پژوهشی پیرامون اصول کافی: پاسخ به شبهات وهابیت صفحه 435

همسر سابق أمّ حبیبه، یکی از زوجات رسول الله (ص) (1)، و مشرک شدن عبدالله سعدبن ابی سرح، اهل هجرت، کاتب وحی و برادر رضاعی عثمان بن عفان و اعلام مهدورالدّم بودن او در روز فتح، توسط رسول الله (ص) (2)، شاهد زنده این ادعا است.

چه اینکه بخاری از علاءبن المسیب و او از پدرش نقل می کند که به براء ابن عاذب گفتم: « طُوبی لکَ، صَحِبتَ النّبیَّ (ص) و بایَعتَهُ تَحتَ الشّجرهِ، فقال: یا ابنَ أخِی، إنّکَ لا تَدرِی مَا أحدَثنَا بَعدَهُ !» (3). بنابراین، با این وجود چگونه معقول است که بگوییم: «همه اصحاب رسول الله (ص) با چنان تعریفی که بزرگان اهل سنت ارائه دادند، عادل باشند!» (4).

بررسی و چالش احادیث بر عدالت همه صحابه

احادیثی که ادعا شده بر عدالت عموم صحابه دلالت می کند، همانند آیات قرآن این مدعا را ثابت نمی کند؛ زیرا اوّلا ً: همه احادیثی که برای اثبات عدالت صحابه مورد استناد قرار گرفته و یا می گیرد، حجیتش متوقف بر این است که وثاقت و عدالت راویانش ثابت شود چنانچه ابن حجر، شرط اوّل صحابی بودن را عدالت آنها می داند (5)، [چون روات حدیث، صحابه است]، پس عدالت صحابه متوقف است بر حجیت روایات، و حجیت روایات متوقف است بر عدالت صحابه، و این، دور است و باطل (6)

گذشته از آن، حدیث نخست ( أللهَ أللهَ فی أصحابی. . .) به اعتقاد شیعه ساخته و پرداخته بنی اُمیه بوده و به هدف شکستن انحصار اوصاف منحصر به فردِ علی (ع) که از

1- ابن عبدالبرّ، الاستیعاب، ج 3/877، رقم 1484؛ ابن اثیر الجزری، اُسدالغابه، ج 3/195، رقم 2856.
2- ابن عبدالبرّ، الاستیعاب، ج3/918، رقم 1553؛ ابن اثیر الجزری، اُسدالغابه ج 3/263، رقم 2974.
3- صحیح البخاری، ج 4/1529و 153٠: کتاب المغازی باب33: غزوه الحدیبیه، ح3937.
4- اگر آیات دیگر نیز بر عدالت صحابه ارائه شود، همین پاسخ های داده شده، برای عدم اثبات عدالت صحابه کفایت می کند.
5- الاصابه فی تمییز الصّحابه، ج 1/8.
6- الآمدی، خلاصه المیزان الحق/28. .