فرهنگ اخلاق صفحه 346

1- 515. سوره قصص، آیه 77، «سهم خویش را از دنیا فراموش مکن».

2- 516. تفسیر نور الثقلین، ج 4، ص 139 ؛ مستدرک الوسائل، ج 1، ص 123، ب 18 از مقدمه عبادات، ح 5

3- 517. بحار الأنوار، ج 73، ص 63 ذیل، ح 30

مادی و فراموش کردن مقصد نهایی است که حرکت را به توقّف، تلاش را به در جا زدن، و آزادگی و آزادی را به ذلّت و اسارت مبدّل گردانده، و نابودی و پایمال شدن ارزش های عالی انسانی را به ارمغان می آورد!

امّا اگر کسی در این جهان زندگی کند، از مواهب مادی و معنوی آن با انگیزه رفع نیازهای انسانی خویش به قدر کفاف بهره برگیرد، فریفته جاه و مقام و دارایی نگردد، دنیا را برای دنیا نخواهد، رابطه خود را با دنیا از نوع رابطه کشاورز با مزرعه و تاجر با بازار تجارت به حساب آورده و همچنان که رسول خدا صلی الله علیه وآله فرموده اند: «دنیا را مزرعه آخرت» بداند، (1) در حقیقت طالب آخرت است نه جستجوگر دنیا.

چنین کسی بر فرض هم که بهره ای بیش از نیاز از دنیا داشته باشد، به آن دل نمی بندد و آن را در راه خشنودی خدای متعال و قرب بیشتر به ساحت اقدس حضرت حقّ هزینه می نماید.

با عنایت به همین روش و روی کرد است که گفته اند: میزان ارزیابی افراد در گرایش به دنیا یا پرهیز از آن، داشتن یا نداشتن مال و منال نیست، دل بستن و دل نبستن است. لذا ممکن است کسی در عین برخورداری فراوان از مال و منال دنیا، اهل دنیا نباشد، و بسا فردی از دنیا جز آه در اختیار نداشته باشد ولی شیفته دنیا و اهل آن به حساب آید!

چیست دنیا؟ از خدا غافل شدن

نی لباس و لقمه و فرزند وزن

دوستی دنیا با محبّت خدای متعال جمع نمی گردد. کسی که به دنیا دل می بندد، حرم امن الهی را به خانه نا امن شیاطین مبدّل ساخته، فراغت، آسایش و امنیت زندگی را از دست می دهد، و ضمن آنکه خود را از کمالات انسانی