- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- بخش اوّل: کلیّات 5
- اشاره 5
- _ تعریف معلم 6
- اشاره 6
- فصل اوّل: سیمای معلّم در قرآن 6
- _ هُنر معلمی 7
- معلم اوّل و نخستین درس 9
- معلمی؛ هدف بعثت انبیا 10
- ارزش معلمی 12
- 1 _ دعوت به توحید؛ نخستین آموزه 13
- ویژگی های معلم در قرآن 13
- اشاره 13
- 2 _ مِهر و محبت؛ نخستین گام 14
- 3 _ گذشت 15
- 4 _ سعه صدر 16
- 5 _ فروتنی 17
- داستانی زیبا از رابطه شاگرد و معلم 19
- 1. اجازه گرفتن از استاد برای شاگردی: 20
- اشاره 20
- 3. بزرگداشت مقام علمی استاد 20
- 2. پذیرش شاگردی استاد بدون قید و شرط 20
- احترام و فروتنی شاگرد 20
- 4. بالا بردن منزلت استاد با سپردن وعده 21
- احترام و فروتنی استاد 22
- اشاره 22
- 1. حفظ کرامت شاگرد 22
- 2. مجبور نکردن شاگرد به پیروی 23
- آثار معنوی معلمی 25
- اشاره 25
- 1. همراهی اهل بیت علیهم السلام 25
- اشاره 25
- فصل دوّم: معلم از دیدگاه معصومان علیهم السلام 25
- 3. ستایش موجودات جهان 26
- 2. رهایی از عذاب الهی 26
- 5 . علم آموزی؛ نوعی صدقه 27
- 4. فزونی دانش 27
- نقش معلم 28
- _ عوامل تأثیرگذار در موفقیت معلّم 29
- اشاره 29
- 1. تلفیق علم و عمل 29
- 2. بیان شیوا و رسا 30
- 3. آگاه به زمان بودن 31
- 4. شناخت تفاوت های فردی 32
- 5. پرهیز از اجبار و تنبیه بدنی 33
- سیره عملی معصومان علیهم السلام 34
- بهره گیری از روش های عملی در آموزش 35
- گشاده رویی معلم 36
- شناخت استعداد شاگرد1 36
- پرهیز از جدال 37
- حقوق معلم1 37
- حق شناسی از معلم 38
- بزرگداشت شاگرد 38
- هماهنگی گفتار و رفتار 38
- ایجاد شور و علاقه به درس خواندن 39
- مدارا با معلم 39
- اشاره 41
- فصل سوّم: وظایف متقابل معلم با شاگردان و همکاران 41
- اشاره 42
- 1. آموزش و یادگیری برای خدا 42
- 2. خودداری از جدال 42
- وظیفه مشترک معلم و شاگرد 42
- 3. آمادگی قبلی برای درس 43
- 4. فروتنی 44
- وظایف شاگرد نسبت به معلم 45
- 1. نگرش مثبت و شناخت جایگاه معلم 45
- اشاره 45
- 2. پرهیز از پرسش های نابه جا و پیش دستی در پاسخ 46
- 3. احترام به معلم 46
- وظایف معلم نسبت به شاگرد 47
- وظایف معلم در رابطه با مدرسه و همکاران 49
- فصل چهارم: جایگاه معلم و نقش سازنده او در آموزش و پرورش 50
- اشاره 50
- اشاره 50
- جایگاه معلم 50
- 2. نقش پرورشی 51
- 1. نقش آموزشی 51
- 4. نقش دانش پژوهی 52
- 3. نقش الگویی 52
- 5. نقش مشاوره 53
- 7. نقش فرهنگی 54
- 6. اصلاح گری 54
- اشاره 56
- فصل پنجم: معلمان اُسوه 56
- اشاره 56
- مرتضی مطهری؛ شهید علم و عمل 56
- 3. تواضع و فروتنی 57
- 1. مطالعه پیش از تدریس1 57
- 2. مزاح با شاگرد1 57
- جبار عسگرزاده (باغچه بان) بنیان گذار آموزش ناشنوایان در ایران 58
- 4. مدارا با شاگرد 58
- 5. احترام به شاگرد 58
- 1. عیادت از دانش آموز خبرچین ساواکی 61
- محمدعلی رجایی؛ نخستین رییس جمهور معلم ایران 61
- اشاره 61
- 3. مدال معلم 62
- 4. تدریس بدون دانش آموز 62
- 2. درس بزرگواری 62
- 5. نمره ارفاقی ممنوع 63
- قاسم علی فرهمند؛ معلم عاشق 63
- سیدحسین نیّرزاده؛ مبتکر آموزش شاد الفبا1 64
- دکتر محمد خزائلی؛ معلم روشن دل، حافظ قرآن، مؤسس مدارس شبانه1 67
- اشاره 67
- خواستن، توانستن است 67
- حسن امیدزاده؛ معلم فداکار1 69
- اشاره 71
- وضعیت آموزش معلمان حین خدمت1 71
- فصل ششم: وضعیت معلمان در ایران و دیگر کشورهای جهان 71
- اشاره 71
- یک. ژاپن 71
- اشاره 72
- آموزش 72
- دو. استرالیا 72
- تربیت معلم1 73
- اشاره 73
- وضعیت کاری معلمان1 73
- سه. آمریکا 73
- چهار. کره شمالی 74
- اشاره 74
- وضعیت عمومی معلمان1 74
- وضعیت عمومی1 75
- اشاره 75
- پنج. آلمان 75
- شش. مالزی 76
- اشاره 76
- تربیت معلم1 76
- اشاره 77
- مقایسه وضعیت معلمان در کشورهای پیشرفته1 77
- 1 _ وضعیت معلمان ابتدایی 77
- 2 _ معلمان راهنمایی 79
- 3 _ دبیران دبیرستان ها 81
- وضعیت عمومی معلمان در ایران 84
- تأمین و تربیت معلمان 84
- نتیجه 84
- درجه های تحصیلی معلمان1 85
- ساعت های کاری1 85
- حقوق و مزایای معلمان1 86
- 1 _ بی انگیزگی 88
- فصل هفتم: آسیب شناسی حرفه معلمی 88
- اشاره 88
- 2 _ نداشتن تخصص 89
- 3 _ عدم شناخت جایگاه و منزلت خود 90
- 4 _ توقع احترام بی جا 91
- 5 _ گسست میان معلم و شاگرد1 92
- 7 _ مشکلات معیشتی 93
- 6 _ پذیرش نیروهای آزاد 93
- 8 _ بازتاب نامناسب مشکلات معلمان از طریق رسانه ها 94
- 10 _ فرار مغزها 96
- 9 _ بزرگداشت های ظاهری 96
- 1 _ جذب بهترین ها 98
- فصل هشتم: راه کارهای ارتقای منزلت اجتماعی معلمان 98
- اشاره 98
- 3 _ بهره گیری از الگوهای موفق جهانی 99
- 2 _ بازنگری در اهداف و تقویت مراکز تربیت معلم 99
- 4 _ همگامی با پیشرفت های روز 100
- 5 _ بهره گیری از دیدگاه های برنامه ریزان و کارشناسان دلسوز و با تجربه1 100
- 7 _ فراهم کردن زمینه انتشار دیدگاه ها و آثار فکری و علمی 101
- 6 _ ارتقای سطح علمی 101
- 8 _ تخصصی کردن حرفه معلمی 102
- اشاره 103
- بخش دوّم: برگزیده ادب فارسی 103
- سرمشق آب1 104
- صدای پای خورشید1 104
- اشاره 104
- اشعار 104
- دست توانای معلّم1 105
- مقام معلم1 105
- سرور معلّم1 106
- اشک شوق1 107
- مقام معلم1 108
- کُن اشارات1 108
- آرام تر از دریا1 110
- متون ادبی 110
- اشاره 110
- یک شاخه گُل دعا1 110
- مقام معلم 111
- آهنگ قدم هایت1 112
- قطره دریاست اگر با دریاست1 112
- حکایات خواندنی 113
- طبایع مختلف1 113
- اشاره 113
- برتری حق معلم بر پدر1 113
- حقوق معلم1 114
- فروتنی معلم1 115
- نقش معلّم در شکوفایی شاگرد1 115
- اشک حسرت معلم1 116
- معلمی در کلام امام خمینی رحمه الله 116
- سخنان بزرگان 116
- عیادت شاگرد1 116
- اشاره 116
- معلم در سخنان مقام معظم رهبری 118
- معلم در کلام شهید رجایی1 119
- معلّم در کلام استاد مطهری1 119
- بخش سوّم: همراه با برنامه سازان 120
- اشاره 120
- پیشنهادهای کلی 121
- اشاره 121
- 1 _ ایجاد انگیزه 121
- 4 _ ترغیب خانواده ها برای همکاری و هم فکری بیشتر با معلمان 122
- 3 _ اطلاع رسانی در مورد شیوه های جدید آموزشی 122
- 2 _ رابط میان معلمان، مردم و مسوولان 122
- پیشنهادهای برنامه ای 123
- پرسش های مسابقه ای 125
- پرسش های مردمی 126
- پرسش های کارشناسی 127
- پیام های مجری 127
- معرفی کتاب 131
- کتاب نامه 132
ص:69
فصل پنجم: معلمان اُسوه
اشاره
فصل پنجم: معلمان اُسوه
جامعه وقتی هدایت می گردد که در رأس آن انسان های شایسته ای به عنوان الگو قرار گیرند و جامعه را به سازندگی فردی و اجتماعی وا دارند و چگونه بودن و چگونه شدن را بیاموزند. فرهنگ هر کشوری، هر از چند گاهی از این الگوها داشته است؛ انسان هایی که با اراده آهنی و روح بزرگشان و با تحمل سختی ها و سوختن شمع وجودشان پیوسته در جست و جوی گنجی نهفته در وجود آدمی بوده اند. هر چند بسیاری از آنان به دلایل گوناگون گمنام و بی نشان مانده اند. و هرگز نخواسته اند که به شهرت برسند. امید که نظام آموزشی و تربیتی کشور با گرد آوری آثار و اطلاعاتی از این چراغ های هدایت، به معرفی آنان بپردازد تا سرمشق کسانی باشند که قصد پیمودن راه سعادت را دارند. تنی چند از این اسوه ها را معرفی می کنیم:
مرتضی مطهری؛ شهید علم و عمل
اشاره
مرتضی مطهری؛ شهید علم و عمل
استاد مطهری در سال 1298 ه_ .ش در فریمان متولد شد. نخست در حوزه علمیه مشهد، سپس در قم درس خواند. ایشان پس از تدریس در حوزه، از آبان ماه 1334ه_ .ش در دانشکده معقول و منقول دانشگاه تهران به تدریس پرداخت. استاد با احاطه کامل به حکمت و فلسفه اسلامی، اشارات و شفای بوعلی را در دوره دکتری تدریس می کردند. استاد مطهری افزون بر مقام والای علمی شان، دارای صفات اخلاقی یک معلم بزرگ بود. چنان که