .