فرهنگ اخلاق صفحه 350

1- 520. کمال الدین، ج 2، ص 593 ؛ بحار الأنوار، ج 78، ص 383

2- 521. تفسیر نور الثقلین، ج 4، ص 217 ذیل آیه 33 سوره لقمان، ح 102

قرآن و محبّت دنیا

تعداد قابل توجّهی از آیات قرآنی با زینت شمردن مال و منال و فرزندان - که سبب اصلی دل بستن به حیات دنیا است - زندگانی دنیا را مایه فریب و غرور معرفی کرده، مؤمنین را از دل بستن به آن بر حذر داشته است:

« زُیِّنَ لِلنَّاسِ حُبُّ الشَّهَواتِ مِنَ النِّساءِ وَ الْبَنِینَ وَ الْقَناطِیرِ الْمُقَنْطَرَهِ مِنَ الذَّهَبِ وَ الْفِضَّهِ وَ الْخَیْلِ الْمُسَوَّمَهِ وَ الْأَنْعامِ وَ الْحَرْثِ ذلِکَ مَتاعُ الْحَیاهِ الدُّنْیا وَ اللَّهُ عِنْدَهُ حُسْنُ الْمَآبِ ».(1)

«دوستی و محبّت خواسته های نفسانی - که زنان و فرزندان و اموال فراوان از طلا و نقره و اسب های نشاندار (ممتاز) و چارپایان و مزارع هستند - در نظر مردم جلوه داده شده (تا به وسیله آن آزمایش شوند). این ها سرمایه زندگی دنیاست و سرانجام نیک (و زندگی جاوید) نزد خداست.».

زندگی بدون ما یحتاج آن همچون تجارت بدون مال التجاره است. انسان ناگزیر از بهره گیری از سرمایه های دنیا و طبعاً علاقه مند به آن خواهد بود.

امّا همچنان که عشق و دلدادگی به مال التجاره با تجارت سازگار نیست و تاجر برای پیشبرد امر تجارت و پی گیری مقصد اصلی خویش ناگزیر از ترک آن است، علاقه مندی و بهره گیری از سرمایه های دنیا نیز آنگاه امری پسندیده و مورد تأیید شرع و عقل است که در راستای پیشبرد هدف نهایی و مقصد اعلای انسانی قرار گیرد.

اساساً هدف قرار دادن زندگی دنیا و معامله عاشقانه با مال و منال فناپذیر