- دیباچه 1
- مقدمه 4
- امانت در لغت 6
- فصل اول: کلیات و مفاهیم 6
- اشاره 6
- ودیعه در لغت 6
- امانت در اصطلاح 7
- تفاوت عاریه با ودیعه 7
- ودیعه در اصطلاح 7
- عاریه 7
- 2. عدم ضمان 8
- احکام امانت (ودیعه و عاریه) 8
- اشاره 8
- 1. وجوب رد امانت 8
- الف) در فقه 9
- ب) در حقوق 9
- 1. امانت داری در علوم مختلف 9
- اشاره 9
- اقسام و مصادیق امانت داری 9
- اشاره 9
- اشاره 9
- امانت های مادی 9
- امانت های معنوی 10
- ج) منصب های حکومتی 11
- الف) در گفتار 11
- ب) در اموال 11
- اشاره 11
- 2. امانت داری در موضوعات مختلف 11
- د) رازها و اسرار 12
- ز) فرائض الهی 13
- و) عقل و نیروی تفکر 13
- ه) ناموس مردم 13
- ح) قرآن و اهل بیت علیهم السلام 14
- ط) جان انسان 14
- ک) میثاق بندگی 15
- ی) علم و دانش 15
- دو اسلام 16
- الف) تکالیف شرعی 16
- 3. مصادیق امانت داری در اسلام 16
- یک اعضا و نیروهای درون انسان 16
- اشاره 16
- اشاره 16
- ب) مال سپرده شده 17
- سه بیت المال 17
- یک نامه ها و پیغام ها 17
- سه پست و مقام 17
- چهار علم دین و دانش 17
- دو اجناس و کالاها 17
- اشاره 17
- پنج زمین 18
- چهار حیوانات 18
- سوره آل عمران آیه 75 19
- اشاره 19
- 1. امانت داری در قرآن 19
- اشاره 19
- فصل دوم: امانت داری در قرآن و سخن معصومین علیهم السلام 19
- اشاره 19
- پاسخ قرآن به یک انحراف 20
- خطای معرفتی و عملی اهل کتاب 20
- 2. خطای عملی 20
- شأن نزول آیه 20
- 1. خطای معرفتی 20
- اشاره 20
- اشاره 21
- خیانت و سرچشمه آن 21
- سوره انفال آیه 37 21
- شأن نزول 21
- امانت دار خزائن مصر 22
- سوره یوسف آیه 54 و 55 22
- اشاره 22
- امین بودن مهم ترین سرمایه 23
- اشاره 23
- سوره اعراف آیه 68 23
- سوره تکویر آیه 21 23
- اشاره 24
- حمل امانت الهی 24
- اشاره 24
- سوره نمل، آیه 39 24
- سوره احزاب آیه 72 24
- تفسیر آیه 24
- سوره دخان آیه 18 25
- امانت داری در کلام معصومین علیهم السلام 26
- 1. عوامل و زمینه های امانت 29
- فصل سوم: عوامل و زمینه های امانت داری و خیانت ورزی 29
- الف) ایمان 29
- اشاره 29
- اشاره 29
- ب) نظارت و کنترل 30
- ج) یادآوری فواید امانت داری 30
- د) آشکار ساختن اهمیت امانت داری 31
- ه) تکریم و تشویق انسان های امین 31
- ب) غلبه هوی و هوس و دنیاپرستی 32
- 2. عوامل و زمینه های بروز خیانت 32
- اشاره 32
- الف) ضعف ایمان و عقیده 32
- 3. راه های پیشگیری از خیانت 33
- الف) تقویت پایه های ایمان 33
- اشاره 33
- ب) تأمین نیازهای معقول و مشروع 33
- ج) چیره شدن حرص و طمع بر انسان 33
- ج) توجه به عواقب شوم خیانت 34
- 1. آثار اجتماعی امانت داری 35
- فصل چهارم: آثار و پی آمدهای امانت داری و خیانت ورزی 35
- آثار و پی آمدهای امانت داری 35
- اشاره 35
- اشاره 35
- الف) افزایش سطح اعتماد عمومی 35
- اشاره 35
- ج) مصون ماندن بیت المال 36
- ب) گسترش علم و معنویت 36
- ه) گسترش محبت الهی در جامعه 37
- د) ایجاد امنیت در جامعه 37
- 2. آثار فردی امانت داری 38
- الف) تکامل ایمان 38
- ب) جلب روزی و ثروت 38
- اشاره 38
- د) جاودانگی و رستگاری 39
- ج) دوام دوستی ها 39
- اشاره 40
- اقسام خیانت 40
- عوامل بروز خیانت 40
- اشاره 40
- 1. خیانت به خدا و رسول 40
- نتیجه بحث آثار و فواید 40
- اشاره 41
- 2. خیانت به مردم 41
- الف) خیانت در اموال 41
- ج) خیانت به اعضای بدن 42
- ب) افشای رازها 42
- 1. عدم اعتماد افراد به یکدیگر 43
- اشاره 43
- آثار خیانت 43
- 4. افزایش دو رویی در جامعه 44
- 2. خیانت مقدمه جنایت 44
- 3. خیانت عامل افزایش هزینه ها 44
- 5. نابودی اقتصاد 44
- 6. سستی در دین 45
- 7. خواری و تلخ کامی 46
- 8. فقر و تنگ دستی 46
- نتیجه بحث در پی آمدهای خیانت ورزی 47
- فصل پنجم: راهکارهای رسانه ای 48
- اشاره 48
- الف) الگوسازی و شناساندن اسوه های امین در حوزه های مختلف 49
- اشاره 49
- اشاره 49
- 1. در حوزه محتوایی برنامه ها 49
- یک در قرآن 50
- دو در سیره نبوی 50
- سه در روش ائمه معصومین علیهم السلام 51
- چهار در روش علمای بزرگ دین 52
- پنج در زندگی انسان های بزرگ 53
- ب) توجه دادن مخاطبان به اهمیت و ارزش امانت داری 53
- د) آموزش های عملی امانت داری 55
- ج) تبیین آثار امانت داری و پی آمدهای خیانت ورزی 55
- ه) بیان احکام فقهی امانت داری 56
- الف) استفاده از هنر 57
- 2. در حوزه ساختاری برنامه ها 57
- اشاره 57
- ج) توجه ویژه به کودکان به عنوان تأثیرپذیرترین گروه مخاطبان 58
- ب) تکرار و مداومت داشتن بر موضوع 58
- د) استفاده از محیط خانواده 60
- ه) شخصیت پردازی مناسب 60
- و) داستان های کوتاه اثربخش 61
- ح) دیالوگ ها و رفتارهای اثربخش و مناسب 62
- ز) تحول زایی فضیلت امانت داری در افراد 62
- ط) طراحی صحنه و لوکیشن 63
- ی) مستندسازی 63
- ک) مسابقه و سرگرمی 64
- ل) استفاده از آنونس ها و پیام های تبلیغی 65
- ن) طراحی برنامه های عروسکی (استفاده از شخصیت های عروسکی خلق شخصیت های عروسکی) 65
- م) استفاده از برنامه های فکاهی و طنز 65
- س) نمادسازی 66
- ع) تهیه سرودها و آوازهای شاد و جذاب با موضوع امانت داری 67
- ف) تهیه و ساخت برنامه هایی با موضوع کارگاه های آموزش عملی مفاهیم اخلاقی 67
- اشاره 68
- فصل ششم: دستمایه های برنامه سازی 68
- 1. آیات امانت داری و خیانت ورزی 68
- اشاره 70
- 2. احادیث 70
- الف) احادیث امانت داری 70
- ب) احادیث خیانت ورزی 71
- 3. حکایات 74
- الف) جوان فقیر و کیسه طلا 74
- اشاره 74
- ب) نوید و ندا 75
- ج) احسان و کتاب امانتی 76
- د) گرمابه و دزد 77
- ه) امانت داری واقعی 78
- و) داستان یک شهید 79
- 4. جملات کوتاه 80
- 5. اشعار 82
- 6. تاک شو 84
- پرسش هایی گزارشی و برنامه سازی 86
- اشاره 88
- فصل هفتم: بایدها و نبایدهای کلی در برنامه سازی و محورهای کلان برنامه ریزی 88
- 1. بایدهای برنامه سازی 88
- 2. چالش ها و آسیب ها 89
- 3. محورهای برنامه سازی 89
- خاتمه 91
- اشاره 93
- الف) کتاب 93
- کتاب نامه 93
- ج) سایت های اینترنتی 96
- ب) مقاله 96
خیانت و بهره برداری شخصی در آن مطرح نباشد. امام علی علیه السلام در این باره به اشعث ابن قیس، فرماندار آذربایجان، نامه ای می نویسد و ضمن یادآوری مسئولیت سنگین او می فرماید:
و إِنّ عَمَلَکَ لَیسَ بِطُعمَهٍ ولکنّهُ فی عُنُقِکَ أَمانَهٌ و أَنتَ مُسترعی لِمَن فَوقَک؛ مطمئناً کاری که به تو سپرده شده لقمه ای چرب نیست، بلکه بار امانتی در گردن توست [که در پاسداری از آن] باید به ما فوق خود پاسخ گو باشی.(1)
طبق بینش اسلامی، هر مسلمان در برابر جامعه وظایفی بر عهده دارد و هرگاه مسئولیتی به او واگذار می شود، باید به دیده ودیعه الهی به آن بنگرد و نهایتِ امانت داری را مبذول دارد. البته انتخاب کنندگان این افراد (اعم از مردم، و مسئولان بالاتر) باید در نظر داشته باشند چه کسانی را امین قرار می دهند؛ زیرا در صورتی که انتخاب شونده خائن باشد بخش بزرگی از گناه این خیانت بر گردن انتخاب کنندگان خواهد بود.
د) رازها و اسرار
د) رازها و اسرار
رازهای مردم امانتند و هیچ فردی حق ندارد بدون مصلحتِ خاص، اسرار دیگران را فاش کند. پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله مصلحت خاص را این گونه بیان می فرماید:
الَمجالِسُ بِالأمانه اِلّا ثَلاثهَ مَجالسٍ؛ سُفِک دَمٍ حرامٍ او فَرجٍ حَرامٍ او اقْتطاعِ ما بِغیرِ حَقٍّ؛ مجلس ها امانت هستند، مگر سه مجلس؛ مجلسی که در آن خونی به حرام ریخته شود، مجلسی که در آن ناموس حرامی حلال شمرده شود، مجلسی که مال و ثروتی به ناحق روا شمرده شود.(2)
1- نهج البلاغه، ترجمه: محمد دشتی، نامه5.
2- المحجه البیضاء، ج 3، ص 327.